T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/3159
Karar No : 2022/5232
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) : ... Bitkisel Yağlar Sanayi Ve Ticaret A.ş.
VEKİLİ : Av. ...
2- (DAVALI) : ... Bakanlığı adına ... Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU :... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına tescilli ... -... , ...-... , ... -.... , ... -... tarih ve sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı "aspir tohumu" cinsi eşyanın %8 katma değer vergisi oranına tabi olduğu halde %1 oranında beyan edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:.. sayılı kararıyla; davalı idare tarafından, her ne kadar, ek tahakkuk kararına karşı yapılan uzlaşmanın 22/12/2017 tarihinde temin edilemediğine ilişkin tutanağın imzalanmasından sonra 3 gün içerisinde ve en son 25/12/2017 tarihinde itiraz yoluna başvurulması gerektiği halde, anılan tarih geçirildikten sonra itiraz edildiği için ek tahakkuk kararının kesinleştiği ileri sürülmekte ise de, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 244. maddesi uyarınca, uzlaşma talebinde bulunulması ile beraber duran itiraz veya dava açma süresinin, uzlaşmanın vaki olmaması veya temin edilememesi halinde kaldığı yerden işlemeye başlayacağı, sürenin bitimine üç günden az kalmış olması halinde sürenin üç gün uzayacağının hükme bağlanmış olduğu dikkate alındığında, davacının ek tahakkuk kararına karşı 15 günlük yasal süre içerisinde (14. günde) uzlaşma talebinde bulunduğu, bu minvalde davacının bir günlük itiraz süresinin kaldığı, uzlaşmanın temin edilememesi üzerine sürenin kaldığı yerden işlemeye başladığı, ancak itiraz süresinin bitimine üç günden az kaldığı için sürenin üç gün daha uzadığı, süre kaldığı yerden işlemeye başladığından kalan bir günlük sürenin dikkate alınarak hesaplama yapılması gerektiği, böylece davacının kalan bir günlük süresi ile uzayan üç günlük sürenin toplamı sonucunda dört günlük itiraz süresinin olduğu, davacının uzlaşmanın temin edilemediği 22/12/2017 tarihinden sonra dördüncü gün olan 26/12/2017 tarihinde itiraz yoluna süresi içerisinde başvurduğu görüldüğünden davalı idarenin anılan iddiasına itibar edilmediği; olayda, davacının ithal ettiği "aspir tohumu" cinsi eşyanın %30'unun hayvan yemi dışında insan gıdası olarak da tüketilebilen aspir tohumu yağı olduğunun beyan edilmesi karşısında, ... tarih ve ... sayılı "Bazı Mallara Uygulanacak Katma Değer Vergisi Oranlarının, Özel Tüketim Vergisi Oran ve Tutarlarının ve Tütün Fonu Tutarlarının Belirlenmesi Hakkında Karar" uyarınca aspir tohumunun hayvan yemi kapsamı dışında ithal ve teslim edilmesi durumunda %8 oranında katma değer vergisine tabi tutulması gerektiğinden ve davacının ikrarı uyarınca hayvan yemi dışında ithal edilen aspir tohumu açısından katma değer vergisinin eksik hesaplandığı ve ödendiği anlaşıldığından, dava konusu ek tahakkuk kararının %30'luk kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, ek tahakkuk kararının geriye kalan %70'lik kısmı açısından ise, davacının ithal ettiği "aspir tohumu" cinsi eşyanın %70'inin hayvan yemi olarak kullanılan küspe olduğunun beyan edilmesine karşın, bu anlamda davalı idare tarafından eşyanın küspe olup olmadığı yahut farklı bir katma değer vergisi oranına tabi tutulması gerektiğine ilişkin herhangi bir inceleme yahut denetleme yapılmadığı, davacının ithal ettiği ürünün %30'luk kısmı açısından yapmış olduğu ikrarın, haksız ve yersiz şekilde %70'lik kısma da teşmil edildiği açık olduğundan ve yukarıda ayrıntısına yer verilen Bakanlar Kurulu kararı gereğince aspir tohumunun hayvan yemi kapsamında kullanılmak üzere ithal ve teslim edilmesi durumunda %1 oranında katma değer vergisine tabi tutulması gerektiğinden, dava