T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2019/2450
Karar No : 2023/464
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, resen tarh edilen 2010, 2011, 2012, 2013 yılı gelir vergisi, 2010/7-9, 10-12 dönemleri geçici vergileri, 2010/7, 8, 9, 10, 11, 12. dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri, 2011/1-3, 7-9, 10-12; 2012/10-12; 2013/10-12 dönemleri geçici vergileri, 2011/2, 6, 7, 8, 9, 10, 11; 2012/4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12; 2013/1, 2, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353/1. maddesi uyarınca 2010, 2011, 2012 ve 2013 yılları için kesilen özel usulsüzlük cezalarının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı adına, … ve 2013 yıllarında... bünyesinde onaylanmış projelerinden dolayı bir kısım gelirini kayıt ve beyan dışı bıraktığının hakkında düzenlenen muhtelif tarih ve sayılı vergi inceleme raporlarıyla tespit edilmesi üzerine; gelir geçici ve katma değer vergisi tarhiyatlarının yapıldığı ve özel usulsüzlük cezalarının kesildiği, davacı hakkında düzenlenen Görüş ve Öneri Raporundaki tespitler ile muhtelif tarih ve sayılı inceleme raporlarının incelenmesinden, müşteriler nezdinde hiçbir karşıt inceleme yapılmadığı, onaylatılan tüm projelerin yapılmış varsayıldığı, resen tarh edilen dava konusu vergiler hesaplanırken herhangi bir maliyet hesabı ve maliyet araştırması yapılmadığı, hasılatın olduğu gibi kâr kabul edildiği, bu hasılatın gerçekleştirilmesi için yapılan giderlerin olup olmadığı hususunun araştırılmadığı anlaşıldığından, incelemenin eksik ve varsayıma dayalı olarak yapıldığı, eksik incelemeye dayalı olarak yapılan dava konusu tarhiyatlarda ve kesilen özel usulsüzlük cezalarında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; 2010 dönemine ait olan, 213 sayılı Kanun'un 353/1. maddesi uyarınca kesilmiş özel usulsüzlük cezasının, … tarihinde tebliğ edildiğinden zaman aşımına uğradığı, bu sebeple de hukuka aykırı olduğu, davacının 2010 yılına ait vergiler yönünden …tarihinde takdir komisyonuna sevk edildiği, … tarihli … sayılı Vergi Tekniği Raporu esas alınarak takdir komisyonunun … tarihli kararları ile takdir edilen matrahlar üzerinden 2010 yılına ilişkin vergilerin tarh edildiği ve vergi ziyaı cezalarının kesildiği, davalı idarece zaman aşımı süresinin dolmasına çok az bir süre kala … tarihinde takdire sevk edilmek suretiyle zaman aşımı süresi durdurulmak istendiği, takdir komisyonuna sevk işlemi, 213 sayılı Kanun'un 114/2. maddesinde öngörülen zaman aşımı süresini durdurmayacağından, zaman aşımı süresinin dolduğu 31/12/2015 tarihinden sonra tebliğ edilen 2010 yılı cezalı tarhiyatlarında hukuka uygunluk bulunmadığı, 2011, 2012 ve 2013 yılları vergi ziyaı cezalı gelir vergileri ile aynı yıllara ait gelir geçici vergileri üzerinden kesilen vergi ziyaı cezaları ve vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri yönünden; ... tarafından davalı idareye gönderilen yazı ile tespit edilen toplam proje sayısı, davacının defter kayıtlarında yer alan proje ve buna ilişkin fatura sayısı, bu faturalara konu toplam tutar ile davacının tutanaktaki ifadesi birlikte dikkate alındığında, davacının bir kısım proje çizimi için fatura düzenlemediği, geri kalanlar için düzenlediği faturaların ise olması gereken toplam fatura tutarından düşük olduğu anlaşılmakla birlikte, proje çizimi işi için ayrıca maliyet hesabı ve araştırmasına gerek bulunmadığı, keza bu iş için parça başı üretim maliyetinin olmadığı, buna ilişkin genel maliyetin zaten davacı tarafından genel giderler içerisinde beyan edilmiş olduğu sonucuna varıldığından ve davacı tarafından gerçekleştirildiği ... tarafından davalı idareye gönderilen yazı ile tespit edilen ve davacı tarafından da aksi iddia edilmeyen toplam proje sayısının raporda tespit edilen ve davacı beyanı ile de doğrulanan 1 proje çizim işi tutarı ile çarpılması suretiyle bulunan olması gereken tutar yerinde bulunduğundan, mükellefin düzenlemiş olduğu fatura tutarı düşülerek bulunan beyan dışı bırakılan hasılat farkının matraha eklenmesi suretiyle yapılan dava konusu vergi ziyaı cezalı gelir vergisi tarhiyatında, geçici vergi tarhiyatları üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarında ve vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinde hukuka aykırılık bulunmadığı, mahsup dönemi geçen geçici vergi asılları için tarhiyat yapılamayacağından 2011, 2012 ve 2013 yılları geçici vergi tarhiyatlarında hukuka uygunluk bulunmadığı, 2011, 2012 ve 2013 yılına ait özel usulsüzlük cezalarında da hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kısmen kabulüne kısmen reddine, davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idarece tesis edilen işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığından, davanın tümden reddine karar verilmesi gerekirken, kısmen kabulü yönünde karar verilmesinin hatalı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davalı idare tarafından, 2011, 2012 ve 2013 yılları geçici vergi asılları ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353/1. maddesi uyarınca 2010, 2011, 2012 ve 2013 yılları için kesilen özel usulsüzlük cezalarına ilişkin olarak temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, bozulması istenilen kararın dayandığı gerekçeler karşısında, yerinde ve kararın buna ilişkin kısmının bozulmasını sağlayacak durumda görülmemiştir.
Davalı idarenin 2010 yılı, gelir, gelir geçici ve katma değer vergilerine ilişkin temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 113. maddesinde, zamanaşımı, süre geçmesi suretiyle vergi alacağının kalkması olarak tanımlanmış olup, bu durumun mükellefin bu hususta bir müracaatı olup olmadığına bakılmaksızın hüküm ifade edeceği, 114. maddesinde ise, "Şu kadar ki, vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulması zamanaşımını durdurur. Duran zamanaşımı mezkur komisyon kararının vergi dairesine tevdiini takip eden günden itibaren işlemeye devam eder. Ancak işlemeyen süre her hâl ve takdirde bir yıldan fazla olamaz." denilmek suretiyle takdir komisyonu kararlarına istinaden yapılan re'sen tarhiyatlarda zamanaşımı hususunun olup olmadığının tespiti için takdir komisyonuna sevk tarihi, takdir komisyonu kararının vergi dairesine tevdi tarihi, ihbarnamenin tebliğ tarihi ve takdir komisyonunda geçen süreye (takdir komisyonuna sevk tarihi ile takdir komisyonu kararının vergi dairesine tevdi tarihi arasındaki süre) bakılarak karar verilmesi gerektiği düzenlemelerine yer verilmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 114. maddesi uyarınca, dava konusu edilen ödeme emrinin dayanağı 2010 yılının muhtelif dönemlerine ilişkin ihbarnamelerin 31/12/2015 tarihinde dolan tarh zamanaşımı süresinin, 24/12/2015 tarihinde yapılan takdire sevk işleminin işlemeye devam eden tarh zamanaşımı süresini durduracağı, davacı firma hakkındaki olumsuz tespitlerin davacının takdire sevk tarihinden önce mevcut olması karşısında re'sen tarh nedeninin bulunduğunun kabulü gerektiği, uyuşmazlıkta takdir komisyonu kararlarının vergi dairesine tevdi tarihinin araştırılıp, dava konusu ihbarnamelerin 14/08/2016 tarihinde davacıya tebliğ edildiği dikkate alınarak öncelikle zamanaşımı bakımından yapılacak inceleme sonucu olayda zamanaşımı bulunmadığı sonucuna varılması halinde esası hakkında bir karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2.… Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, 2011, 2012 ve 2013 yılları geçici vergi asılları ve 2010, 2011, 2012 ve 2013 yılları için kesilen özel usulsüzlük cezalarına kısımlarının ONANMASINA,
3.Anılan Vergi Dava Dairesi kararının 2010 yılı, gelir, gelir geçici ve katma değer vergilerine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4.Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 02/02/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.