Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/22107 E. , 2021/9409 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/22107
Karar No : 2021/9409
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Uluslararası Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN ÖZETİ : İstanbul ili, Sancaktepe ilçesi, … Mahallesi, … pafta, … parsel sayılı taşınmazın kısmen konut-ticaret kısmen yol alanı olarak belirlenmesine ilişkin 15/02/2010 onay tarihli 1/1000 ölçekli Sancaktepe Uygulama İmar Planının taşınmazın yol olarak belirlenen kısmı ile buna yapılan itirazın zımnen reddine dair işlemin iptali istemiyle açılan davada, Danıştay Altıncı Dairesinin 26/03/2019 tarihli, E:2015/5449, K:2019/1706 sayılı bozma kararına uyularak dava konusu işlemin iptali yolunda … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İdare ve vergi mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
… İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA, dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 14/09/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY
Dava, İstanbul ili, Sancaktepe ilçesi, … Mahallesi, … pafta, … parsel sayılı taşınmazın kısmen yol alanı olarak belirlenmesine ilişkin 15/02/2010 onay tarihli 1/1000 ölçekli Sancaktepe Uygulama İmar Planı ile buna yapılan itirazın zımnen reddine dair işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
… İdare Mahkemesince, … tarihli ve E:… , K:… sayılı karar ile Danıştay Altıncı Dairesi'nin 26/03/2019 tarihli ve E:2015/5449, 2019/1706 sayılı bozma kararına uyularak 1/5000 ölçekli nazım imar planında öngörülmeyen 10 metrelik yolun 1/1000 ölçekli uygulama imar planıyla belirlenmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin uyuşmazlığa ilişkin kısmının iptaline karar verilmiş olup, söz konusu karar, davalı idare tarafından temyiz edilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, dava konusu taşınmazın uyuşmazlık konusu imar planı ile kısmen konut-ticaret kısmen 10 metre yol alanı olarak belirlendiği, taşınmazdan geçen 10 metrelik yolun üst ölçekli nazım imar planında yer almadığı, davacı tarafından taşınmazın yol alanı olarak belirlenen kısmı yönünden dava konusu uygulama imar planının iptali istemiyle davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta nazım imar planında düzenlenmeyen 10 metrelik yol fonksiyonunun uygulama imar planında düzenlenmesinin plan hiyerarşisi bakımından planların kademeli birlikteliği ilkesine aykırılık oluşturup oluşturmadığının ortaya konulması gerekmektedir.
3194 sayılı Yasanın Tanımlar Başlıklı 5. maddesindeki nazım ve uygulama imar planlarının tanımları gözönünde bulundurulduğunda, ana ulaşım sisteminin, bu bağlamda birinci ve ikinci derecedeki ulaşım yollarının nazım imar planı ile daha alt düzeydeki tali nitelikte üçüncü derece ve daha altındaki yolların ise uygulama imar planları ile düzenlenmesi gerekeceği görülmektedir.
Ayrıca ana ulaşım sistemi dışındaki hangi enkesitli yolun nazım imar planında gösterilmesi gerekeceği hususu yolun enkesitinden ziyade, imar planı içerisinde ulaşım sistemi bakımından üstlendiği fonksiyonla ilişkili olması gerekir.
Bu kapsamda özellikle yapı adaları arasındaki ulaşım ihtiyacının karşılanmasına yönelik yolların uygulama imar planı kararı ile getirilebileceğinde hiçbir duraksama bulunmamaktadır.
Bu kapsamda nazım imar planında düzenlenmeyen 10 metrelik yol fonksiyonunun uygulama imar planında düzenlenmesinin tek başına plan hiyerarşisine aykırılık oluşturmadığı sonucuna varılmaktadır.
Bu durumda, İdare Mahkemesince, dava konusu uygulama imar planı ile getirilen yol fonksiyonunun anılan nazım imar planının ulaşım sistemi bakımından ana kararlarını ve sürekliliğini bozup bozmadığı, uygulama imar planı kapsamında şehircilik ve planlama ilkeleri ile imar mevuatına uygun bulunup bulunmadığı hususları yönünden incelenerek ulaşılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken belirtilen şekilde bir inceleme yapılmaksızın, dava konusu uygulama imar planının taşınmazın 10 metrelik yol fonksiyonuna ilişkin kısmının iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmadığından, temyiz isteminin kabul edilerek, İdare Mahkemesinin, yol fonksiyonu bakımından uygulama imar planının iptali yolundaki kararının açıklanan gerekçeyle bozulması gerektiği oyuyla, Dairemiz kararına katılmıyorum.