T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/4023
Karar No : 2023/1300
DAVACI : … Sendikası
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
DAVANIN KONUSU: 15/05/2019 tarihinde 30775 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26'ncı Maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin, 1., 2., 3. ve 4. maddelerinin, 6. maddesinin 1., 2. ve 3. fıkralarının, 9. maddesinin 5. fıkrasının, 11., 27., 28. ve 30. maddelerinin, 36. maddesinin 1. fıkrasının (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinin, 39. maddesinin 1. ve 3. fıkrasının, 40. ve 42. maddeleri ile Geçici 1. maddesinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü'nde görev yapan personelinin, mesleğe giriş şartlarının, özlük sosyal ve mali haklarının 1309 sayılı Kanun ve 657 sayılı Kanun'un Ek Geçici 12., 16., 19., 21. maddelerinde düzenlendiği, 15/05/2019 tarihinde 30775 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26'. maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin iptali istenen maddelerinin 1309 sayılı Kanun ile 657 sayılı Kanun'un anılan maddelerine ve üst hukuk normlarına aykırı olduğu, kadro karşılığı idari sözleşme imzalayanların kazanılmış haklarını ihlal ettiği, çalışanların statüsünü belirlemede fiili imkansızlık yarattığı, Yönetmeliğin amacının kamu yararı doğrultusunda kariyer ve liyakat esaslarına göre personel almak olması gerektiği belirtilerek iptali gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI: Dava konusu Yönetmeliğin, dayanağı olan 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 26. maddesine uygun olarak hazırlandığı, 309 sayılı Kanun ve 657 sayılı Kanun'a aykırı olduğu iddiasının hukuki ve fiili dayanaktan yoksun olduğu, anılan KHK'ya dayanarak hazırlanan ve yürürlüğe giren dava konusu Yönetmelik ile KHK kapsamında olanların özlük hakları bakımından düzenleme sağlandığı, çalışanların pozisyonlarına bağlı olarak uygulama birliği içerisinde özlük haklarının yararlanmalarının hedeflendiği belirtilerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Dava konusu Yönetmeliğin, 26/12/2019 tarih ve 30990 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü'nde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26'ncı maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Yönetmeliğin 1. maddesi ile yürürlükten kaldırıldığı görüldüğünden, davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmış, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ : Dava; Kültür ve Sanat İş Görenleri Sendikası tarafından; 15/05/2019 tarih ve 30775 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü'nde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26'ncı maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin, 1., 2., 3. ve 4. maddelerinin ve 4. maddesinin (f) bendinin, 6. maddesinin, 1., 2. ve 3. bentlerinin, 9. maddesinin 5. bendinin, 11., 27., 28. ve 30. maddesinin, 36. maddesinin 1. fıkrasının (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinin, 39. maddesinin 3. fıkrasının, 40. ve 42. maddeleri ile Geçici 1. maddesinin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Dava konusu Yönetmeliğin, 26.12.2019 tarih ve 30990 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü'nde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26'ncı maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Yönetmeliğin 1. maddesi ile yürürlükten kaldırıldığı görüldüğünden, davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenle, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Dava, 15/05/2019 tarihinde 30775 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26'ncı Maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin, 1., 2., 3. ve 4. maddelerinin, 6. maddesinin 1., 2. ve 3. fıkralarının, 9. maddesinin 5. fıkrasının, 11., 27., 28. ve 30. maddelerinin, 36. maddesinin 1. fıkrasının (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinin, 39. maddesinin 1. ve 3. fıkrasının, 40. ve 42. maddeleri ile Geçici 1. maddesinin iptali istemiyle açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
İLGİLİ MEVZUAT:
15/05/2019 tarih ve 30775 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü'nde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26'ncı maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin;
"Amaç" başlıklı 1. maddesinde; " (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü ile bağlı Müdürlüklerde, 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26 ncı maddesi kapsamında sözleşmeli olarak çalıştırılacak personelin; işe alımları, sınav ve istisnaları, sözleşme süre, usul ve esasları, sözleşmenin feshi ile istihdamlarına dair diğer usul ve esaslarını belirlemektir.", düzenlemesine,
"Kapsam" başlıklı 2. maddesinde; "(1) Bu Yönetmelik, Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü ile bağlı Müdürlüklerde, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26 ncı maddesi kapsamında görev yapan yerli ve yabancı personeli kapsar." düzenlemesine,
"Dayanak" başlıklı 3. maddesinde; "Bu Yönetmelik, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26 ncı maddesi ile 15/7/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 332/A maddesine dayanılarak hazırlanmıştır." düzenlemesine,
"Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde; "(1) Bu Yönetmelikte geçen; a) Değerlendirme sınavı: Dinleti, mülakat, uygulamanın bir veya birkaçından oluşan sınavı, b) Genel Müdür: Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürünü, c) Genel Müdürlük: Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünü, ç) Giriş sınavı: İlk defa alım yapılacak pozisyonlar için gerçekleştirilecek yazılı sınav, sözlü sınav, değerlendirme sınavının bir veya birkaçını, d) Kısmi zamanlı personel: Yılın, ayın veya haftanın bazı günleri, temsil veya prova başına puantaj usulü ile istihdam edilenleri, e) Kurum: Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünü veya bağlı Müdürlükleri, f) Merkezi sınav: Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik uyarınca yapılan Kamu Personel Seçme Sınavını, g) Müdür: Devlet Opera ve Balesi Müdürünü, ğ) Müdürlük: Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğünü, h) Proje personeli: Eser veya temsille sınırlı olarak ya da temsil/parça veya eser başına/saat ücreti karşılığında istihdam edilenleri, ı) Personel: 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26 ncı maddesi kapsamında; tam zamanlı, kısmi zamanlı ve proje kapsamında istihdam edilen yerli ve yabancı sözleşmeli personeli, i) Tam zamanlı personel: Aylıklı ücretli olarak istihdam edilenleri, ifade eder." düzenlemesine,
"Personel seçimi" başlıklı 6. maddesinin birinci ikinci ve üçüncü fıkralarında; "(1) Bu Yönetmeliğe ekli (I) sayılı cetvelde belirtilen sanatçı pozisyonları hariç diğer personel giriş sınavı ile alınır. (2) Bu Yönetmeliğe ekli (II) sayılı cetvelde belirtilen sanatçı pozisyonları ile (IV) sayılı cetvelde belirtilen Sanat Teknik Personel Pozisyonları için giriş sınavı; değerlendirme sınavıdır. (3) Bu Yönetmeliğe ekli (III) sayılı cetvelde belirtilen tam zamanlı personel için giriş sınavı merkezi sınav sonuçlarına göre; yazılı ve/veya sözlü sınavdan oluşur." düzenlemesine,
"Giriş sınavı" başlıklı 9. maddesinin beşinci fıkrasında; "(5) Bu Yönetmeliğe ekli (II) sayılı cetvelde belirtilen sanatçı pozisyonlarından opera, bale, orkestra sanatçısı ve piyanist unvanları için değerlendirme sınavı ekli (V) sayılı cetvelde belirtilen usul ve esaslara göre gerçekleştirilir. Bu unvanda bulunanlar, sınav ilanında belirtilmek koşuluyla ayrıca mesleki bilgi konusunda da değerlendirme sınavına tabi tutulabilir." düzenlemesine,
"Deneme süresi" başlıklı 11. maddesinde; "(1) Kısmi zamanlı personel ve proje personeli hariç giriş sınavı veya giriş sınavına tabi tutulmaksızın ilk defa işe alınanlarla, üç aylık deneme süresi için sözleşme yapılır. (2) Deneme süresi içinde personelin görevini etkin yürütüp yürütmediği, üretkenliği, çalışma disiplini, gayret ve başarısı ile göreve ilişkin kişisel nitelikleri personelin bağlı olduğu birim sorumluları tarafından raporlanır. Değerlendirme üçüncü ayın sonunda yapılır. Yapılan değerlendirme personelden sorumlu birim amirinin teklifi ile sözleşme imzalamaya yetkili amirin onayına sunulur. 100 puan üzerinden 70 puan altında alanlar başarısız, 70 ve üstü puan alanlar başarılı sayılır. (3) Değerlendirme sonucunda başarılı sayılanlar ile içinde bulunulan bütçe yılı sonuna kadar yeni sözleşme yapılır, başarısız sayılanların sözleşmeleri yenilenmez. (4) Kısmi zamanlı personel ile proje personeli, deneme süresine tabi olmaksızın sözleşme imzalanarak işe başlatılır." düzenlemesine,
"Sendikal faaliyette bulunma" başlıklı 27. maddesinde; "(1) Tam zamanlı personel, 25/6/2001 tarihli ve 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu hükümlerine tabi olup anılan Kanunda belirtilen hükümler uyarınca, sendika kurabilir ve bunlara üye olabilir." düzenlemesine,
"Çalışma saatleri" başlıklı 28. maddesinde; "(1) Tam zamanlı personelin haftalık çalışma süresi kırk beş saattir. Günlük çalışma süresi, Devlet memurlarının çalışma süresinden az olmamak ve haftada en az bir, en fazla iki gün tatil olacak şekilde Kurumca belirlenir. (2) Kısmi zamanlı personelin ayda en fazla kaç gün çalıştırılacağı sözleşmesinde belirtilir. (3) Personel görevinde ve hizmetin yürütülmesinde, mesai saatlerine ve çalışma programına uyumda Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünde görev yapan 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel ile 14/7/1970 tarihli ve 1309 sayılı Devlet Opera ve Balesi Personeli Hakkında Kanuna tabi personel için öngörülen kanun, yönetmelik, genelge ve diğer mevzuat hükümlerine uymak zorundadır." düzenlemesine,
"İzinler" başlıklı 30. maddesinde; (1) İdari ve Sanatsal Yardımcı personel pozisyonlarında görev yapan (III Sayılı Cetvel) tam zamanlı personelden hizmet süresi bir yıldan on yıla kadar olanlara yirmi gün, on yıldan fazla olanlara otuz gün ücretli yıllık izin verilir. (2) Diğer tam zamanlı personele ise Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü ile bağlı Müdürlüklerde 1309 sayılı Kanuna tabi olarak görev yapan personele verilen sezon izinleri esas alınarak, ücretli izin verilir. (3) Tam zamanlı personelin, bu maddenin birinci ve ikinci fıkralarında düzenlenen ücretli izinler hariç diğer izinleri konusunda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi kapsamında istihdam edilenlerle aynı usul, esas ve şartlarda izin hakları vardır." düzenlemesine,
