T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/3127
Karar No : 2022/4358
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı adına, bandrolsüz sigara bulundurduğunun tespit edildiğinden bahisle, takdir komisyonu kararına dayanılarak 2015 yılı Ağustos dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile kesilen vergi ziyaı cezasının iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrası ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 257. maddesinin 6. bendinin verdiği yetkiye istinaden düzenlenen 1 seri no'lu Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkilerde Bandrollü Ürün İzleme Sistemi Genel Tebliği hükümlerinden söz etmek suretiyle, tütün mamulleri için özel tüketim vergisinin ödendiğini gösteren bandrol kullanılma zorunluluğunun bulunduğu ve kullanılma zorunluluğu getirilen özel etiketi veya işareti olmayan özel tüketim vergisine tabi malların bulundurulduğunun tespit edilmesi halinde bu malları bulunduranlar adına, tespit tarihindeki emsal bedeli veya miktarı üzerinden özel tüketim vergisinin vergi ziyaı cezalı olarak re'sen tarh edileceğinin hükme bağlandığı, olayda ise, Gebze İlçe Emniyet Müdürlüğü ekiplerince 10/08/2015 tarihinde yapılan kontrollerde …'in sürücü, …'in yolcu olarak bulunduğu … çekici plakalı, … dorse plakalı araçta yapılan aramada, 112.500 paket bandrolsüz sigara bulunduğu hususunun tutanağa bağlandığı, tutanakta tespit edilen tarih, miktar ve cins üzerinden Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumunca belirlenen emsal bedelin matrah alınması suretiyle, aracın adına kayıtlı olduğu anlaşılan … Taşımacılık İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin dava konusu dönemde kanuni temsilcisi olan davacı adına dava konusu işlemlerin tesis edildiği; öte yandan; davacının kanuni temsilcisi olduğu … Taşımacılık İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait araçta yakalanan sigaralar nedeniyle araçta bulunan şirket çalışanları hakkında 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na muhalefet suçundan açılan kamu davasında ... Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…; K:… sayılı kararıyla; suçun şirket çalışanları tarafından işlendiğinin sabit olması nedeniyle mahkumiyetlerine karar verildiği, karar gerekçesinde, araç içerisinde ele geçirilen 112.500 paket kaçak sigaradan şirket yetkililerinin de şirket çalışanlarının da haberlerinin olmadığını savunmalarının ticari icaplara uygun olmadığı, şirket yetkililerinin de iyi niyetli üçüncü kişi konumunda olamayacakları, gümrüklenmiş değeri 969.630,17-TL, yol açtığı kamu zararı 763.633,67-TL olan kaçak sigaraları asgari ücretle şoför olarak çalışan sanıkların satın almalarının mümkün olamayacağı, sanıklara kaçak sigara taşıtıldığının anlaşıldığı, şirket yetkililerinin esasen olayın iştirakçisi niteliğinde olduklarının belirtildiği anlaşılmış olup, bu nedenle davacının, yetkilisi olduğu şirkete ait araçta ele geçen sigaralardan haberdar olduğundan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Ele geçen sigaralara ait özel tüketim vergisinin takip ve tahsil yetkisinin gümrük idaresinde olduğu, sigaraların müsadere edildiği, aynı fiil nedeniyle birden fazla ceza verilemeyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Dosyanın ve UYAP kayıtlarının incelenmesinden, davaya konu işleme dayanak kaçak sigaralardan kaynaklı özel tüketim vergisinin ilk önce araç sahibi … Taşımacılık İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tarh edildiği, anılan firmanın cezalı verginin iptali istemiyle açtığı davada istinaf aşamasında işlemin iptaline karar verilmesi üzerine, dava konusu işlemle aynı özel tüketim vergisinin anılan şirketin kanuni temsilcisi olan davacı adına tarh edildiği anlaşılmıştır. Şirket hakkındaki davada Dairemiz bozma ve istinaf dairesinin ısrar kararı üzerine Vergi Dava Daireleri Kurunca verilen bozma kararı uyarınca oluşan yeni hukuki durumun değerlendirilmesi suretiyle mükerrer tarhiyata sebep olmayacak şekilde hüküm kurulması gerekirken, aksi verilen kararda hukuka uygunluk görülmediğinden kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Doşyanın ve Dairemizin 2018/1328 Esas sayılı dosyasının UYAP kayıtlarının incelenmesinden, davacının kanuni temsilcisi bulunduğu … Taşımacılık İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tescilli …'in sürücüsü olduğu ve …’in yolcu