Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2019/4030 E. , 2019/3978 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2019/4030
Karar No : 2019/3978
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Dava, vekili tarafından, ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde "..." ismiyle davacı tarafından işletilen iş yeri için verilmiş "nargilelik tütün mamulü sunum uygunluk belgesinin" 4733 sayılı Tütün, Tütün Mamulleri ve Alkol Piyasasının Düzenlenmesine Dair Kanun'un 8. maddesi uyarınca iptaline ilişkin 27/05/2019 tarih ve ... sayılı Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı işleminin hukuka aykırı olduğu iddia edilerek iptali istemiyle Tarım ve Orman Bakanlığı'na karşı açılmıştır.
...'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla, "uyuşmazlığın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 34. maddesinin birinci fıkrası kapsamında imar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasına veya taşınmaza bağlı hak kapsamında bulunan bir işleme yönelik olmadığı; 4733 sayılı Kanun'un 8. maddesinin altıncı fıkrası uyarınca, taşınmaz hukukuna ilişkin herhangi bir mevzuat hükmü uygulanmaksızın, "nargilelik tütün mamulü sunum uygunluk belgesinin" iptaline ilişkin olduğu; bu çerçevede uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesi kapsamında genel yetki kuralı uyarınca, dava konusu işlemi tesis eden Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı'nın bulunduğu yerdeki ... İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu gerekçesiyle dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine" karar verilmiştir.
... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla ise, ... ilinde bulunan "..." isimli işletmeye ait "nargilelik tütün mamulü sunum uygunluk belgesinin" 4733 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca iptaline ilişkin 27/05/2019 tarih ve ... sayılı Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı işleminin iptalinin talep edildiği, uyuşmazlığın 2577 sayılı Kanun'un 34. maddesinin birinci fıkrası kapsamında "nargilelik tütün mamulü sunum uygunluk belgesi" adıyla ruhsata ilişkin bir işlemden kaynaklandığı, dolayısıyla imar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasına veya taşınmaza bağlı hak kapsamında bulunan bir işleme yönelik olduğu anlaşıldığından, bu davanın görüm ve çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 34. maddesinin birinci fıkrası gereğince taşınmazın bulunduğu yer idare mahkemesi olan ... İdare Mahkemesi'nin yetkili bulunduğuna ve yetki uyuşmazlığının çözümlenmesi için dosyanın Danıştay'a gönderilmesine karar verilmiştir.
Aktarılan kararlar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 27. maddesi ve 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı Kanun'un "İdarî davalarda genel yetki" başlıklı 32. maddesinin birinci fıkrasında, "Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla, bu Kanun'da veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması hâlinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idarî işlemi veya idarî sözleşmeyi yapan idarî merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir"; 34. maddesinin birinci fıkrasında ise, "İmar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idarî davalarda yetkili mahkeme taşınmaz malların bulunduğu yer idare mahkemesidir." kuralına yer verilmiştir.
Davanın, ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No: ... adresinde "..." ismiyle davacı tarafından işletilen iş yeri için verilmiş nargilelik tütün mamulü sunum uygunluk belgesinin 4733 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca iptaline ilişkin 27/05/2019 tarih ve ... sayılı Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı işleminin iptali istemiyle açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlığın, 2577 sayılı Kanun'un 34. maddesinin birinci fıkrası kapsamında imar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasına veya taşınmaza bağlı hak kapsamında bulunan bir işleme yönelik olmadığı; 4733 sayılı Kanun’un 8. maddesinin altıncı fıkrası uyarınca, taşınmaz hukukuna ilişkin herhangi bir mevzuat hükmü uygulanmaksızın tesis edilen "nargilelik tütün mamulü sunum uygunluk belgesinin" iptaline ilişkin olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinin birinci fıkrası kapsamındaki genel yetki kuralı uyarınca, dava konusu işlemi tesis eden Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı'nın bulunduğu yerdeki ... İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davanın görüm ve çözümünde ... İDARE MAHKEMESİ'NİN YETKİLİ OLDUĞUNA, dava dosyasının ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, kararın 'ne ve taraflara tebliğine, 03/12/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.