Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2019/3623 E. , 2021/732 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2019/3623
Karar No:2021/732
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Enerji Üretim Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. ..
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Adana ili, Feke ilçesinde kurulması planlanan ... Rüzgar Enerji Santrali (RES) Projesi için yapılan üretim önlisans başvurusunun reddi işlemine yönelik yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirketin ... RES projesi için ölçüm istasyonu koordinat bilgileri Boylam: 731227, Enlem: 4192143 olması gerekirken Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM) tarafından kurulum raporunda bu değerlerin üstü çizilerek Boylam: 738233, Enlem: 4191829 şeklinde belirtildiği, söz konusu hatalı belirtilen koordinatta esasen ...Res Enerji Yatırım Üretim A.Ş.'ye ait ...RES başvurusuna ait ölçüm direğinin bulunduğu, şirketin kurulum ve sonuç raporlarında belirtilen koordinatların doğru halinin MGM tarafından 20/05/2016 tarihli tutanakla tespit edilerek düzeltildiği, MGM'nin düzeltme işlemi sonrasında Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nden (YEGM) alınan çizimler doğrultusunda şirketin ölçüm direğinin ... RES santral sahasının dışında kaldığı, doğru koordinatta da ölçüm istasyonunun ...Res Enerji Yatırım Üretim A.Ş.'ye ait ...RES ile diğer önlisans başvurularına ait santral sahalarının yer aldığının anlaşıldığı, davacı şirketin idareye yaptığı başvuruda RÖİ'nin Boylam: 738233, Enlem: 4191829 koordinatına göre santral sahası oluşturduğu, ancak bu koordinatın hatalı olduğu, MGM tarafından doğru koordinatının Boylam: 731227, Enlem: 4192143 olarak tespit edildiği, şirkete ait RÖİ'nin doğru koordinatına göre santral sahası çizmediği ve doğru koordinatların da başka santral sahaları içinde kaldığı, yeni duruma göre şirketin önlisans başvurusunun YEGM'nin 08/11/2016 tarihli yazısı ile ... RES için doğru olduğu bildirilen Rüzgar Ölçüm İstasyonu (RÖİ) koordinatının santral sahası dışında olması nedeniyle Rüzgar Kaynağına Dayalı Elektrik Üretimi Başvurularının Teknik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin 4. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendine göre uygun bulunmadığı, bu durumda, her ne kadar MGM tarafından RÖİ kurulum ve sonuç raporlarında yapılan düzeltmeye bağlı olarak santral sahası oluşturulmuş ise de davacı tarafından ölçüm istasyonunun doğru koordinatlarının bilinmesi ve buna uygun santral sahası oluşturulması gerektiği değerlendirildiğinden önlisans başvurusundan önce meydana gelen idari işlemlerin mücbir sebep sayılamayacağı sonucuna varılarak dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdarî Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu işleme dayanak olarak gösterilen santral sahası dışında kalma durumu, santral yapılacak bölgenin coğrafi koordinatlarının MGM tarafından hatalı ölçülmesinden kaynaklandığı, santral sahasının hatalı olarak belirlenmesinde kendilerinin bir kusuru bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı şirket tarafından 05/03/2014 tarihinde Adana ili Feke ilçesi ... Köyü ...mevkiinde kurmuş olduğu rüzgar ölçüm istasyonunun kabulünün yapılması için Meteoroloji Genel Müdürlüğü'ne (MGM) başvuruda bulunulmuştur. Başvuru ekinde yer verilen Ölçüm İstasyonu Kurulum Raporu İçin Başvuru Formu'nda, istasyonun yeri ... Köyü - ...Mevkii; koordinatı ise Doğu 731227 Kuzey 4192143 olarak belirtilmiştir. Başvuru ekinde yer alan 20/03/2014 tarihli Rüzgar Ölçüm Kurulum Raporu'nda istasyonun koordinatı Doğu 731227 Kuzey 4192143 iken üstü çizilerek el yazısıyla önce Doğu 738233 Kuzey 4191829 olarak değiştirilmiş; sonra bunun da üstü çizilerek yeniden el yazısıyla Doğu 731227 Kuzey 4192143 olarak yazılmıştır.
