Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2019/2700 E. , 2020/3561 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2019/2700
Karar No:2020/3561
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Televizyon ve Radyo İşletmeciliği A.Ş.
(Eski Unvan: … Televizyon ve Radyo İşletmeciliği Sanayi
ve Ticaret A.Ş.)
Vekili : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurulu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirkete ait … Avrupa logosuyla yayın yapan televizyon kanalında 22/11/2009 tarihinde yayınlanan … adlı dizinin içeriğinde yer verilen ifadelerle mülga 3984 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanun'un 4. maddesinin (z) bendinde yer alan yayın ilkesinin ihlâl edildiğinden bahisle, aynı Kanun'un 33. maddesi uyarınca davacı şirketin uyarılmasına ilişkin Radyo ve Televizyon Üst Kurulu'nun (Kurul) … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce, Dairemizin … tarih ve E:…, K:… sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; “…” logosuyla yayın yapan televizyon kanalında 22/11/2009 tarihinde saat 22.20’de yayınlanan “…” adlı dizinin aynı bölümünün, … logosuyla yayın yapan televizyon kanalında 22/11/2009 tarihinde yayınlandığı, içeriğinde yer alan sözler nedeniyle mülga 3984 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (z) bendinde yer alan yayın ilkesinin ihlâl edildiğinden bahisle, davacı şirketin uyarılmasına ilişkin Kurul'un … tarih ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, sözü edilen kararın Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 12/11/2012 tarih ve E:2012/1134, K:2012/2914 sayılı kararıyla bozulduğu, bozma kararına uyan İdare Mahkemesince; uyuşmazlık konusu yayın üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişi heyetince düzenlenen raporda, dizinin 22/11/2009 tarihinde yayınlanan bölümünün genel izleyici kitlesi simgesi ile yayınlandığı ve içeriğinde her ne kadar dizide geçen olumsuz ifadelerin tek başına çocuklar üzerinde etkili olmayıp, aileleri tarafından söz konusu ifadeleri kullanmamaları yönünde eğitilmesi gerektiği ifade edilmiş ise de, rapor içeriğinde bir çok kez hakaret ve küfür içeren ifadelere yer verildiği, bu ifadelerin çocuklar üzerinde olumsuz tesir bırakıp zihinlerinde yük olarak taşıyacakları, pek çok ailenin doğal olarak söz konusu diziyi izlerken çocuğunun yanında olmasını ve bunları öğrenmesini istemeyeceği ve kendi çocuklarının bunlardan korunması için önlem alınmasını talep edebileceği, diziyi yayınlayanların herhangi bir koruyucu sembol kullanmadığı için bu noktada sorumlu oldukları tespitlerine yer verilmesi karşısında, ebeveynlerin çocuklarını eğitme görevlerinin, medya kuruluşlarının mevzuata uygun yayın yapma yükümlülüklerini bertaraf etmeyeceği, bilirkişi raporunda yer alan tespitler ışığında, anılan televizyon dizisi ile mülga 3984 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (z) bendinde yer alan yayın ilkesi ihlâl edildiğinden, uyarma cezasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın reddedildiği ve bu kararın Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 16/02/2018 tarih ve E:2015/4071, K:2018/538 sayılı kararıyla onandığı;
Bu durumda, söz konusu dizide yer alan hakaret ve küfür içeren ifadelerin çocukların ve gençlerin zihinsel ve ahlaki gelişimini zedelediğine yönelik ... İdare Mahkemesi'nin anılan dosyasındaki bilirkişi raporunda yer alan tespitler ışığında, davacının söz konusu televizyon dizisi ile mülga 3984 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (z) bendinde yer alan yayın ilkesini ihlâl ettiğinden bahisle tesis edilen uyarma cezasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, davada iki defa bilirkişi raporu talep edildiği, ikisinin de lehlerine olduğu, bilirkişilerin her birinin kendi alanının uzmanı olduğu, yayının yapıldığı saatteki izleyici kitlesi için genel izleyici kitlesi sembolünün kullanılmasının yeterli olduğu, özel koruyucu sembol kullanımına gerek olmadığı, yayında yer alan diyalogların senaryonun inandırıcılığı için elzem olduğu, dizide yer alan ifadelerin dizinin geçtiği çevrede günlük yaşamda kullanılan ifadeler olduğu ve dizi karakterlerinin canlandırdıkları rollere gerçeklik katmak adına kullanıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, yayın ihlâlleri bakımından ihlâllerin oluşmasında karakterlerin rolü olmadığı, bir sahnede yer almasının bile yayın ihlâli oluşturabileceği, radyo ve televizyonda yer alan yanlış dil kullanımının tüm topluma yansıdığı, özellikle gençler ve çocuklarda bu yanlış dil kullanımının yaygınlaşmasına hizmet ettiği belirtilerek temyiz isteminin reddi ve kararın onanması gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 08/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.