T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/4124
Karar No : 2023/7653
Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı): ...
Karşı Taraf (Davalı) : ... Bakanlığı / ANKARA
Vekili : Av. ...
İstemin Özeti : Kara Kuvvetleri Komutanlığında Topçu Astsubay Kıdemli Başçavuş olarak görev yapan davacının, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 4/1-a maddesi uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Temyiz İsteminde Bulunan Davacının İddialarının Özeti: Savunma hakkı tanınmadan tesis edilen kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu, hakkında kesinleşmiş bir mahkumiyet kararının bulunmadığı, masumiyet karinesinin, suç ve cezaların kanuniliği ilkesinin, adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddia edilmektedir.
Davalı İdarenin Savunmasının Özeti: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi : ...
Düşüncesi : İdare Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca daha önce adli yardım talebi kabul edilmiş olan davacının, aynı Kanun'un 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam eder." düzenlemesi gereğince temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek gereği görüşüldü:
Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin varlığı halinde mümkün olup, davacı tarafından ileri sürülen hususlar bunlardan hiçbirisine uymamaktadır.
Diğer yandan, İdare Mahkemesince, davacının, hakkında "Anayasal Düzeni Ortadan Kaldırmaya Teşebbüs Etme", "Türkiye Büyük Millet Meclisini Ortadan Kaldırmaya veya Görevini Yapmasını Engellemeye Teşebbüs Etme" suçlarından ceza yargılamasının devam ettiği ve halen tutuklu olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, davacının yargılandığı ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararında yer alan; "... Sanık ... 'ın iki yıldır emir astsubaylığını yaptığı başka dosya sanığı A.B.K.'nin yıllık izinde olduğu, sanığın genel atamalarla Malatya'da bulunan Kara Havacılık Alay Komutanlığı'na idari işler astsubayı olarak atanmış olduğu, sanık ...'ın 15 Temmuz 2016 günü normal mesaisini tamamlamasına rağmen mesaiden ayrılmadığı, Sanık ...'a darbe girişimi ve bu kapsamdaki görevinin sanık M.S.V. tarafından kendisine önceden tebliğ edilmiş olduğu, sanığın da bu amaçla mesaiyi terk etmeyerek karargahta beklediği, Sanık M.S.V.'nin Genelkurmay Başkanlığındaki toplantıdan Kara Kuvvetleri Komutanlığı karargahındaki odasına gelmesinden hemen sonra sanık ...'ın saat 18:47'de sanık M.S.V.'nin odasına girdiği ve tekrar emirlerini aldığı, Sanık M.S.V.'nin ikinci kez O.D. ile cep telefonuyla görüşmek üzere SAPY (Sivil Araç Park Yeri) bölgesine gittiği sırada saat 20:17'de koridorda sanık ...'ı görüp konuştuğu ve talimatlar verdiği, bu konuşmadan hemen sonra sanık ...'ın odasında bulunan eri gönderdiği, kamera görüntülerine göre de saat 20:18'de erin odadan çıkarak yeni binadan ayrılıp koğuşuna gittiği, Sanık E.Ç.'nin darbe girişimine ilişkin faaliyetlerin başlatılması konusundaki emriyle yeni bina 2. katta koşuşturma ve hazırlıkların başladığı, sanık M.S.V.'nin de SAPY bölgesinden saat 20:44'de odasına gelmesinden sonra sanık ...'ın darbe girişimine yönelik olarak verilen emirler kapsamında saat 20:46'da odasına girerek eğitim (kamuflaj) kıyafetlerini giyerek saat 20:53'de odasından eğitim kıyafetli olarak çıktığı ve üzerinde tabancasının da olduğu, bu sırada ilgili bölümde anlatılan şekilde ismi geçen sanıklar tarafından yeni bina 2. katta odası bulunan katılan tümgeneral Ö.Ş.G.'nin zorla derdest edildiği, sanığın odasında iken 7102 nolu Emir Astsubaylığı telefonundan araç sevk amirliğini arayarak komutanına tahsisli makam aracının hazırlanmasını istediği, asıl amacının emir astsubaylığına baktığı kişiye araç istemek olmadığı, derdest edilen Ö.Ş.G.'nin Akıncı Üssüne götürülmesini sağlamak için araç isteğinde bulunduğu ancak fark edilmemesi açısından bu şekilde davrandığı, normalde A.B.K.'nin yıllık izinde olduğu, K.K.K.lığının ...tarih Sayı:...sayılı Araç Sevk Amirliğinden çıkış yapan araç listesine göre de saat 20:52'da aracın çıkış için hazırlandığı, sanık ...'ın aracın hazırlanıp hazırlanmadığını kontrol etmek için saat 20:58'de merdivenlerden inerek 7 nolu kapıdan çıkış yaparak araç sevk amirliğine gittiği, saat 21:00 sıralarında aracı şoför Er S.