MGM adına K.T., T.A. ve A.G. tarafından 20/05/2016 tarihinde düzenlenen tutanakta, 20/03/2014 tarihinde kurulum raporu onaylanan Adana ili Feke ilçesi ... Köyü ...mevkiinde kurulu bulunan davacı şirkete ait 010016 istasyon numaralı RÖİ kurulum raporu üzerinde yapılan düzeltmeler neticesinde bahse konu istasyonun koordinatının Doğu 731227 Kuzey 4192143 olarak belirlendiği ifade edilmiştir.
Dava dışı ...RES Enerji Yatırım Üretim ve Ticaret A.Ş. (...) tarafından 12/03/2014 tarihinde MGM'ye Adana ili, Feke ilçesi, Bozbelen mevkiinde kurmuş olduğu rüzgar ölçüm istasyonunun kabulünün yapılması için başvuruda bulunulmuştur. Başvuru ekinde yer verilen Ölçüm İstasyonu Kurulum Raporu İçin Başvuru Formu'nda, istasyonun yeri Göztaşı Bozbelen; koordinatı ise Doğu 738372 Kuzey 4191811 olarak belirtilmiştir. Başvuru ekinde yer alan 20/03/2014 tarihli Rüzgar Ölçüm Kurulum Raporu'nda istasyonun koordinatı Doğu 738233 Kuzey 4191811 iken üstü çizilerek el yazısıyla Doğu 738233 Kuzey 4191829 olarak yazılmıştır.
Davacı şirket tarafından 29/04/2015 tarihinde davalı idareye Adana ili Feke ilçesinde rüzgar enerjisine dayalı olarak kurulması planlanan üretim tesisi hakkında önlisans verilmesi için başvuruda bulunulmuş, başvuru ekinde Doğu 738233 Kuzey 4191829 koordinatını içeren 31/03/2015 tarihli Rüzgar Ölçüm Sonuç Raporuna yer verilmiştir.
Davalı idarece … tarih ve … sayılı yazıyla, davacının ve dava dışı ...firmasının RÖİ raporlarının aynı koordinat için düzenlenmesine yönelik olarak MGM'den inceleme talep edilmiş, MGM'nin … tarih ve … sayılı cevabi yazısında, "... RES ölçüm istasyonu koordinatları boylam: 738233 enlem: 4191829 olduğu, ...RES'in koordinatları boylam: 731227 enlem: 4192143 olduğu tespit edilmiş ve düzeltilmiş değerleri yazılmıştır." şeklinde açıklama yapılmış, davalı idarenin … tarih ve … sayılı düzeltilmiş koordinatların yeniden düzenlenmesine yönelik istemi üzerine MGM tarafından 08/06/2016 tarih ve … sayılı yazıyla, "… talep numaralı ...firmasına ait ... RES için düzenlenen Rüzgar Ölçüm İstasyonu Kurulum ve Sonuç Raporundaki koordinat ölçümlerinin doğru olduğu (E: 738233, N:4191829); … talep numaralı ... firmasına ait ... RES önlisans başvurusu Rüzgar Ölçüm İstasyonu Kurulu ve Sonuç Raporundaki koordinatlar yeniden düzenlenerek raporlar ekte sunulmuştur (E:731227, N:4192143)" şeklinde değerlendirme yapılmıştır.
Davalı idarenin … tarih ve … sayılı yazısıyla, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nden (YEGM) davacının ve dava dışı ...firmasının önlisans başvuruları hakkında teknik değerlendirme yapılması istenmiş, YEGM'nin … tarih ve … sayılı cevabi yazısıyla, davacının … talep numaralı önlisans başvurusunun teknik değerlendirmelerinin uygun bulunmadığı, bugüne kadar davalı idareye gönderilen teknik değerlendirme raporlarının bazılarında değişiklik yapıldığı, teknik değerlendirme raporlarında değişiklik yapılan başvurular ile birbiriyle kesişme/çakışma olan başvuruların teknik değerlendirmelerinin uygun bulunmadığı ifade edilmiştir.