"Kurum tarafından sözleşmenin feshi" başlıklı 36. maddesinin birinci fıkrasının (b), (c), (ç), (d) bentlerinde; " (1) Kurum, personelin ..... b) Sözleşme dönemi içerisinde kesintisiz üç gün veya toplam on gün süreyle görevine gelmemesi, c) Görev yaptığı süre zarfında (b) bendinde belirtilen durum hariç, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125 inci maddesinde belirtilen uyarma veya kınama cezasını gerektiren fiil veya halleri üç defa, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarını gerektiren fiil veya halleri iki defa, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil veya halleri bir defa işlediğinin, yapılacak inceleme sonucunda tespit edilmesi, ç) Bir sözleşme dönemi içinde 5510 sayılı Kanun hükümlerine göre geçici iş göremezlik ödeneği ödenmesinde geçerli bir raporla belgelenen hastalık izninin 180 günü geçmesi, d) Pozisyonunun iptali nedeniyle hizmetine ihtiyaç kalmaması, ........... hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi durumunda, sözleşmeyi tek taraflı fesheder." düzenlemesine,
"Sözleşmenin yenilenmemesi" başlıklı 39. maddesinin birinci ve üçüncü fıkralarında; "(1) Kurum, personelin hizmetine ihtiyaç duymaması veya personelin hizmetlerinden başka bir birimde faydalanma imkânının bulunmaması hallerinde sözleşmenin sona ereceği tarihten en az bir ay önce yazılı ihbarda bulunmak şartıyla personel ile sözleşmeyi yenilemeyebilir. .... (3) Bu Yönetmelik kapsamında çalıştırılma, kendisi ile sözleşme yapılan yerli ve yabancı personelin sözleşme bitiminde Genel Müdürlükte veya bağlı Müdürlüklerde herhangi bir pozisyon, kadro veya statüde çalışması açısından kazanılmış hak teşkil etmez." düzenlemesine,
"İş sonu tazminatı" başlıklı 40. maddesinde; " (1) Tam zamanlı personele talebi halinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi kapsamında istihdam edilenlere ilişkin usul, esas ve şartlar çerçevesinde iş sonu tazminatı ödenir. (2) Ölüm halinde tazminat tutarı personelin kanuni mirasçılarına ödenir. (3) Kısmi zamanlı personel için iş sonu tazminatı ödenmez ve işsizlik sigortası primi yatırılmaz. (4) İş sonu ödenmesine esas hizmet sürelerinin hesabında aylıksız ve ücretsiz izin süreleri hariç olmak üzere, Genel Müdürlük ve bağlı Müdürlüklerinde daha önce sözleşmeli olarak çalışılan süreler de dikkate alınır." düzenlemesine,
"Sözleşmenin askıya alınması" başlıklı 42. maddesinde; "(1) Hizmetin gerektirdiği hallerde, görevi başında kalmasında sakınca görülen personelin sözleşmesi ihtiyati bir tedbir olarak askıya alınabilir. (2) Personelin sözleşmesinin askıya alınması, bu süreçteki hak ve yükümlülükleri, askı süresi, amirlerin sorumlulukları ve diğer hususlarda 657 sayılı Kanunun görevden uzaklaştırmaya ilişkin hükümleri kıyasen uygulanır." düzenlemesine,
"Mevcut personel" başlıklı Geçici 1. maddesinde; (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihi itibarıyla 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 7 nci maddesine göre vize edilen pozisyonlarda Genel Müdürlükte görev yapan personel ile bu Yönetmelikte belirtilen diğer şartları taşımaları halinde, sınav, uygulama ve/veya mülakata tabi tutulmaksızın bu Yönetmelik hükümlerine göre sözleşme yapılabilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
26/12/2019 tarih ve 30990 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren, Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünde 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26 ncı Maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Yönetmeliğin 1. maddesinde ise; "15/5/2019 tarihli ve 30775 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünde 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26 ncı Maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır." düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
26/12/2019 tarih ve 30990 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren, "Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünde 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26 ncı Maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Yönetmelik" ile dava konusu Yönetmeliğin yürürlükten kaldırıldığı görülmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 15/05/2019 tarihinde 30775 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 26'ncı Maddesi Kapsamında Görev Yapan Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmeliğin, 1., 2., 3. ve 4. maddelerinin, 6. maddesinin 1., 2. ve 3. fıkralarının, 9. maddesinin 5. fıkrasının, 11., 27., 28. ve 30. maddelerinin, 36. maddesinin 1. fıkrasının (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinin, 39. maddesinin 1. ve 3. fıkrasının, 40. ve 42. maddeleri ile Geçici 1. maddesinin iptali istemi yönünden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam … TL yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen … TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
5. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
6. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 16/03/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.