Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2019/2526 E. , 2022/1042 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2019/2526
Karar No : 2022/1042
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı/…
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve … -İnşaat Müteahhidi İş Ortaklığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı ortaklığın, toplu konut yapımı ile ilgili olarak ortak kullanım alanı için inşa edilen toplantı ve taziye yeri teslimleri nedeniyle yüklenilip indirim yoluyla giderilemeyen 2014 yılının Ocak dönemine ait 152.184,03-TL katma değer vergisi alacağının iadesi talebinin reddine ilişkin işlemin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Görülmekte olan davanın, katma değer vergisi iadesi talebiyle yapılan başvuruların reddedildiği tarihlerden itibaren 30 günlük dava açma süresi geçtikten sonra 21/02/2018 tarihinde açılmasına rağmen, davalı idarenin birinci ret yazısının davacının muhasebe müdürüne, ikinci ret yazısının ise davacının yeminli mali müşavirine dairede elden teslim edildiği, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun tebligata ilişkin hükümlerine aykırı olarak davacının kanuni temsilcisi ve umumi vekili olmayan şahıslara yapılan tebliğin dava açma süresini başlatmayacağından davanın süresinde açıldığının kabul edildiği, Danıştay Dördüncü Dairesinin 02/03/2017 tarih ve E:2014/4835 K:2017/2170 sayılı kararı ile Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği'nin, "İndirimli Orana Tabi İşlemlerde İade Uygulaması" başlıklı düzenlemesinin 3.1.3 İade Hesabına Dahil Edilebilecek Yüklenilen Katma Değer Vergisi bölümünde "3.1.3.1 "Genel Olarak" alt başlığı ile yapılan düzenlemede yer alan "Örnek 2" düzenlemesinin, sosyal ve kültürel ihtiyaçları karşılamak üzere sayılan çocuk parkı, bahçe düzenlemesi, havuz, pergole, kamelya, çim ekimi, spor alanı gibi alanların Anayasa'nın 2. maddesinde devletin niteliklerinden biri olarak ifade edilen sosyal hukuk devleti ilkesi gereği sosyal ihtiyaçlardan olduğundan bahisle iptaline karar verildiği, sosyal devletin görevinin bireyin huzur ve refahını sağlamak ve teminat altına alınmasını sağlamanın yanı sıra toplumda gün geçtikçe artan sosyal ve kültürel ihtiyaçların karşılanması olduğu, kültürün önemli bir parçası olan taziye geleneğinden dolayı kentleşmenin artması ile birlikte taziye evlerine duyulan ihtiyacın da arttığı, Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği'nde sosyal ve kültürel ihtiyaçları karşılamak üzere sayılan alanlar içinde açıkça zikredilmese de taziye evlerinin de sosyal ve kültürel bir ihtiyacın karşılanmasına hizmet ettiği bu durumda, toplantı ve taziye yerinin, sosyal ve kültürel ihtiyaçların karşılanması amacıyla yapılan sosyal mekanlardan olduğu gözetilmeksizin, konutun yapımı için zorunlu olmayan harcamalar olarak değerlendirilip yüklenilen katma değer vergisi iade hesabına dâhil edilmemesinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle işlem iptal edilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu'nun 07/02/2018 tarih ve E:2017/681, K:2018/50 sayılı kararı uyarınca, toplantı ve taziye yerinin sosyal ve kültürel ihtiyaçların karşılanması amacıyla yapılan mekanlardan olarak değerlendirilemeyeceği ve katma değer vergisi iade hesabına dâhil edilmeyeceği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı iş ortaklığı tarafından yapılan 379 konut ve 24 iş yeri inşaatı ile ilgili olarak 2014 yılının Ocak dönemine ait indirimli orana tabi konut satışlarından kaynaklanan katma değer vergisinin iadesi amacıyla 25/03/2014 tarihinde düzenlenen yeminli mali müşavir katma değer vergisi iadesi tasdik raporuyla birlikte davalı idareye başvurulduğu, bu başvuru sonuçlanmadan 13/06/2014 tarihinde verilen dilekçeye istinaden iade talebinin ortak kullanım alanı için inşa edilmiş olan toplantı ve taziye yerine ilişkin kısmına isabet eden 152.184,03-TL yönünden bekletildiği, ardından bu kısım yönünden 06/09/2017 tarihinde davacının yeminli mali müşaviri tarafından, Danıştay Dördüncü Dairesinin 02/03/2017 tarih ve E:2014/4835 K:2017/2170 sayılı kararı emsal gösterilerek davalı idareye başvuruda bulunduğu, 07/11/2017 tarihinde söz konusu Danıştay kararında toplantı ve taziye yerinden bahsedilmemesi nedeniyle davacının bu talebinin davalı