Davalı idarenin … tarih ve …. sayılı yazısıyla, YEGM'den davacının başvurusunun Boylam 731227 Enlem: 4192143 koordinatları dikkate alınarak rüzgar ölçüm istasyonundan elde edilen ölçüm verilerinin davacının önlisans başvuru sahasını temsil edip etmediğine ilişkin değerlendirme yapılması istenmiş, YEGM'nin … tarih ve … sayılı cevabi yazısında, 04/06/2016 tarihinden önce yapılan başvurular için temsiliyet hususunun değil saha içerinde ölçüm yapılmasının istendiği, Nisan 2015 başvurularında verilen rüzgar ölçüm istasyonu verilerinin ilgili santral sahalarını temsil edip etmedikleri hususunda bir çalışma yapılmasının bu aşamada uygun görülmediği, ...talep numaralı davacıya ait başvuru için doğru olduğu bildirilen rüzgar ölçüm istasyonu koordinatının santral sahası dışında olması sebebiyle uygun bulunmadığı belirtilmiştir.
Davacının önlisans başvurusu … tarih ve … sayılı Kurul kararıyla reddedilmiş, davacı tarafından anılan kararın geri alınması ve revize edilen başvurunun değerlendirmeye alınması için 27/03/2017 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunulmuş, söz konusu başvuru "Kuruma önlisans başvurusundan önce idari makamlarda meydana gelen idari işlemlerin mücbir sebep oluşturmayacağı" gerekçesiyle ... tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla reddedilmiştir.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinde, önlisans, üretim faaliyetinde bulunmak isteyen tüzel kişilere, üretim tesisi yatırımlarına başlamaları için gerekli onay, izin, ruhsat ve benzerlerinin alınabilmesi için belirli süreli verilen izin olarak tanımlanmış; "Üretim faaliyeti" başlıklı 7. maddesinin dördüncü fıkrasında, "Rüzgâr veya güneş enerjisine dayalı elektrik üretim tesisi kurulması için yapılan önlisans başvurularının değerlendirilmesi aşağıda belirtilen esaslara göre yapılır: a) Üretim tesisinin kurulacağı sahanın maliki tarafından başvuru yapılması durumunda, aynı saha için yapılan diğer başvurular dikkate alınmaz. b) Başvurularda, tesisin kurulacağı saha üzerinde son üç yıl içinde elde edilmiş en az bir yıl süreli standardına uygun rüzgâr veya güneş ölçümü bulunması zorunludur. Bu konuya ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir. c) TEİAŞ veya ilgili dağıtım şirketi tarafından, kullanılacak teknolojilerin şebeke bakımından etkileri de dikkate alınarak uygun bağlantı görüşü verilen başvurular değerlendirmeye alınır. ç) Değerlendirmede aynı bağlantı noktasına ve/veya aynı bağlantı bölgesine bağlanmak için birden fazla başvurunun bulunması hâlinde başvurular arasından ilan edilen kapasite kadar sisteme bağlanacak olanları belirlemek için TEİAŞ tarafından, işletmeye girdikten sonra en fazla üç yıl içerisinde ödenmek üzere birim megavat başına en yüksek toplam katkı payını ödemeyi teklif ve taahhüt edenlerin seçilmesi esasına dayanan yarışma yapılır. Yarışmaya ve yarışma sonunda belirlenen katkı payının ödenmesine ilişkin usul ve esaslar TEİAŞ tarafından teklif edilen ve Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir. Rüzgâr ve güneş enerjisi lisans başvurularının teknik değerlendirmesine ilişkin usul ve esaslar Bakanlık tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir." kuralına yer verilmiştir.
