Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2019/327 E. , 2021/5862 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/327
Karar No : 2021/5862
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1) …
VEKİLİ : …
2) …Bakanlığı/…
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesi'nin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Ankara ili, Haymana ilçesi sınırlarında …sayılı maden ruhsatı müracaatının reddine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü işleminin iptaline karar verilmesi istemidir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararda; davacı tarafından maden arama ruhsatı verilmesi talebiyle 20/11/2013 tarihinde davalı idarelerden Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na başvuru yapıldığı, 60 günlük kanunî süre içerisinde talebe ilişkin bir cevap verilmediği, dolayısıyla 60 günlük sürenin dolduğu 20/01/2014 tarihinde zımni reddin gerçekleştiği, bu tarihten itibaren 60 günlük dava açma süresi içerisinde ve en geç 21/03/2014 tarihine kadar dava açılması gerekirken bu süre geçirildikten sonra müracaatın durumuna ilişkin bilgi istenilerek 12/02/2018 tarihinde açılan davada süre aşımı bulunduğu, aradan yaklaşık 5 yıl gibi bir süre geçtikten sonra müracaatın durumuna ilişkin bilgi istenilmesi üzerine verilen cevabın sona eren dava açma süresini ihya etmeyeceği, yeni bir hukuki durumunda söz konusu olmadığı, işbu davanın esasının süre aşımı nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesi'nin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararında; Mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, idarece sonradan verilen cevap üzerine yeniden dava açma hakkının tanınmış olduğu, dolayısıyla açılan davanın süresinde olduğu, Başbakanlık Genelgesi ile getirilen sınırlama nedeniyle başvurusunun reddedilmesinin hukuk devleti ilkesine aykırı olduğu, Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idarelerce istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacının 20/11/2013 tarihinde Ankara ili, Haymana ilçesi sınırları dahilinde bulunan …nolu maden sahasına ilişkin kömür arama ruhsatı başvurusunda bulunduğu, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın …tarih ve …sayılı yazısı ile arama ruhsat taleplerine izin verilmesini teminen listelerin Başbakanlığa gönderildiği, Başbakanlığın …tarih ve …sayılı yazısıyla taleplerin uygun görülmediği hususunun Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na bildirildiği, davacı tarafından yapılan 01/12/2017 tarihli başvuru sonucunda tesis edilen …tarih ve …sayılı işlemle, 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi kapsamında davacının talebinin olumsuz olarak değerlendirildiğinden bahisle başvurusunun reddedilmesi üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki haliyle) 'İdari makamların sükutu' başlıklı 10. maddesinde; "İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgililer altmış günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler. Altmış günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı,isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren altı ayı geçemez. Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta; 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi'nin iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada Danıştay Sekizinci Dairesi'nin 11/11/2015 tarih ve E:2014/7883 sayılı kararıyla yürütmenin durdurulmasına karar verildiği, davacının ruhsat durumunu öğrenmek amacıyla yeni bir başvuru yapmaya hakkı bulunduğu ve davacı tarafından yapılan 01/12/2017 tarihli başvurunun, 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında bir müracaat olduğu, başvurunun …tarih ve …sayılı işlemle reddedilmesi üzerine 12/02/2018 Pazartesi gününde açılan davanın süresinde olduğu anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan, 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi'nin maden ruhsatları yönünden Danıştay Sekizinci ve Onuncu Daireleri Müşterek Heyetince verilen 03/12/2018 tarih ve E:2014/7883, K:2018/7636 sayılı iptal kararına karşı yapılan temyiz başvurusu Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 05/02/2020 tarih ve E:2019/1456, K:2020/249 sayılı kararıyla reddedilerek kesinleşmiştir.
Bu durumda; süresinde açılan davanın esasına girilerek bir değerlendirme yapıldıktan sonra karar verilmesi gerektiğinden, süre aşımı nedeniyle davayı reddeden İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2 …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesi'nin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesine gönderilmesine kesin olarak, 01/12/2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi.