T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/3164
Karar No : 2022/4744
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) : … Dış Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …
2- (DAVALI) : … Bakanlığı adına … (…) Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına 2015, 2016 ve 2017 yıllarında tescilli muhtelif sayı ve tarihli beyannameler muhteviyatı eşyaya ilişkin ithalat kayıt belgesi ile eşyanın faturasında yer alan kıymet arasındaki fark üzerinden yapılan gümrük ve katma değer vergilerinin, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca iadesi isteminin reddine dair karara vaki itirazın reddi yolundaki işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda, eşyanın satış bedelinin tespit edilemediği hususunun somut olarak ortaya konulmadığı, kayıt belgesinde yer alan tutarın Gümrük Kanunu hükümlerine göre belirlenmiş gerçek kıymet olmadığı, ortada kanunen ödenmemesi gereken bir vergi mevcut olduğundan, aradaki tutar farkına isabet eden ve fazladan tahsil edilen vergilerin davacıya iade edilmesinin icap ettiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesine ve davacı lehine tek vekalet ücretine hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından, tek vekalet ücretine hükmedilen mahkeme kararının kaldırılarak her bir birleşen dosya için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesi gerektiği; davalı idarece, ithalatın yükümlünün beyanı doğrultusunda gerçekleştirildiği ve vergilendirmenin yapıldığı, beyanın bağlayıcı olduğu, geri vermeye yönelik 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun aradığı şartların olayda gerçekleşmediği, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI : Davacı tarafından, savunma verilmemiş; davalı idarece, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usûl ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz istemlerinin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. … TL maktu harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 30/11/2022 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 4. maddesi, “gümrük idareleri ile muhatap olan kişiler bu Kanun ve Kanuna dayanılarak çıkarılan tüzük, kararname ve yönetmelik hükümlerine uymak gümrük idarelerinin gerek bu Kanunda gerek diğer kanun, tüzük ve kararnamelerde yazılı hükümlere göre yapacağı gözetim ve kontrollere tabi olmak; ...uymayı zorunlu kıldığı her tür işlemleri yerine getirmekle sorumlu oldukları" düzenlemesini haizdir.
İthal edilmek istenen eşyanın kıymetinin kayıt belgesine tabi eşyaların gümrük kıymeti esasına göre tespit edildiği, eşyanın bu kayıtın altında değere sahip olduğu iddia edilmesine rağmen kayıt belgesi almak zorunluluğundan kurtulmak amaçlı beyannameye yurtdışı gider olarak beyan edildiği (Kayıt belgesi farkı yurtdışı gider beyan edilmiştir şerhi ile) böylece ithalat kayıt belgesi alınmaksızın ithalatın gerçekleştirildiği anlaşılmakla 4458 sayılı Kanun'un 61. maddesinin 3. fıkrası gereğince; -Tescil edilmiş beyannameye ait olduğu eşyanın vergileri ve para cezalarından dolayı taahhüt niteliğinde beyan sahibini bağlar ve gümrük vergileri tahakkukuna esas tutulur.- idarece tahakkuk ettirilerek tahsil edildiği anlaşılmaktadır.
Vergilerin geri verilmesini düzenleyen 211. maddenin 2. fıkrası düzenlemesi gereği, kişinin kasten yaptığı tahrifat sonrasında ödenmiş olan vergilerin geri verilmeyeceği ve ticaret politikası önlemlerine tabi eşyanın gümrük kıymetinin yükümlünün kendi beyanı ile artırılması sonucunda ödenmiş veya tahakkuk ettirilmişse, bu vergilerin geri verilmesine veya kaldırılmasına ilişkin taleplerin kabul edilemeyeceği yer almakla, kasten beyannameye şerh düşülerek ödenen verginin bu beyan ile ödendiği, 4458 sayılı Kanun'un 4. maddesi hükmüne aykırı davranıldığı, böylece eşyanın gümrük kıymetinin tespiti ile ilgili yapılacak araştırmaya da
engel olunduğu görülmekle, iade şartının oluşmayıp talebin reddine dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, Dava Dairesince, ithalat kayıt belgesi alma zorunluluğu ve davacı beyanına dayandığı hususu nazara alınmaksızın işlemin "eşyanın gümrük kıymetinin tespiti" gibi değerlendirilmesi olayın hukuki değerlendirmesinin hatalı yapılmasına ve hukuka aykırı karara sebebiyet vermiştir.
Bu nedenle, temyize konu kararın bozulması gerektiği oyu ile, karara katılmıyorum.