02/11/2013 tarih ve 28809 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan "Tanımlar ve kısaltmalar" başlıklı 4. maddesinde, rüzgar ölçümü, asgari olarak rüzgar hızı ve yönü ölçümlerini ihtiva eden meteorolojik ölçümler olarak tanımlanmış; "Önlisans başvuru usulü" başlıklı 12. maddesinin yedinci fıkrasında, "Rüzgar ve güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak amacıyla yapılacak önlisans başvuruları aşağıdaki usule uygun olarak alınır: a) TEİAŞ, Kanunun 23 üncü maddesi çerçevesinde, her yıl rüzgar enerjisine dayalı başvurular için 1 Ekim, güneş enerjisine dayalı başvurular için 1 Mayıs tarihine kadar, takip eden beş yıl için ve takip eden on yıl için olmak üzere, bağlantı noktasına göre ve/veya bölgesel bazda, sisteme bağlanabilecek rüzgar veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kapasitesini Kuruma bildirir. b) Rüzgar enerjisine dayalı başvurular için her yıl Nisan ayının ilk beş iş gününde, güneş enerjisine dayalı başvurular için her yıl Kasım ayının ilk beş iş gününde, açıklanan kapasite çerçevesinde Kurum tarafından önlisans başvuruları alınır. c) Başvuru ekinde, bu Yönetmelik kapsamında son üç yıl içinde elde edilmiş en az bir yıl süreli standardına uygun rüzgar veya güneş ölçümünün bulunması zorunludur."; "Rüzgâr ve güneş ölçümlerine ilişkin yükümlülük" başlıklı 37. maddesinde, "Rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere önlisans başvurularında, tesisin kurulacağı saha üzerinde, bu Bölüm kapsamında düzenlenen şartlara uygun olarak son üç yıl içinde elde edilmiş en az bir yıl süreli ölçüm yapılması zorunludur. Rüzgâr enerjisine dayalı önlisans başvurusu esnasında Ek-3’te yer alan Rüzgâr Ölçüm İstasyonu Kurulum Raporu ve Ek-4’te yer alan Rüzgâr Ölçüm Sonuç Raporunun sunulması zorunludur. Ölçüm yapılacak sahada bu Bölümde belirtilen ölçüm istasyonunun kurulması için gerekli olan sahaya ilişkin izinlerin alınması ilgili tüzel kişinin sorumluluğundadır. Bu izinler, MGM’ye veya bir Akredite Kuruluşa başvuru yapılmadan önce ilgili tüzel kişi tarafından alınacak ve başvuru dosyasına eklenecektir."; "Rüzgâr ve güneş ölçümlerinin sahayı temsil etmesi" başlıklı 38. maddesinde, "Ölçüm istasyonu, rüzgâr veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisinin kurulacağı önlisans başvurusu yapılan santral sahası alanında yer almalıdır. Aynı sahaya birden fazla ölçüm istasyonu kurulmasının talep edilmesi durumunda, ölçüm istasyonlarının birbirini etkilememesi yönündeki düzenleme MGM tarafından yapılır."; "Rüzgâr ve güneş ölçüm istasyonlarının yapısı" başlıklı 39. maddesinde, Rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisleri ile ilgili olarak; ... b) Yapılan ölçümler, ölçüm verileri üzerinde değişikliğe sebep olacak herhangi bir müdahale olmaksızın çevrimiçi olarak MGM’ye veya ilgili Akredite Kuruluşa iletilecektir. Veri iletimi, günün belli bir saatinde veri kayıt cihazı tarafından MGM’nin veya ilgili Akredite Kuruluşun belirleyeceği e-posta adresine veya terminale otomatik olarak gönderilir. c) Kayıt edilen tüm ölçüm verileri, belli zaman aralıklarında veya ölçüm süresinin sonunda, verileri değiştirecek herhangi bir müdahale olmaksızın orijinal olarak MGM’ye veya ilgili Akredite Kuruluşa elektronik ortamda sunulacaktır. Bu kapsamda sunulacak verilerin doğruluğundan ve güvenilirliğinden başvuru sahibi sorumludur."; "Rüzgâr ve güneş ölçümlerine başlama" başlıklı 40. maddesinde, "Ek-3’te yer alan Rüzgâr Ölçüm İstasyonu Kurulum Raporu ile Ek-5’te yer alan Güneş Ölçüm İstasyonu Kurulum Raporunu onaylama yetkisi yerinde inceleme yapılması kaydıyla MGM’de veya ilgili Akredite Kuruluşta olup raporun onaylandığı tarih rüzgâr veya güneş ölçümüne başlama tarihi olarak kabul edilir. (2) Rüzgâr Ölçüm Sonuç Raporu ile Güneş Ölçüm Sonuç Raporu, MGM veya ilgili Akredite Kuruluş ile önlisans başvurusunda bulunacak tüzel kişi tarafından müştereken onaylanır."; "Rüzgâr ve güneş ölçüm süresi" başlıklı 41. maddesinde, "Rüzgâr veya güneş ölçüm istasyonunda, 37 nci maddenin birinci fıkrası kapsamında en az bir yıllık ölçüm yapılması zorunludur." kuralı yer almaktadır.
