Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2019/3033 E. , 2022/2066 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/3033
Karar No : 2022/2066
DAVACI : … Seyahat Taşımacılık Petrol Turizm Maden Gıda Tekstil İnşaat Nakliyat Pazarlama ve Sanayi Tic. Ltd Şti.
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Bakanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
DAVANIN KONUSU :
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü'nün 17/12/2018 tarih ve 2018/16 (KDGM) sayılı "Havayolu + Karayolu Kombine Yolcu Taşımaları" konulu Genelgesinin "(1) Yerleşim Yerleri Arasında Uçak + Otobüs ile Yapılan Tarifeli Kombine Yolcu Taşımaları" başlıklı bölümünün (a) bendinin 2 ve 3 numaralı kısımları ile "(4) Ortak ve Diğer Hükümler" başlıklı bölümünün (ç) ve (d) bentlerinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :
Davacı tarafından, dava konusu Genelge'nin üst hukuk normlarına, yerinden yönetim ilkesine, kamu yararı ve hizmet gereklerine, rekabet ilkesine ve hakkaniyete aykırı olduğu, Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü'nün şehir içi yolcu taşımacılığı konusunda düzenleme yetkisi bulunmadığı ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI :
Dava konusu Genelge ile havayolu + karayolu şeklindeki kombine yolcu taşıma faaliyetlerinin kolaylaştırılmasının ve serbest rekabet ortamında daha seri, güvenli, ekonomik ve kuralları önceden belirlenmiş bir sistem içerisinde gerçekleştirilmesinin amaçlandığı, havalimanı yer hizmetlerinin ayrılmaz bir parçası olan havaalanları ile yerleşim yerleri arasında ulaşım hizmetinin yürütülme şekli ve esasları ile izinlerini belirleme hususunda Bakanlığın esas yetkili olduğu, belediyenin sadece güzergah ve durak yeri belirleme yetkisi bulunduğu belirtilerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Dava konusu Genelge'nin yürürlükten kaldırılmış olması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ: Dava, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü'nün 17/12/2018 tarih ve 2018/16(KDGM) sayılı "Havayolu + Karayolu Kombine Yolcu Taşımaları" konulu Genelgesinin "(1) Yerleşim Yerleri Arasında Uçak + Otobüs ile Yapılan Tarifeli Kombine Yolcu Taşımaları" başlıklı bölümünün (a) bendinin 2 ve 3 numaralı kısımlarının ve "(4) Ortak ve Diğer Hükümler" başlıklı bölümünün (ç) ve (d) bentlerinin iptali istemiyle açılmıştır.
Dava konusu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü'nün 17/12/2018 tarih ve 2018/16(KDGM) sayılı "Havayolu + Karayolu Kombine Yolcu Taşımaları" konulu Genelgesinin, yine anılan Bakanlığın Ulaştırma Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün 04/02/2020 tarih ve 2020/3 (UHDGM) sayılı "Havayolu + Karayolu Kombine Yolcu Taşımaları" konulu Genelgesinin 5. maddesi ile yürürlükten kaldırıldığı anlaşılmaktadır.
Davacı vekili tarafından verilen 24/02/2020 tarihli dilekçede, dava konusu Genelgenin 04/02/2020 tarih ve 2020/3 sayılı Genelge ile yürürlükten kaldırıldığı ve bu manada açtıkları davanın konusuz kaldığı belirtilmiştir.
Bu durumda, dava konusu Genelgenin yürürlükten kaldırılması, bu Genelgeye dayalı olarak herhangi bir bireysel işlemin de dava konusu edilmemiş olması karşısında iptal istemi hakkında karar verilmesine hukuken olanak bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ:
Denizli Çardak Havalimanı yolcu taşıma işi yüklenicisi davacı şirket tarafından; Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü'nün 17/12/2018 tarih ve 2018/16(KDGM) sayılı "Havayolu + Karayolu Kombine Yolcu Taşımaları" konulu Genelgesinin "(1) Yerleşim Yerleri Arasında Uçak + Otobüs ile Yapılan Tarifeli Kombine Yolcu Taşımaları" başlıklı bölümünün (a) bendinin 2 ve 3 numaralı kısımlarında yer alan, "2)Bu Genelge kapsamında diğer şartları sağlamaları kaydı ile Havalimanları Yer Hizmetleri Yönetmeliği (SHY-22) uyarınca A Gurubu Çalışma Ruhsatı alan özel hukuk tüzel kişileri tarafından, 3)Havalimanı ulaşım kolaylıkları ve yolcu taşıma kapasitesi kapsamında taşıma yapılacak Havalimanında Bakanlıkça işletmeci görüşü alınarak yapılacak değerlendirme neticesinde, yine Bakanlıkça izin verilenler tarafından, yapılır." düzenlemesi ile "(4) Ortak ve Diğer Hükümler" başlıklı bölümünün (ç) bendinde yer alan "(1) inci maddede belirtilen taşımalar Bakanlık iznine tabiidir." kuralı ile (d) bendinde yer alan "Bakanlıkça verilecek izinler, ilgili havalimanı işletmecisinin görüşlerini de ihtiva eden değerlendirme, yolcu konforu, ulaşım kolaylıkları ve rekabet koşulları çerçevesinde uygun bulunması halinde verilir." kuralının iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğü'nün 04/02/2020 tarih ve 2020/3-UHDGM sayılı Genelgesinin "Geçici ve Son Hükümler" başlıklı 5. maddesinin (a) bendinde, dava konusu 17/12/2018 tarih ve 2018/16(KDGM) numaralı Genelge'nin yürürlükten kaldırıldığı belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu Genelge davalı idare tarafından 04/02/2020 gününde yürürlüğe konulan 2020/3-UHDGM sayılı Genelge ile yürürlükten kaldırıldığından ve 20/08/2020, 29/12/2020 ve 24/11/2021 günlü Genelgelerle de bir önceki Genelge ve/veya Genelgeler yürürlükten kaldırılmış olduğundan davanın konusuz kaldığı anlaşılmıştır.
Bu itibarla; karar tarihinde yürürlükte bulunmayan dava konusu Genelge hakkında karar verilmesine hukuken olanak bulunmadığından, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. KONUSU KALMAYAN DAVA HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam … TL yargılama gideri ile karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen … TL vekalet ücretinin dava açılmasına sebebiyet veren davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine,
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 24/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.