T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2019/1956
Karar No:2022/3479
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av....
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği - ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... ili, ..., ... Köyü'nde bulunan, mülkiyeti Hazine adına kayıtlı ... (ifraz ile ..., ... ve ... numaralı parseller), ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...parsel sayılı taşınmazlar üzerinde 25 yıl süreli bağımsız ve sürekli nitelikli irtifak hakkı tesis edilmesi amacıyla 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 51/g maddesi uyarınca pazarlık usulü ile gerçekleştirilen ihale ve ihale sonucunda verilen ön izin işlemlerinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Batman İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; söz konusu taşınmazların, kök parsel olan ... parsel sayılı taşınmazın ifraz işlemlerine konu edilmesi sonucu oluştuğu, davalı idarece 100.944,05 m2 yüzölçümlü tarla vasıflı taşınmazın Kamu Taşınmazlarının Yatırımlara Tahsisine İlişkin Usul ve Esaslar uyarınca yatırım teşvik kapsamında değerlendirilmesinde kamu yararı olduğu yönünde karar alınması talebiyle ... tarih ve ... sayılı işlemle (mülga) Maliye Bakanlığı'ndan talepte bulunulduğu, ... tarih ve ... sayılı Maliye Bakanlığı işlemi ile 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu'nun 13. maddesinin (d) bendi uyarınca ilgili taşınmazın teşvik mevzuatı kapsamında değerlendirilmesinde kamu yararı olduğuna dair karar alındığı, akabinde 05/05/2011 tarih ve 2591 sayılı (mülga) Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı işlemi ile taşınmazın 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu'nun 13. maddesinin (d) bendi gereğince Maliye Bakanlığı tarafından yatırım teşvik amaçlı yatırımlara tahsis edilmek üzere tarım dışı amaçla kullanılmasının uygun görüldüğü, bu doğrultuda Batman İl Toprak Kurulu'nca 28/05/2011 tarihinde alınan kamu yararı kararının uygun görüldüğü ve ... tarih ve ... sayılı Batman İl Genel Meclisi kararı ile 208 parsel sayılı taşınmazın imara açıldığı, 1/1000 uygulama imar planı ve 1/5000 nazım imar planlarının yapıldığı, ilgili planlarda taşınmazın tümünün tekstil atölyelerinin kurulması amacıyla planlandığı, ardından ... parsel sayılı taşınmazın ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazlara ifraz edildiği, bu taşınmazlardan ..., ..., ..., ...., ..., ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazların ... tarih ve ... sayılı ... İl Genel Meclisi kararı ile imar planında yer alan "Küçük Sanayi Tesisi, Sosyo Kültürel Tesis Alanı ve Sağlık Tesisi Alanı" fonksiyonunun "Özel Eğitim Alanına" dönüştürüldüğü, bunun üzerine ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve .... parsel sayılı taşınmazların akıbetini öğrenmek amacıyla davacı tarafından davalı idareye yapılan 12/04/2018 tarihli başvuruya verilen 22/05/2018 tarih ve 5749 sayılı cevabi yazıda, taşınmazların 4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un Geçici 16. maddesine göre 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında bulunan ve anılan Kanun'un Geçici 5. maddesi uyarınca taşınmazlar üzerinde özel eğitim tesisleri yapılması amacıyla 25 yıl süreli bağımsız ve sürekli nitelikli irtifak hakkı tesisine esas olmak üzere ihale yapıldığının öğrenilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı,