20/10/2015 tarih ve 29508 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Rüzgar Kaynağına Dayalı Elektrik Üretimi Başvurularının Teknik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinde, santral sahası, köşe koordinatları; önlisans ve/veya lisanssız üretim başvurularında yer alan ve Ek-2’de belirtilen usul ve esaslara göre belirlenecek alan olarak tanımlanmış; "Önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi" başlıklı 4. maddesinde, "Özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişilerin önlisans başvuruları kapsamında sundukları bilgi ve belgeler arasından Ek-4’te tanımlanmış olanları Kurum tarafından teknik değerlendirme yapılmak üzere YEGM'ye gönderilir. YEGM'ye gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda aşağıda belirtilen durumların tespit edilmesi halinde başvurunun teknik değerlendirmesi uygun bulunmaz ve bu durum Kuruma bildirilir: a) Bilgi formu, rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporu ve rüzgar ölçüm sonuç raporunda belirtilen RÖİ koordinatlarından herhangi birinin farklı olması, b) Bilgi formunda belirtilen RÖİ koordinatlarının başvuruda belirtilen santral sahasında bulunmaması, c) RGY-RÖİ değerinin 150 W/m2 değerinden küçük olması, ç) SSKGY değerinin 2 MWm/km2 değerinden küçük olması, d) Önlisans başvurusunda belirtilen santral sahası köşe koordinatlarının tamamının kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlar içerisinde bulunması, e) Başvuruda belirtilen santral sahasının, kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlarla kesişmesi durumunda kesişilen alan dışında kalan kısmı içerisinde kalacak şekilde sadece türbin koordinatları kullanılarak yeni bir santral sahasının belirlenemeyecek olması, f) RGY-RÖİ hesabında kullanılacak ardışık sıralanmış kullanılabilir ölçüm verisinin YEGM'ye gönderilmemiş olması, g) Başvuruda belirtilen ve birbirlerine komşu olan türbinler ve/veya RÖİ’ler arasındaki mesafenin 2.800 metreden fazla olması. Bu Yönetmelik ve eklerinde belirtilen usul ve esaslara göre yapıldığı tespit edilen önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi uygun görülerek başvuruya ait TDR düzenlenir ve Kuruma gönderilir. Aşağıdaki durumlardan herhangi birinin tespit edilmesi halinde, önlisans başvurusunun teknik değerlendirmesi uygun görülmekle birlikte türbin ve santral sahası köşe koordinatlarına yer verilmeyen ve ilgili hataların belirtildiği TDR düzenlenerek Kuruma gönderilir: a) Başvuruda belirtilen santral sahasının, ikinci fıkranın (g) bendinde belirtilen durum hariç olmak üzere Ek-2’de belirtilen diğer mesafeler ve usullere göre belirlenmemiş olması, b) Başvuruda belirtilen herhangi bir türbin koordinatının, Ek-5’te tanımlanan yönteme göre komşu santral sahalarında bulunan ve teknik değerlendirmesi uygun bulunmuş geçerli bir TDR’de belirtilen türbin/türbinleri etkileyen koordinatlarda olması, c) Başvuruda belirtilen santral sahasının emniyet bandı üzerinde türbin ve/veya RÖİ bulundurulması, ç) Başvuruda belirtilen santral sahasının kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlarla kesişmesi. Teknik değerlendirmesi uygun görülerek Kuruma gönderilen TDR’lere ait önlisans başvurularının başvuru kapasitesinden daha az miktarda bağlantı hakkı kazanması hâlinde santral sahası köşe koordinatları başvuru sahibi tarafından ilk başvuruda belirtilen santral sahası içerisinde kalacak şekilde mevcut veya yeni türbin koordinatlarına göre yeniden belirlenir ve teknik değerlendirmenin yapılabilmesi için Ek-4’te tanımlanmış olan bilgi ve belgelerin tamamı Kurum