olarak bulunduğu … çekici ve … dorse plakalı araç içinde, … İlçesi KOM Şube Müdürlüğünce 10/08/2015 tarihinde gerçekleştirilen yol denetiminde 112.500 paket gümrük kaçağı sigara ele geçirilmesi nedeniyle önce … Taşımacılık İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına 2015 yılı Ağustos dönemi için tekerrür hükümleri de uygulanarak re'sen vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisi tarhiyatı yapıldığı; anılan firmanın cezalı tarhiyatın iptali için açtığı davada … Vergi Mahkemesinin … tarih E:…, K:… sayılı kararıyla cezanın tekerrür nedeniyle arttırılan kısmının iptaline, vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisine yönelik davanın reddine karar verildiği, kararın taraflarca istinaf edilmesi üzerine … Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, ... Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…; K:… sayılı kararının şirket yetkilileri hakkında bir mahkumiyet kararı olmadığı, araçta bulunan çalışanlara ilişkin bir karar olduğu, şirket yetkililerinin olayın iştirakçisi olduğu düşünülse bile cezaların şahsiliği ilkesi ve suçun niteliği gereği sorumluluğun tüzel kişiliğe yüklenmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle, şirket tüzel kişiliği hakkındaki cezalı tarhiyatın hukuka uygun olmadığına karar vererek davacının istinaf talebinin kabulü ile işlemin iptaline, davalı idarenin istinaf isteminin ise reddine karar verildiği; davalı idarenin temyizi üzerine Dairemizin 2018/1328 Esasında temyizen incelenen kararın ise, şirkete ait araçta 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 257. maddesinin verdiği yetki uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen özel etiketi veya işareti olmayan özel tüketim vergisine tabi malların (bandrolsüz sigara) bulundurulduğunun hukuken geçerli şekilde tespit edilmiş olduğu, davacı şirket yetkililerinin kaçak sigaralardan haberdar olduklarının anlaşıldığı, 4760 sayılı Kanun'un aradığı bulundurma fiili sabit olan davacı şirket adına 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrası uyarınca re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile verginin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı, öte yandan, vergi ziyaı cezasının tekerrüre isabet eden kısmı hakkında 213 sayılı Kanun'un 339. maddesinde yazılı şartların gerçekleşip gerçekleşmediğinin bozma üzerine verilecek kararda gözetilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulduğu anlaşılmaktadır. Bozma kararı üzerine istinaf dairesinin ilk kararının davacıya ilişkin hüküm fıkrasında ısrar ederek … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla aynı hukuksal neden ve gerekçelerle işlemin iptaline karar verdiği, davalı idarenin temyizi üzerine kararı inceleyen Danıştay Dava Daireleri Kurulunun 09/02/2022 tarih ve E:2020/1025, K:2022/92 sayılı kararı ile davalı idarenin temyiz istemini kabul ederek istinaf dairesinin ısrar kararını bozduğu, bozma kararı üzerine … Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla tarafların istinaf başvurularını reddettiği, davacının temyizi üzerine kararı inceleyen Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 28/12/2022 tarih ve E:2020/1440, K:2022/1584 sayılı kararı ile de bozmaya uygunluk yönünden inceleme ile temyiz isteminin reddedildiği tespit edilmiştir.
Yukarıda izah edilen safahattan da anlaşılacağı üzere, 10/08/2015 tarihinde gerçekleştirilen denetimlerde ele geçen 112.500 paket gümrük kaçağı sigaralara ait özel tüketim vergisinin ilk önce … Taşımacılık İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tarh edildiği, istinaf dairesinin iptal kararı üzerine de bu kez aynı verginin anılan şirketin kanuni temsilcisi olan davacı adına tarh edilerek işbu davaya konu edildiği, araç sahibi firmanın açtığı davada uyuşmazlığın geldiği nokta itibariyle aynı verginin dava konusu işlemle anılan şirketin kanuni temsilcisi olan davacıdan yeniden istenilmesinin mükerrer vergi tarh ve tahsiline sebep olacağı dikkate alınarak, firmaya ait davada bozma kararları üzerine oluşan yeni hukuki durumun değerlendirilmesi suretiyle karar verilmesi gerektiğinden temyize konu kararda yasal isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2…. Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. Yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 09/11/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.