konusu ek tahakkuk kararının %70'lik kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin kısmen iptaline, kısmen de davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından, eşyanın ithalinde eksik alınan katma değer vergisine ilişkin olarak tahakkuk ettirilen vergilerden, dahilde ödenen katma değer vergisinin düşülmesi gerektiği, yeminli mali müşavir raporuyla hazinenin vergi kaybının olmadığının ispatlandığı, söz konusu beyannameler döneminde katma değer vergisi mahsup hakkının dava konusu ek tahakkuk miktarının çok üzerinde olduğu, dava konusu olayı duruşmada izah etmek istedikleri; davalı idarece, davacı şirketin dava konusu işleme karşı uzlaşma görüşmelerinin yapıldığı tarihten itibaren 3 gün içerisinde itiraz etmesi gerekirken daha sonraki bir tarihte itiraz ettiği için işlemin kesinleştiği, aspir tohumu küspesinin hayvan yemi dışında kullanımı halinde %8 oranında katma değer vergisine tabi olduğu tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI : Davacı tarafından istemin reddi gerektiği savunulmaktadır; davalı idarece savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Mahkeme kararının davanın kısmen reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik davacının temyiz isteminin reddi; davalı idarenin temyiz istemine gelince, beyannameye konu eşyanın, 2007/13033 sayılı Mal ve Hizmetlere uygulanacak Katma Değer Vergisi Oranlarının Tespitine İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının eki II sayılı listenin,"A) Gıda Maddeleri" bölümünün 10. sırasında "12 no.lu faslında yer alan mallar arasında olduğu ve bu malların %8 oranında katma değer vergisine tabi olduğu açık olduğundan, davacının "aspir tohumu" cinsi eşyayı işlemesi sonucu elde ettiği %70 oranında küspenin, eşyanın yurda sokulması sırasında uygulanacak katma değer vergisi oranını etkilemeyeceğinden, dava konusu %70'lik kısmının iptali yolunda verilen karara yönelik istinaf başvurusunun reddine dair hüküm fıkrasında yasal isabet görülmediğinden bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince duruşma yapılmasına gerek görülmeyerek, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı şirket adına tescilli ... -... , ... -... , ... -... , ... -... tarih ve sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı "aspir tohumu" cinsi eşyanın %8 katma değer vergisi oranına tabi olduğu halde %1 oranında beyan edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır
İLGİLİ MEVZUAT:
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinin 2. fıkrasında, her türlü mal ve hizmet ithalatının katma değer vergisine tabi olduğu; "Oran" başlıklı 28. maddesinde, katma değer vergisi oranının, vergiye tabi her bir işlem için %10 olduğu, Bakanlar Kurulu'nun bu oranı, dört katına kadar artırmaya, %1'e kadar indirmeye, bu oranlar dahilinde muhtelif mal ve hizmetler ile bazı malların perakende safhası için farklı vergi oranları tespit etmeye yetkili bulunduğu belirtilmiştir.
Kanun'un 28. maddesinde verilen yetkiye dayanılarak hazırlanan ve olay tarihinde yürürlükte bulunan, Mal ve Hizmetlere Uygulanacak Katma Değer Vergisi Oranlarının Tespitine İlişkin 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli Kararın katma değer vergisi oranlarına ilişkin 1. maddesinin (c) bendinde ekli (II) sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için vergi oranının % 8 olduğu belirtildikten sonra; anılan Karara ekli (II) sayılı listenin "A) Gıda Maddeleri" bölümünün 10. sırasında "12 no.lu faslında yer alan mallar (yalnız; sebze ve meyveler, bunların tohum, çekirdek ve sporları, nane, şeker kamışı, pamuk tohumu ve çiğiti, yağlı tohum ve meyvelerin un ve kaba unları) pozisyonlarında yer alan eşyaların teslimi açıklamasına yer verilmiştir.
