Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/20408 E. , 2021/575 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/20408
Karar No : 2021/575
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı- …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Belediye Başkanlığı- …
VEKİLLERİ : Av. …, Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Erzurum ili, Palandöken ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın yapılaşma koşulunun değiştirilmesine ilişkin Palandöken Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının reddine dair Erzurum Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; Palandöken Belediye Meclisinin, Erzurum ili, Palandöken ilçesi, … Mahallesi, … ada,… parsel sayılı taşınmazın uygulama imar planında, A-6 kat TAKS:0.30 konut alanına isabet eden 6.210.00 m2'lik imar durumunun, 833,00 m2 'sinin yola terk edilmesi ve bu yolun imar planına yol olarak işlenmesi şartı ile A-6 kat, TAKS:0.40 konut alanı şeklinde değiştirilmesine ilişkin imar planı değişikliği isteminin kabulüne dair kararı Erzurum Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile reddedilmiş ise de, anılan kararın 08.07.2010 tarihinde Erzurum Büyükşehir Belediyesine geldiği ve geldiği tarihten itibaren de kanun gereği üç ay içinde büyükşehir belediye meclisinde görüşülmesi gerekirken bu süre geçirildikten sonra 11.10.2010 tarihinde görüşüldüğü, Palandöken Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanununun 14. maddesi gereği onaylanmış sayılması gerektiği; öte yandan, 5216 sayılı Kanunun 7/b maddesi uyarınca, büyükşehir belediye meclislerinin, ilçe belediye meclisleri tarafından imar planlarına ilişkin alınan kararlarını reddetme yetkisinin bulunmadığı, davalı idarece, Palandöken Belediye Meclisince alınan kararın nazım imar planına uygunluğu yönünden incelenerek aynen veya değiştirilerek kabul edilmesi gerekirken aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Zorunluluk olmadıkça parsel bazında plan değişikliği yapılamayacağı, ilçe belediye meclisince kabul edilen plan değişikliğinin üst ölçekli plana da aykırı olduğu, dava konusu meclis kararı ile ilgili mevzuattan kaynaklanan hak ve yetkilerin kamu yararı gözetilerek kullanıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, dava konusu Palandöken Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının reddine dair Erzurum Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve …sayılı kararının iptali yolundaki … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının bozulmasına dair Danıştay Altıncı Dairesinin 16.12.2013 tarih ve E:2011/5819, K:2013/8550 sayılı kararı üzerine bozma kararına uyulmayarak dava konusu işlemin iptali yolundaki … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının temyizi üzerine Danıştay İdari Dava Dairesinin 27.11.2017 tarih ve E:2015/4162, K:2017/3971 sayılı kararı ile ısrar kararının bozulmasına, Palandöken Belediye Meclisinin … tarih ve …sayılı kararının 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanununun 14.maddesi uyarınca onaylanmış sayılması gerektiği gerektiği gerekçesiyle bu yönden iptal hükmü kurulmasına yönelik kısmı hakkında Danıştay Altıncı Dairesince yeniden bir karar verilmesi yönündeki kararı üzerine, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Palandöken Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile Erzurum ili, Palandöken ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, A-6 kat TAKS:0.30 konut alanı olan yapılaşma koşulunun 833,00 m2 'sinin yola terk edilmesi ve bu yolun imar planına yol olarak işlenmesi şartı ile A-6 kat, TAKS:0.40 konut alanı olarak belirlendiği, imar planı değişikliğine dair bu kararın 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 14. maddesi uyarınca 08.07.2010 tarihli yazı ile Erzurum Büyükşehir Belediyesine gönderildiği, Palandöken Belediye Meclisinin anılan kararının Erzurum Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT: 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Çevre düzeni plânına uygun olmak kaydıyla, büyükşehir belediye ve mücavir alan sınırları içinde 1/5.000 ile 1/25.000 arasındaki her ölçekte nazım imar plânını yapmak, yaptırmak ve onaylayarak uygulamak; büyükşehir içindeki belediyelerin nazım plâna uygun olarak hazırlayacakları uygulama imar plânlarını, bu plânlarda yapılacak değişiklikleri, parselasyon plânlarını ve imar ıslah plânlarını aynen veya değiştirerek onaylamak ve uygulanmasını denetlemek; nazım imar plânının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde uygulama imar plânlarını ve parselasyon plânlarını yapmayan ilçe ve ilk kademe belediyelerinin uygulama imar plânlarını ve parselasyon plânlarını yapmak veya yaptırmak." büyükşehir belediyelerinin görev, yetki ve sorumlulukları arasında sayılmış; aynı Kanunun 14. maddesinin uyuşmazlık tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan haliyle son fıkrasında ise, büyükşehir kapsamındaki ilçe ve ilk kademe belediye meclisleri tarafından alınan imara ilişkin kararların, kararın gelişinden itibaren üç ay içinde büyükşehir belediye meclisi tarafından nazım imar planına uygunluğu yönünden incelenerek aynen veya değiştirilerek kabul edildikten sonra büyükşehir belediye başkanına gönderileceği hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlık konusu olayda, temyize konu kararda Palandöken Belediye Meclisinin Erzurum ili, Palandöken ilçesi, … Mahallesi, …ada,… parsel sayılı taşınmazın uygulama imar planında, A-6 kat TAKS:0.30 konut alanına isabet eden 6.210.00 m2'lik imar durumunun, 833,00 m2 'sinin yola terk edilmesi ve bu yolun imar planına yol olarak işlenmesi şartı ile A-6 kat, TAKS:0.40 konut alanı şeklinde değiştirilmesine ilişkin imar planı değişikliği isteminin kabulüne dair kararı Erzurum Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile reddedildiği, anılan kararın 08.07.2010 tarihinde Erzurum Büyükşehir Belediyesine geldiği ve geldiği tarihten itibaren kanun gereği üç ay içinde büyükşehir belediye meclisinde görüşülmesi gerekirken 11.10.2010 tarihinde görüşüldüğü, bu nedenle Palandöken Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanununun 14. maddesi gereği onaylanmış sayılması gerektiği belirtilerek iptal hükmü kurulmuştur.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 14. maddesinde düzenlenen süreler, hak düşürücü nitelikte olmayıp işin sürüncemede bırakılmasını önlemek ve belli bir sürede tamamlanmasını sağlamak amacıyla getirilmiş, idarenin iç işleyişine ilişkin sürelerdir. Bu sürelere uyulmaması hali ise kanun maddesinde düzenlenmemiştir. Bu nedenle anılan maddede belirtilen üç aylık sürede görüşülmemiş olması, imar planı değişikliğinin kabul edildiği veya onaylanmış olduğu anlamına gelmediği sonucuna ulaşılmış, aksi yönde verilen İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamıştır.
Bu durumda İdare Mahkemesince işin esasına girilerek -ısrar kapsamına girmeyen- parsel ölçeğinde yapılan dava konusu imar planı tadilatı talebinin, şehircilik ilkeleri ile planlama esaslarına uygun olup olmadığının saptanması amacıyla gerekirse yerinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak değerlendirilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,
2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 27/01/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.