4706 sayılı Kanun'un Geçici 16. maddesine dayanılarak çıkarılan 5580 Sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu Kapsamında Dönüşüm İşlemleri Gerçekleştirilen Dershaneler Lehine İrtifak Hakkı Tesis Edilmesi veya Kiralama Yapılmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik kapsamında Batman ilinde 5580 sayılı Kanun'un Geçici 5. maddesi uyarınca özel okula dönüşüm programına dahil olmak suretiyle 01/09/2015 tarihine kadar özel okula dönüşüm taahhüdünde bulunan ve Bakanlığa müracaat ederek müracaatları uygun görülen dershane bilgileri ile tahsis edilecek taşınmaz bilgilerinin Batman İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından bildirildiği, bunun üzerine ... tarih ve ... sayılı Maliye Bakanlığı (Milli Emlak Genel Müdürlüğü) yazısı ile dava konusu taşınmazların niteliği ve ihale bedelleri belirlenerek şartları taşıyan dershaneler arasında 2886 sayılı Kanun'un 51. maddesinin (g) bendi uyarınca pazarlık usulü ile ihale edilmek üzere ihaleye çıkarılmasının uygun görüldüğü, ihale ilanın usulüne uygun olarak yapıldığı, taşınmazların usulüne uygun olarak pazarlık usulü ile ihale edildiği ve şartları taşıyan dershaneler lehine 25 yıl süreli bağımsız ve sürekli nitelikli irtifak hakkı kurularak ön izin sözleşmelerinin imzalandığı, ihale sürecinin usulüne uygun olarak gerçekleştirildiği anlaşıldığından dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemler hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ihale sürecinin hukuka ve usule uygun olarak işletilmediği, ihale ilanının mevzuata uygun olarak ilan edilmediği, yapılan iş ve işlemlerle vasfı ve niteliği değiştirilen gayrimenkullerde ecrimisil ödemesi ile kullanıcı olarak ve kanundan kaynaklı olarak öncelikli alım hakkına sahip kişi olmasına rağmen davalı kurumun yaptığı işlemlerin hiçbirinin kendisine tebliğ edilmediği, ihalenin gizli tutularak piyasa değerinin çok altında bir fiyat ile daha önceden tespit edilen isteklilere verilerek kamunun zarara uğratıldığı, 2011 yılında ön izin verilmek üzere ihaleye çıkıldığı, yapılan başvuruların değerlendirilmesi neticesinde bazı yatırımcılara ön izin verildiği ancak belirtilen sürede açılan dava ve incelemeler ile yükümlülüklerin yerine getirilmemesinden dolayı ön izinlerin iptal edildiği, daha sonra yapılan ihalenin başarısız olması sonucu taşınmazlar üzerinde yapılacak projenin "özel eğitim tesisleri alanı" olarak değiştirildiği, tarım arazisi vasfının değiştirilmesinin hukuka uyarlı olmadığı, taşınmazın nev'inin ve tarım arazisi vasfının bulunmadığına ilişkin tespit ve resmi yazışmanın gerçeği yansıtmadığı, birinci sınıf tarım arazisi vasfında olan ve sol sulama kanalı içerisinde olan, kamunun ciddi bütçe ile sulu hâle getirmiş olduğu tarımsal amaçlı sahanın inşaat alanı yapılarak özel kişilere tahsisine ilişkin kararın iyiniyetli olarak alınmadığı, idarenin zararlı tasarrufuna dayandığı, mutlak tarım arazilerinin ne şekilde dönüştürüleceği veya üzerinde hak ve tasarruflara konu edileceği açık olup kanunun ihlâl edildiği, ilk proje ihalesinin başarısız olması sonucu ilk projenin içeriğiyle ilgisi olmayan bambaşka bir konunun proje hâline getirildiği, Batman ilinde yeterli sayıda özel okul mevcut olup yeni inşa edilecek olan özel okulun sağlayacağı kamu yararının söz konusu taşınmazların tarım arazisi niteliğinde kalması sonucu getireceği yarardan çok daha az olacağı, eksik inceleme ve değerlendirme ile karar verildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKÎ DEĞERLENDİRME :
Davacı tarafından ... ili, .., ... köyünde yer alan ve mülkiyeti Hazineye ait ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parsellerde ecrimisil ödemek suretiyle zilyet olduğunu ileri süren davacı tarafından imar planında yer alan "küçük sanayi tesisi, sosyo kültürel tesis alanı ve sağlık tesisi alanı" fonksiyonunun "özel eğitim alanına" dönüştürülmesine ilişkin... tarih ve... sayılı ... İl Genel Meclisi kararının iptali istemiyle açılan davanın ehliyet yönünden reddine yönelik ... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E..., K... sayılı kararı ile reddedilmiş, karara karşı yapılan temyiz başvurusu üzerine Danıştay Altıncı Dairesi'nin 02/11/2020 tarih ve E:2019/15986, K:2020/10129 sayılı kararıyla anılan kararın onanmasına karar verilmiştir.
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin... tarih ve E:..., K...sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 04/10/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.