üzerinden YEGM'ye gönderilir. Teknik değerlendirmesi uygun görülmekle birlikte dördüncü fıkrada belirtilen durumlara yer verilerek Kuruma gönderilen TDR’lere ait önlisans başvurularının bağlantı hakkı kazanması hâlinde santral sahası köşe koordinatları başvuru sahibi tarafından ilk başvuruda belirtilen santral sahası içerisinde kalacak şekilde mevcut veya yeni türbin koordinatlarına göre yeniden belirlenir ve teknik değerlendirmenin yapılabilmesi için Ek-4’te tanımlanmış olan bilgi ve belgelerin tamamı Kurum üzerinden YEGM'ye gönderilir. Beşinci fıkra ve altıncı fıkra kapsamında yapılan teknik değerlendirme sonucunda bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara uyulmadığının tespit edilmesi hâlinde başvurunun teknik değerlendirmesi uygun bulunmaz ve bu durum Kuruma bildirilir. Bağlantı bölgesi başvuruda belirtilen santral sahasının alansal olarak en fazla yer kapladığı ilin bulunduğu bölgedir. Önlisans ve/veya lisans alınmış bir RES projesi için önlisans ve/veya lisans sahibi tarafından YEGM'den alınacak uygunluk belgesi, proje onay ve onaylı projelerine göre yapılan tesislerin kabul işlemlerinde ibraz edilmek zorundadır. Uygunluk belgesinin düzenlenebilmesi için her bir türbinin her türlü ve her ölçekteki imar planlarına işlendiğinin belgelendirilmesi gerekir. YEGM'den alınacak RÖİ kurulum uygunluk belgesi ibraz edilmeden yetkili hiçbir kamu kurum ve kuruluşlarına kuruluşuna RÖİ kurma izni için başvuru yapılamaz ve rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporu düzenlenemez. Yetkili kamu kurumları veya akredite kuruluşlar tarafından onaylanmış rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporunun bir örneği ölçüm sahibi kişilerce onay tarihinden itibaren 30 takvim günü içerisinde YEGM'ye bildirilir. Bildirilmeyen RÖİ’ler ile yapılan önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi yapılmaz. YEGM, RÖİ’lerin standartlarına ve RÖİ kurulum uygunluk belgesine göre kurulup kurulmadığını ve işletme şartlarını denetleyebilir. Denetleme sonucunda eksiklik belirlenmesi durumunda, bu RÖİ’ler kapsamında yapılacak önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi yapılmaz." kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan mevzuat uyarınca, rüzgara dayalı üretim tesislerinin kurulmasına yönelik önlisans başvurularını kabul etme veya reddetme yetkisi davalı idareye ait olmakla birlikte, önlisans başvurusunun kabulü veya reddi yolundaki nihai karara kadar geçen süreçte MGM ve YEGM'nin 6446 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler kapsamında önlisans başvurusunun sonucuna etki edecek nitelikte yetkileri bulunmaktadır. Buna göre, rüzgara dayalı önlisans başvurularında, 6446 sayılı Kanun'da öngörülen tesisin kurulacağı saha üzerinde son üç yıl içinde elde edilmiş en az bir yıl süreli standardına uygun rüzgâr ölçümü bulunması zorunluluğu nedeniyle santralin kurulması planlanan coğrafi alanda koordinatlarla belirlenmiş bir santral sahasının ve belirli bir enlem ve boylamı ifade eden bir rüzgar ölçüm istasyonunun MGM'nin gözetim ve denetimi altında kurulması gerekir. MGM'nin bahse konu yetkisi, istasyonun ve santral sahasının konumuna göre, rüzgar ölçüm istasyonunun koordinatlarında düzeltmeler yapmayı da içerir. Santral sahasının teknik özellikleri, diğer santral sahalarıyla ilişkisi ve rüzgar ölçüm istasyonunun santral sahası içerisinde yaptığı ölçümlerin teknik değerlendirmesi ise Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun önlisans başvuruları hakkındaki nihai kararından önce YEGM tarafından gerçekleştirilmektedir.
