Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2019/2742 E. , 2022/1706 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2019/2742
Karar No:2022/1706
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Akaryakıt Dağıtım ve Gaz İşletmeleri
Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin bayisi olan … Petrol Turizm İnşaat Otomotiv Ticaret Ltd. Şti.'ne ait akaryakıt istasyonunda 10/09/2015 tarihinde yapılan denetimde, otomasyon sisteminin sağlıklı ve düzenli çalışmadığının tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca 972.717,00-TL tutarında idarî para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; davacı şirketin bayisine ait istasyonda 10/09/2015 tarihinde yapılan denetimde, 01/09/2015-09/09/2015 tarihleri arasında sistemde görünen akaryakıt dolum miktarının 25.557 litre olduğu, dağıtım şirketi ile yapılan görüşmede bu tarihler arasında yapılan akaryakıt dolumunun 29.115 litre olduğu bilgisinin alındığı, alış faturalarında ise 33.663 litre motorin alımı yapıldığının tespit edildiği, otomasyon sistemi ile faturada bulunan rakamlar arasında kalan 7.806 litre akaryakıt farkının sebebinin belgelenemediği, dört adet akaryakıt pompasına ait arabirim ünitlerinin mühürlerinin sökülmüş olduğu, bayinin 01/09/2015-30/09/2015 tarihleri arası otomasyon verilerinde herhangi bir dış satış verisi bulunmadığı, her ne kadar davacı şirket tarafından, bayisine otomasyon sistemini kurduğu ve dolayısıyla gerekli yükümlülükleri yerine getirdiği iddia edilmiş ise de, petrol piyasasında faaliyet gösteren dağıtıcı lisansı sahiplerinin bayilerinde denetim sistemi kurmaları gerektiği anlaşıldığından, sistemde meydana gelen arızanın bayi tarafından dağıtıcı lisansı sahibine bildirilmemesinin aynı zamanda otomasyon sisteminin sağlıklı çalışmasını temin ve kontrolle sorumlu dağıtıcı lisans sahibinin bu yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağıdan, mevzuat hükümleri gereğince yapılması gereken yükümlülükleri yerine getirmediği sabit olan davacı şirkete idarî para cezası verilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, işleme dayanak olarak alınan 5015 sayılı Kanun'un 7. maddesinin altıncı fıkrasının Anayasa'ya aykırı olduğu, 7164 sayılı Kanun ile getirilen değişikliklerin ve yürürlüğe giren ihtar müessesesinin lehe olduğu için uygulanması gerektiği, bu nedenle idarî para cezası verilemeyeceği, düzenlemenin kaçak akaryakıt satışının önlenmesine yönelik olduğu, yapılan analiz sonucunda ulusal marker seviyesinin geçerli çıktığı, kaçak tank bulunup bulunmadığını tespit edebilmek için arama, el koyma yahut kazı yapma yetkisine sahip olmadıkları, otomasyon sisteminin bir kere kurulduktan sonra doğru çalışıp çalışmadığı hususunda tespit yapmalarının mümkün olmadığı, bayinin konuyla ilgili olarak uyarıldığı ve denetlendiği, bayinin fiilinden dolayı dağıtıcının cezalandırılmasının suç ve cezaların şahsiliği ilkesine aykırı olduğu, davalı idare tarafından denetim yükümlülüğünün yerine getirilmediği ve bu durumdan da dağıtım şirketi olarak kendilerinin sorumlu tutulduğu, otomasyon sisteminin fiziki güvenliğinden ve müdahalelerin engellenmesinden bayinin sorumlu olduğu, eksik ve hatalı denetim tutanağına dayanılarak işlem tesis edildiği, dağıtım şirketi olarak kendilerine düşen her türlü yükümlülükleri yerine getirdikleri ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Davacının Anayasa'ya aykırılık iddiası ciddi görülmemiştir.
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 19/04/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.