idarece reddedildiği, bu ret yazısının da 13/11/2017 tarihinde şirket muhasebe müdürüne Daire'de elden teslim edildiği, bunun üzerine yeminli mali müşavir tarafından 14/11/2017 tarihinde aynı taleple yeniden davalı idareye başvuruda bulunulduğu, 22/12/2017 tarihinde bu başvurunun da davalı idare tarafından aynı nedenle reddedildiği ve bu ret yazısının da 25/12/2017 tarihinde yeminli mali müşavire Daire'de elden teslim edildiği, bunun üzerine de bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun "Vergi İndirimi" başlıklı 29. maddesinin 1. fıkrasında; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisi, ithal olunan mal ve hizmetler dolayısıyla ödenen katma değer vergisi, götürü veya telafi edici usulde vergiye tabi mükelleflerden gerçek usulde vergilendirmeye geçenlerin çıkarılan envantere göre hesap dönemi başındaki mallara ait fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri; 2.fıkrasında bir vergilendirme döneminde indirilecek katma değer vergisi toplamının, mükellefin vergiye tabi işlemleri dolayısıyla hesaplanan katma değer vergisi toplamından fazla olduğu takdirde, aradaki farkın sonraki dönemlere devrolunacağı ve iade edilmeyeceği; şu kadar ki, 28. madde uyarınca Bakanlar Kurulu tarafından vergi nispeti indirilen teslim ve hizmetlerle ilgili olup teslim ve hizmetin gerçekleştiği vergilendirme döneminde indirilemeyen ve tutarı Bakanlar Kurulunca tespit edilecek sınırı aşan verginin, bu mükelleflerin, maddede sayılan borçlarına mahsuben ödeneceği, yılı içinde mahsuben iade edilemeyen verginin izleyen yıl içinde talep edilmesi şartıyla nakden veya mükellefin yukarıda belirtilen borçlarına mahsuben iade edileceği kurala bağlanmış, bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye ise Maliye Bakanlığı yetkili kılınmıştır.
26/4/2014 tarih ve 28983 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve 01/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinin, "3. İndirimli Orana Tabi İşlemlerde İade Uygulaması" başlıklı düzenlemenin "3.1.3 İade Hesabına Dahil Edilebilecek Yüklenilen Katma Değer Vergisi" bölümünde "3.1.3.1 Genel Olarak" alt başlığı ile yapılan düzenlemede yer alan "Örnek 2" bölümünde "bir arada bulunan konutların ortak kullanımına ait olan sosyal ve kültürel ihtiyaçları karşılamak üzere düzenlenmiş çocuk parkı, bahçe düzenlemesi, havuz, pergole, kamelya, çim ekimi, spor alanı alışveriş merkezi gibi alanlara ilişkin konutun yapımı için zorunlu olmayan harcamalar nedeniyle yüklenilen katma değer vergisi iade hesabına dahil edilmeyecektir" düzenlemesi yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Vergi Mahkemesince karara esas alınan Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği'nin İndirimli Orana Tabi İşlemlerde İade Uygulaması başlıklı düzenlemenin 3.1.3 İade Hesabına Dahil Edilebilecek Yüklenilen Katma Değer Vergisi bölümünde "3.1.3.1 "Genel Olarak" alt başlığı ile yapılan düzenlemede yer alan "Örnek 2" düzenlemesinin sosyal ve kültürel ihtiyaçları karşılamak üzere sayılan çocuk parkı, bahçe düzenlemesi, havuz, pergole, kamelya, çim ekimi, spor alanı gibi alanların Anayasa'nın 2. maddesinde devletin niteliklerinden biri olarak ifade edilen sosyal hukuk devleti ilkesi gereği sosyal ihtiyaçlardan olduğundan bahisle iptaline karar veren Danıştay Dördüncü Dairesinin 02/03/2017 tarih ve E:2014/4835 K:2017/2170 sayılı kararının söz konusu hüküm fıkrası, yapı ve tesislerde, kullanıcıların, çalışanların veya müşterilerin sosyal ve kültürel ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik olan "Örnek 2" düzenlemesinde sayılan mekanların yapımına ilişkin harcamaların, konut yapımıyla doğrudan ilgili olmadığı, sosyal ihtiyaçların karşılanması amacıyla bu alanların yapılmasının zorunlu olmasına dayanılarak, bu kapsamda yapılan harcamaların konutun inşasına yönelik olduğu sonucuna varılmasının yasal bir dayanağı da bulunmadığı gerekçesiyle Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 07/02/2018 tarih ve E:2017/681, K: 2018/50 sayılı kararıyla bozulduğundan, yazılı gerekçeyle verilen Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunu reddeden Vergi Dava Dairesi kararının belirtilen bu durum gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının BOZULMASINA, 10/03/2022 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.