T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/1885
Karar No : 2022/4033
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı adına
… Serbest Bölge Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı adına 2012 ilâ 2013 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı otuz dört (34) adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiğinin tespit edildiğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda beyannamenin tescil tarihinden itibaren üç yıllık zamanaşımı süresini uzatacak bir yasal nedenin bulunmadığı, dolayısıyla beyannamelerin tescil edildiği 30/10/2012 ve 30/09/2013 tarihleri arasında doğan gümrük yükümlülüğü için davalı idarece bu tarihten itibaren üç yıl içinde tebligat yapılması gerekirken 17/02/2017 tarihinde tebliğ edilen cezanın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dairelerinin 12/12/2018 tarihli ara kararı ile, dava konusu olayla ilgili olarak açılan ceza soruşturmasının sonuçlanıp sonuçlanmadığının sorulması üzerine, … Cumhuriyet Başsavcılığının 07/01/2019 tarihli cevabi yazısı ile soruşturma kapsamında şüpheliler hakkında ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında kamu davası açıldığı ve kovuşturmanın devam ettiğinin belirtildiği, UYAP kayıtlarının incelenmesinden ... Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih E:…, K:… sayılı kararı ile şüpheliler hakkında beraat kararı verildiği, bu durumda, uyuşmazlık konusu gümrük yükümlülüğünün doğduğu olayla ilgili olarak ceza davası açılmış ise de, ... Asliye Ceza Mahkemesinin anılan kararı ile şüpheliler hakkında beraat kararı verilmesi nedeniyle olayda ceza uygulamasını gerektiren bir fiilin bulunması şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından dava konusu alacakların kovuşturulup tahsil edilmesinde Türk Ceza Kanunu'ndaki dava ve ceza zaman aşımı sürelerinin uygulanmasına olanak bulunmadığı, dolayısıyla para cezasının zaman aşımına uğradığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu olayla ilgili olarak ceza davası açıldığından, olayda, Türk Ceza Kanunu'ndaki zamanaşımı sürelerinin uygulanması gerektiği, buna göre alacağın zamanaşımına uğramadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ :Davaya konu para cezasının dayanağı olan ek tahakkuka vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle açılan davada işlemin iptaline dair mahkeme kararı Dairemizin 19/10/2022 tarih ve E:2019/1886, K:2022/4034 sayılı kararı ile bozulduğundan, uyuşmazlık hakkında, sözü edilen bozma kararı üzerine oluşan hukuki duruma göre yeniden karar verilmesi gerektiğinden, temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı adına 2012 ilâ 2013 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı otuz dört (34) adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiğinin tespit edildiğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 181. maddesinin 5911 sayılı Kanun ile değişik 1. fıkrasının (a) bendinde, ithalatta gümrük yükümlülüğünün, ithalat vergilerine tabi eşyanın serbest dolaşıma girişi için verilecek gümrük beyannamesinin tescil tarihinde başlayacağı; 74. maddesinde, Türkiye Gümrük Bölgesine gelen eşyanın serbest dolaşıma girişinin ticaret politikası önlemlerinin uygulanması, eşyanın ithali için öngörülen diğer işlemlerin tamamlanması ve kanunen ödenmesi gereken vergilerin tahsili ile mümkün olduğu belirtilmiş; 197. maddesinin 1. fıkrasında, gümrük vergilerinin, tahakkukundan hemen sonra beyanname veya beyanname yerine geçen belge üzerinde yükümlüye tebliğ edileceği; 2. fıkrasında, yapılan denetlemeler sonucunda hiç alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen veya 1. fıkrada belirtilen şekilde tebliğ edilemeyen gümrük vergilerine ilişkin tebligatın, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihten itibaren üç yıl içinde yapılacağı; şu kadar ki, gümrük yükümlülüğünün doğduğu olayla ilgili olarak dava açılmasının zamanaşımını durduracağı; 4. fıkrasında da, gümrük vergileri alacaklarının, ceza uygulanmasını gerektiren bir fiile ilişkin olması ve suçun zamanaşımı süresinin daha uzun bulunması halinde, bu alacakların, Türk Ceza Kanunu'ndaki dava ve ceza zamanaşımı sürelerinde kovuşturulup tahsil edileceği belirtilmiş; aynı fıkranın 06/07/2009 tarihli ve 27281 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yayımı tarihinden 3 ay sonra yürürlüğe giren 5911 sayılı Kanunla değişik halinde ise, gümrük vergileri alacaklarının, ceza uygulamasını gerektiren bir fiile ilişkin olması ve zamanaşımı daha uzun bulunan bu fiil nedeniyle ceza davası açılmış olmak kaydıyla, bu alacakların Türk Ceza Kanunu'ndaki dava ve ceza zamanaşımı süreleri içinde kovuşturulup tahsil edileceği hükme bağlanmıştır.
Öte yandan; aynı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, kıymeti üzerinden gümrük vergisine tabi eşyanın beyan edilen kıymetinin, muayene ve denetleme sonucunda, bu Kanunun 23 ilâ 31. maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunması halinde noksanlığa ait vergiden başka, bu vergi farkının üç katı para cezası alınacağı belirtilmiş; 232. maddesinin 5911 sayılı Kanun'la değiştirilmeden önceki halinin 1. fıkrasında, 234. madde hükümlerine göre alınacak para cezalarının, itiraz olmaksızın vergi tahakkukunun kesinleşmesinden veya idari itirazın red kararı ile sonuçlanmasından sonra karara bağlanacağı, idari yargı mercilerine başvurulmasının, gümrük idaresinin ceza uygulamasını engellemeyeceği, bu fıkraya göre karara bağlanacak para cezalarının zamanaşımı süresinin vergi tahakkukunun kesinleştiği tarihi takibeden günden itibaren işlemeye başlayacağı; 3. fıkrasında da, 1. fıkrada belirtilen para cezalarının üç yıl içinde karara bağlanıp, tebliğ edilmediği takdirde zamanaşımına uğrayacağı açıklanmış; bu maddenin 5911 sayılı Kanun'la değişik şeklinde ise, bu kısmın ikinci bölüm hükümlerine göre gümrük vergileri ile birlikte alınması gereken para cezalarının, bu vergiler ile aynı zamanda karara bağlanacağı belirtilmiş ve 28/03/2013 tarihli ve 6455 sayılı Kanun'la değişik 231. maddesinin 2. fıkrasında da, gümrük vergileri alacağına bağlı idari para cezalarının zamanaşımının, bu idari para cezalarına ilişkin gümrük vergilerinin zamanaşımına tabi olduğu hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; davacı adına 2012 ilâ 2013 yıllarında tescilli serbest dolaşıma giriş beyannameleri kapsamı eşya nedeniyle ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük vergileri üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair dava konusu işlemin, yukarıda yazılı gerekçe ile iptali yolunda karar verilmiş ise de, para cezasının dayanağı ek tahakkuka vaki itirazın reddine dair işlemin iptaline ilişkin ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının Dairemizin 19/10/2022 tarih ve E:2019/1886, K:2022/4034 sayılı kararıyla bozulduğu, davaya konu para cezasının 4458 sayılı Kanun'un 234. maddesi uyarınca alındığı ve dolayısıyla vergiye bağlı ceza niteliğinde olduğu göz önünde bulundurulduğunda, tahakkuk hakkında yapılacak değerlendirme sonucunda ulaşılan sonucun para cezasını da etkileyecek olduğu anlaşılmaktadır.
Bu hukuki durum karşısında; sözü edilen bozma kararı üzerine oluşacak hukuki duruma göre karar verilmek üzere temyize konu kararın bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2…. Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 19/10/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.