Buna göre, önlisans başvurusundan önce MGM ve YEGM nezdinde meydana gelen idari işlemlerin davalı idarenin önlisans başvurusuna yönelik kararına etki edebileceği açıktır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından belirli bir santral sahası belirlenerek bu sahaya yönelik rüzgar ölçüm istasyonunun kabulünün yapılması için MGM'ye başvuruda bulunulduğu, başvuru evrakında istasyonun yerinin hem belirli bir mevki hem de belirli bir koordinat olarak belirtildiği, MGM tarafından davacının belirlediği koordinatın değiştirilerek dava dışı ...firmasının başvuru formunda yer almayıp MGM tarafından değiştirilen ve dava dışı ...firmasına nihai sonuç raporu verilen koordinatın aynısının davacı şirkete de verildiği, sonrasında davacıya ait koordinat bilgilerinin MGM tarafından tekrar değiştirilerek davacının başvuru formundaki koordinatın tutanak düzenlenmek suretiyle yeniden verildiği, dava dışı ...firmasının başvurusuna konu santral sahası ile rüzgar ölçüm istasyonu gerek bulunduğu mevki gerekse koordinat olarak davacınınkinden farklı olmakla birlikte, her iki projenin de ... RES olarak ifade edildiği, koordinata ilişkin düzeltmeler aynı tarihte yapılmakla birlikte davacının rüzgar ölçüm istasyonu kurulmasına yönelik başvurusunun dava dışı ...firmasının aynı yöndeki başvurusundan bir hafta önce gerçekleştirildiği, davacının önlisans başvuru dosyasında yer alan harita ve krokilerde davacının ve dava dışı ...firmasının santral sahalarının bir kısmının kesiştiği ancak kesişen bölgenin davacının başvurusuna konu ...mevkii olup olmadığına yönelik belirleme yapılmadığı, davacının rüzgar ölçüm istasyonu koordinatının dava dışı ...firmasının koordinatıyla aynı olması nedeniyle ortaya çıkan belirsizliğin davalı idarece çeşitli yazışmalar yapılarak giderilmeye çalışıldığı, davacının belirli bir santral sahası olmasına rağmen yazışmalar sonucu ortaya konulan rüzgar ölçüm istasyonu nihai koordinatının santral sahası dışında kaldığından bahisle önlisans başvurusunun reddedildiği, anılan karara yönelik itirazın ise önlisans başvurusundan önce idari makamlarda meydana gelen idari işlemlerin mücbir sebep oluşturmayacağı gerekçesiyle reddedildiği anlaşılmaktadır.
Önlisans başvurusu öncesinde gerçekleştirilen işlemlerin davacının hukuki durumuna etkilerinin ortaya konulması kapsamında, Dairemizin 29/09/2020, 12/11/2020 ve 13/01/2021 tarihli ara kararlarıyla, MGM'den bilgi, belge ve açıklama istenilmiş, MGM'nin 28/12/2010 tarihli cevabi yazısında, rüzgar ölçüm istasyonu için firmaların bildirmiş olduğu koordinat bilgilerinin MGM tarafından kontrol edildiği ve gerek duyulduğunda düzeltme yapılarak istasyon kurulum raporunun karşılıklı olarak imzalandığı, davacının koordinat bilgisinin sehven çizilerek aynı gün onaylanan dava dışı ...firmasının düzeltilmiş koordinatının yazıldığı, sonrasında sehven yanlış yazılan koordinat bilgisinin üzeri çizilerek doğru olan (Doğu:731227, Kuzey:4192143) koordinat bilgilerinin yazıldığı ifade edilmiştir.
Bu durumda, davacının santral sahasının bulunduğu mevkinin koordinatlarıyla birlikte harita üzerinde gösterilmesi, davacının başvurusuna konu ...mevkiinde bir santral sahası oluşturulup oluşturulmadığı ile RÖİ koordinatının santral sahası dışında belirlenmesinin MGM'nin davacıyı yanlış yönlendirmesinden veya YEGM'nin teknik değerlendirmesindeki hatadan kaynaklanıp kaynaklanmadığının ortaya konulması, davacının santral sahasının diğer santral sahalarıyla kesişen kısımlarının birbirlerine göre önceliğinin usulüne uygun olarak belirlenip belirlenmediğinin araştırılması gerekmektedir.
Bu itibarla, davacının önlisans başvurusundan önce davalı idare dışındaki idarelerde gerçekleşen idari süreçlerin hukuka uygunluğunun denetlenmesi ve anılan idari süreçlerin dava konusu işleme etkisinin irdelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, bu hususlar dikkate alınmadan eksik incelemeye dayalı olarak verilen davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesine, 01/03/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.