29/12/2015 tarih ve 2015/8353 sayılı "Bazı Mallara Uygulanacak Katma Değer Vergisi Oranlarının, Özel Tüketim Vergisi Oran ve Tutarlarının ve Tütün Fonu Tutarlarının Belirlenmesi Hakkında Karar"ın 3. maddesinde; 24/12/2007 tarih ve 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan "Mal ve Hizmetlere Uygulanacak Katma Değer Vergisi Oranlarının Tespitine İlişkin Karar"ın eki (I) sayılı listeye 19. sıra eklenerek bu sırada belirtilen yemler hakkında katma değer vergisi oranının 01/01/2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere %1 olduğu hükme bağlanmış, sözü edilen 19. sırada ise, "küspe"ye yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Temyizen incelenen kararın davanın kısmen reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin hüküm fıkrası usul ve hukuka uygun olup, davacı tarafından ileri sürülen temyiz nedenleri anılan hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin temyiz istemine gelince;
Dosyanın incelenmesinden, davacı adına tescilli beyannamelerde yer alan eşyanın 1207.60.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonunda yer alan "aspir tohumu" olduğu, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden ise 12. fasılda yer alan eşyaların tesliminin % 8 katma değer vergisi oranına tabi olduğu anlaşılmaktadır. Her ne kadar, Mahkemece, davacının ithal ettiği "aspir tohumu" cinsi eşyanın %70'inin hayvan yemi olarak kullanılan küspe olduğunun beyan edilmesine karşın, bu anlamda davalı idare tarafından eşyanın küspe olup olmadığı yahut farklı bir katma değer vergisi oranına tabi tutulması gerektiğine ilişkin herhangi bir inceleme yahut denetleme yapılmadığı, davacının ithal ettiği ürünün %30'luk kısmı açısından yapmış olduğu ikrarın, haksız ve yersiz şekilde %70'lik kısma da teşmil edildiği açık olduğundan ve 01/01/2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 1207.60.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonunda yer alan aspir tohumunun (yağlı tohum), hayvan yemi kapsamında kullanılmak üzere ithal ve teslimi halinde %1 oranında, hayvan yemi kapsamı dışında ithal ve teslim edilmesi durumunda ise %8 oranında katma değer vergisine tabi tutulması gerektiğinden, dava konusu ek tahakkuk kararının %70'lik kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle anılan kısmın iptaline karar verilmiş ise de; beyannameye konu eşyanın, 2007/13033 sayılı Mal ve Hizmetlere Uygulanacak Katma Değer Vergisi Oranlarının Tespitine İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının eki II sayılı listenin,"A) Gıda Maddeleri" bölümünün 10. sırasında "12 no.lu faslında yer alan mallar arasında olduğu ve bu malların %8 oranında katma değer vergisine tabi olduğu açık olduğundan, davacının "aspir tohumu" cinsi eşyayı işlemesi sonucu elde ettiği %70 oranında küspenin, eşyanın yurda sokulması sırasında uygulanacak katma değer vergisi oranını etkilemeyeceğinden, dava konusu işlemin ek tahakkukun %70'lik kısmının iptali yolunda verilen karara yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararda yasal isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne, davacının temyiz isteminin ise reddine ,
2.... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının davanın kısmen reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair hüküm fıkrasının ONANMASINA,
3. Kararın, dava konusu işlemin kısmen iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf isteminin reddine dair hüküm fıkrasının ise BOZULMASINA,
4. Hüküm altına alınan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve ... TL'den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, Dairece karara bağlanan harcın mahsubundan sonra, kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 20/12/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.