Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2019/2624 E. , 2021/3358 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2019/2624
Karar No : 2021/3358
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- ...
2- …
VEKİLLERİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU :... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacılar tarafından, Didim ilçesi … Mahallesi Derinkuyu mevkii … ada … parselde bulunan taşınmazlarına uygulanan haczin kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun reddi yolunda tesis edilen … tarih ve … işlemin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacılar ile dava dışı … İnşaat Eml. Tur. Gıda Oto. Taş. Haf. Kuy. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında, 14/08/2008 tarihinde, dava konusu taşınmaza ilişkin satış sözleşmesi imzalanmasına ve sözleşme doğrultusunda davacıların üzerlerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirmelerine karşın, müteahhit firma tarafından yükümlülüklerin yerine getirilmemesi üzerine açılan tapu iptali ve tescil davasında, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, … İnşaat Eml. Tur. Gıda Oto. Taş. Haf. Kuy. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı olan mülkiyetin, 07/10/2016 tarihinde davacılar adına tescil edildiği, ancak, tescil tarihinden önce, adı geçen şirketin vergi borçları nedeniyle taşınmazlara, … tarih ve … sayılı ve … tarih ve … sayılı hacizlerin uygulandığı, Anayasa'nın 35. maddesine göre, herkesin mülkiyet hakkına sahip olduğu ve bu hakkın ancak kamu yararı amacıyla sınırlandırılabileceği, davacıların, anılan Mahkeme kararından çok önce sözleşmede belirlenen yükümlülükleri yerine getirmek ve bedelini ödemek suretiyle taşınmazın maliki oldukları, müteahhit firma ile imzalanan satış sözleşmesinden sonra, 2013 ve 2016 yıllarında, müteahhit firmanın vergi borçları nedeniyle konulan haczin kaldırılmamasının davacıların mülkiyet hakkına müdahele ve o hakkı sınırlayan bir işlem niteliğinde olduğu anlaşıldığından, dava konusu haciz işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacıların uyuşmazlık konusu taşınmazın mülkiyetini tapu iptali ve tescil davası ile kazandıkları, anılan ilamda "..üzerindeki takyidatlar baki kalmak kaydı ile tapuya tesciline." hükmedildiği görüldüğünden, kesinleşen ilamdaki takyidatlara ilişkin hükmü yok sayarak bir hukuki sonuca varılamayacağı, davacıların mülkiyet hakkının anılan ilam ile doğduğu gözönüne alınınca, daha önce sözleşmeden doğan haklarının, Anayasa'nın ilgili hükmü bağlamında mülkiyet hakkı olarak değerlendirilemeyeceği, kaldı ki, Anayasa'da mülkiyet hakkının kamu yararı amacıyla kanunla kısıtlanabileceğinin düzenlendiği, Türk Medeni Kanunu'nun 1009. maddesinde de, tasarruf yetkisini kısıtlayan haciz işleminin tapuya şerh verilmek şartıyla taşınmaz üzerinde sonradan kazanılan hak sahibine karşı ileri sürülebileceği, olayda taşınmaz üzerinde var olan haciz şerhinin taşınmaz üzerinde daha sonraki tarihte kazanılan mülkiyet hakkı sahibine karşı ileri sürüldüğünün açık olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulü ile mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu taşınmazı, … İnşaat Emlak Turizm Gıda Otomotiv Taşımacılık Hafriyat Kuyumculuk San. ve Tic.Ltd. Şti.'den 14/08/2008 tarihli satış sözleşmesi ile 126.000 İngiliz Sterlini karşılığında satın aldıkları, satış sözleşmesi doğrultusunda üzerlerine düşen yükümlülükleri yerine getirdikleri halde müteahhit tarafından tapuda devir gerçekleştirilmediğinden, tapu iptali ve tescil davası açtıkları ve ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı uyarınca taşınmaz mülkiyetinin 07/10/2016 tarihinde adlarına tapuda tescil edildiği ve kararın kesinleştiği, 6183 sayılı Kanun'un 62. maddesi uyarınca uygulanacak haciz işleminin muhatabının, borçlu firma olması gerektiği, nitekim firma adına kayıtlı araç bulunduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
Davacılar tarafından, Didim ilçesi … Mahallesi Derinkuyu mevkii … ada … parselde bulunan taşınmazlarına uygulanan haczin kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun reddi yolunda tesis edilen … tarih ve … işlemin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'un 6. maddesinde vergi mahkemelerinin a) Genel bütçeye, il özel idareleri, belediye ve köylere ait vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezaları ile tarifelere ilişkin davaları, b) (a) bendindeki konularda 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun uygulanmasına ilişkin davaları, c) Diğer kanunlarla verilen işleri çözümleyeceği ifade edilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, Didim İlçesi … Mah. … Mevkii … Ada … parselde kayıtlı taşınmaz … İnş. Eml. Tur. Gıda Oto. Taş. Haf. Kuy. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı iken şirketin borçları nedeniyle, davalı vergi dairesi müdürlüğünce … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı haciz işlemleri uygulandığı, haciz işleminden sonra …(…) ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin … tarih E:…, K:… sayılı kararı ile taşınmazın üzerindeki takyidatlar baki kalmak kaydı davacılar adına tesciline karar verildiği, taşınmaz üzerindeki haczin kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun ise idarece "ilgili şirketten alacağımız devam ettiğinden ve sözü edinilen Asliye Hukuk Mahkemesi kararında tapu tescil işlemlerinin üzerindeki hacizlerle birlikte yapılmasına karar verildiğinden hacizlerin kaldırılması mümkün bulunmamaktadır." yolundaki cevabıyla reddedildiği ve bu işlemin iptalinin istenildiği anlaşılmıştır.
Olayda, dava konusu edilen hususun; 6183 sayılı Kanun'a göre tesis edilen haciz işleminin unsurlarındaki bir hukuka aykırılık iddiası olmayıp, davacıların edindiği taşınmaz malın tapu kaydında yer alan sınırlamanın kaldırılması isteğine, dolayısıyla mülkiyet hakkının muhafazasına yönelik olduğu, hacze konu borcun borçlusunun dava dışı müteahhit şirket … İnş. Eml. Tur. Gıda Oto. Taş. Haf. Kuy. San. ve Tic. Ltd. Şti., alacaklısının ise Didim Vergi Dairesi Müdürlüğü olduğu, davacıların uyuşmazlık konusu taşınmazın mülkiyetini tapu iptali ve tescil davası ile kazandıkları, anılan ilamda "..üzerindeki takyidatlar baki kalmak kaydı ile tapuya tesciline..." hükmedildiği, davacılara taşınmazın mahkeme kararı ile intikalinden önceki aşamada tespit edilen, önceki malikin borcu nedeniyle tapu kaydına konulmuş olan haciz şerhinin, taşınmazın yeni maliki olan davacıya karşı etkisinin ve haczin kaldırılması konusunun değerlendirilmesine ilişkin olduğu anlaşıldığından, davaya konu taşınmaz mülkiyeti ile ilgili uyuşmazlığı çözmekle görevli olan yargı kolunun adli yargı mahkemeleri olduğu açıktır.
Nitekim, benzer bir konuda verilmiş Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü 28/12/2015 tarih ve E:2015/853, K:2015/888 sayılı kararı da bu yöndedir.
Bu durumda, davanın görev yönünden reddi gerekirken davayı kabul eden Vergi Mahkemesi kararına karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunu kabul ederek mahkeme kararını kaldırıp davayı reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulüne ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulü ve davanın reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 27/05/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.