Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2019/4051 E. , 2022/639 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/4051
Karar No : 2022/639
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ...Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
İSTEMİN KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Aydın İli, Kuşadası İlçesi, ...Mahallesi hudutları dahilinde ve davacı uhdesinde bulunan S:...ruhsat nolu, II-(a) grubu maden (kalker) işletme ruhsatına ilişkin 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7. maddesi uyarınca işletme izni verilmesi için alınması zorunlu izinlerin alınmaması nedeniyle aynı Kanunun 24.maddesinin 11.fıkrası uyarınca 14/08/2017 tarihi itibariyle maden işletme ruhsatının iptal edilmesine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün ...tarih ve E....sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı karar ile; davacı tarafından, adına S:...ruhsat nolu maden işletme ruhsatı düzenlenmesine müteakip (2007 yılında) alınması gerekli izinler için ilgili yerlere gerekli müracaatlar yapılmış ise de 04/07/2007 tarihinde alınan "ÇED Gerekli Değildir" kararı üzerine 26/05/2016 tarihinde yapılan denetimde yatırıma başlanmadığı idarece tespit edilerek davacıya bildirim yazısı yazıldığı, uzunca bir süre herhangi bir girişimde bulunmaksızın beklenildiği sonrasında ise ruhsat süresinin bitimine yakın yeniden gerekli izinlerin alınması talebiyle ilgili yerlere başvuru yapıldığı görülmekle davacının, gerekli izinleri tamamlayarak bir an önce madeni işletmeye başlatma iradesini ortaya koymadığı anlaşıldığından, sözü geçen izin başvurularının kanunda öngörülen süre içerisinde sonuçlandırılmamasında kusurlu bulunduğu, bu nedenle anılan durumun beklenmeyen hal kapsamında görülemeyeceği ve ayrıca davalı idare tarafından işletme ruhsat süresi bitimine kadar kanunda öngörülen izinlerden orman izninin henüz alınmadığı dikkate alındığında, 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7.maddesi kapsamındaki zorunlu izinlerin tamamının alınmamış olması sebebiyle anılan Kanunun 6592 sayılı Kanun ile değişik 24.maddesinin 11.fıkrası uyarınca zorunlu izinlerin ruhsat süresi içinde alınmadığı gerekçesiyle maden işletme ruhsatının iptal edilmesine yönelik dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı vekili tarafından, ÇED izni, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından, madencilik faaliyetleri için işyeri açma ve çalışma ruhsatı Valilikler ya da İl Özel İdareleri tarafından, mülkiyet izni kapsamında orman izni ise Orman Genel Müdürlüğü tarafından verildiği, bu izinlerin alınma sırasının da önemli olduğu, bir izin alınmadan başka bir iznin verilmediği, örneğin ÇED Belgesi alınmadan işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmediği gibi orman izninin de verilmediği, izinlerin alınmasının sırasıyla ve birbirine bağlı olduğu, Çevresel Etki Değerlendirme Belgesi/ÇED iznini aldığı, madencilik faaliyetleri için işyeri açma ve çalışma ruhsatını da 01/06/2017 tarihinde Aydın Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığından aldığı, alınması gereken son izin olan mülkiyet (orman) izni için de 22/05/2017 tarihinde Muğla Orman Bölge Müdürlüğüne başvurduğu, Maden Kanununun 24. maddesinin üçüncü fıkrası gereğince de Sicil:...sayılı ruhsatın süresinin uzatılması (temditi) için temdit işletme projesi ve çevre uyum planı hazırlayarak ...tarih ve ...varide nolu dilekçe ile davalı idareye başvurduğu ve ruhsat süresinin uzatılmasını (temditini) istediği, aynı zamanda davalı idareye ...tarih ve ...sayılı dilekçe ekinde ÇED iznini ve işyeri açma ve çalışma ruhsatı verdiği, orman izni için de başvuruda bulunduğunu belirttiği, ruhsat sahasına ilişkin olarak ÇED Gerekli Değildir kararının verildiği, Çevre ve Orman Bakanlığının ...tarih ve ...sayılı yazısı ile bildirildiği, keza orman izni için yapılan ilk müracaat sonrası ilk yazışma 11/12/2007 tarihinde olduğu, işyeri açma ve çalışma ruhsatı için de ilk müracaat tarihinin 07/09/2007 tarihi olduğu, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı olur'undan da anlaşılacağı üzere, Maden Kanununun 7. maddesi gereği alınması gereken izinleri alınıp alınmadığı, alınmadıysa nedenlerini açıklığa kavuşturacak bilgi ve belgelerin şirketler tarafından Maden İşleri Genel Müdürlüğüne sunulması hususunda şirketlere yazı yazılması ve gelecek bilgi ve belgelere göre şirketlerin kusurlarının olup olmadığı araştırıldıktan sonra ruhsat hakkında işlem yapılmasının uygun olacağı hususunun davalı idarenin kendisi tarafından da kabul edildiği, izinlerin zamanında alınamamasından ruhsat sahiplerinin bir kusurunun olup olmadığının dolayısıyla ruhsat sahiplerinin üzerine düşen görev ve sorumlulukları yerine getirip getirmediğinin araştırılarak buna göre işlem tesis edilmesi gerektiği davalı idare tarafından da kabul edilmesine rağmen bunun yapılmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, yükümlülüklerini yerine getirmeyen her ruhsat için olduğu gibi, bu ruhsat için de Maden Kanununun belirtilen objektif ve amir kanun hükümlerinin uygulandığı, 6592 sayılı Kanunla değişik 3213 sayılı Maden Kanununun 24. maddesinin 11. fıkrasının amir hükmü uyarınca işletme ruhsat süresi içerisinde izinlerini alamadığı için temdit işletme projesi değerlendirilmediği ve ruhsat süresi uzatılmayarak ruhsatın iptal edildiği, yapılan işlemlerin yasal ve hukuka uygun olduğu, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 703 sayılı K.H.K. ile 3213 sayılı Maden Kanunu'na eklenen Geçici 33.madde ve 15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4 Nolu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 766. maddesi uyarınca Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı hasım mevkiiden çıkarılıp Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü hasım mevkiine alınarak işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 09/02/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.