Ö. ile birlikte yeni bina önüne götürdüğü, Sanık ...'ın tekrar yeni bina 2. kata çıkarak koridordaki bir odada zorla tutulan katılan Ö.Ş.'yi A.Ö. ile birlikte kollarından tutarak yanlarında Ş.K. de olduğu halde asansöre bindirip yeni bina önünde bekleyen araca saat 21:06'da bindirdikleri, katılan Ö.Ş.G.'nin bu araç ile Akıncı Üssüne götürüldüğü, sanık ...'ın araçla gitmeyerek tekrar yeni bina 2. kata çıktığı, daha sonra kendisine verilen emirler kapsamında diğer sanıklar ... ile birlikte Destek Kıtaları Grup komutanlığı binasına giderek katılan T.P.'nin zorla derdest edilmesine bizzat katıldığı, Katılan T.P.'nin kendi makam aracının arka koltuğuna oturtulduğu, katılanın sağ yanına sanık ...'ın sol yanına sanık K.K.'nin oturduğu, aracı ise sanık M.A.'nın kullandığı, sanıkların söz konusu araç ile kışladan saat 21:46'da 3 nolu nizamiye bölgesinden ayrılarak Akıncı Üssüne gitmek üzere yola çıktıkları, Akıncı Üssüne gitmek üzere hareket eden sanıkların aralarında katılanı nereye götüreceklerini konuştukları, sanık ...'ın ''İstanbul yoluna çık, Akıncılara'' diye söylediği, ... sanık ...'ın, M.A.'ya ''E. Binbaşıyı ara sor bakalım, nereye teslim edeceğiz'' dediği, ... Akıncı Üssüne yaklaştıkları sırada Tuğgeneral A.B.K.'nin telefonla emir astsubayı sanık ...'ı saat 22:33'de aradığı ve ne yaptığını sorduğu, ...'ın ''Akıncı'ya gidiyoruz, T. Albayı bırakacağız'' şeklinde cevap verdiği, A.B.K.'nin de ''Akıncı'da işin bitince Zırhlı Birliklere gel'' şeklinde emir verdiği, Sanıkların araç ile Akıncı Üssüne ulaştıklarında katılanın beyanına göre her tarafın tutulmuş olduğu, helikopterlerin uçtuğu, uçak seslerinin ve bombalama seslerinin gelmeye başladığı, katılanın tüm bunlardan götürülüşünün planlı olduğu çıkarımını yaparak ''darbe mi yapıyorsunuz siz'' diye sorduğu, sanık ...'ın ''evet komutanım, ihtilal yapıyoruz'' diye yanıt verdiği, ... Akıncı nizamiyesinden girdikten sonra yanlış bir yöne gittikleri, oradaki bir time sanık ... ya da M.A.'dan birinin ''... albayı getirdik, kime teslim edeceğiz'' diye sorduğu, katılanın bu konuşma üzerine kendisinin bir plan dahilinde oraya götürüldüğünden emin olduğu, soruyu sordukları kişinin de ileride bulunan havacı bir yüzbaşının komutasındaki time teslim etmelerini söylediği, bunun üzerine de katılanın sanıklar tarafından bu time teslim edildiği, Sanıklar M.A. ve K.K.'nin katılanı Akıncı Üssüne teslim ettikten sonra sanık ...'ı Etimesgut Zırhlı Birlikler Okul ve Eğitim Tümen Komutanlığı'na bıraktıkları, sanık ...'ın emir astsubaylığını yaptığı Tuğgenaral A.B.K.'nin bu saat itibariyle görev ve yetkisi bulunmadığı halde darbe girişimi kapsamında bu tümenin yönetimini devralmış olduğu, Mahkememizin 2017/111 Esas sayılı dosyası üzerinden aldırılan ve dosyamız arasına alınan Zırhlı Birlikler Okul ve Eğitim Tümen Komutanlığı karargah binası güvenlik kamera çözümlerine ilişkin bilirkişi raporuna göre sanık ...'ın saat 23:17'den itibaren tümen karargah binasında görülmeye başlandığı, sanık ...'ın sürekli olarak tümen komutanı emir astsubaylığı odasında bulunduğu, kanunsuz şekilde tümen yönetimini ele geçirmiş sanık A.B.K.'nin darbe girişimi kapsamında verdiği kanunsuz emirleri sabaha kadar yerine getirdiği, saat 05:30 - 06:00 sıralarında tümen içerisindeki askeri yetkililere teslim olmak zorunda kaldığı, sonrasında ise kolluk güçlerine teslim edildiği ... Sanık ... hakkındaki ankesör soruşturma evrakı içeriği ve kendisiyle benzer rütbedeki tanık R.U.'nun beyanları birlikte değerlendirildiğinde, sanık ...'ın FETÖ/PDY terör örgütü askeri mahrem yapılanmasında görevli kişiler ile görüştüğü, örgütün nihai amacını bilerek örgüt hiyerarşisi içerisinde yer aldığı anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı ve sanık yönünden kabul edilen maddi olay anlatımı da dikkate alındığında; sanık ...'ın FETÖ/PDY terör örgütü ile olan irtibatı, Sulh Ceza Hakimliği önündeki beyanına göre 15 Temmuz günü öğleden önce sanık M.S.V'nin kendisine darbe girişimini tebliğ etmiş olması karşısında, olay akşamı ve devamında darbe teşebbüsünden haberdar olarak yetki alanı dışında kendisine verilen kanuna aykırı ve konusu suç teşkil eden emirleri bilerek yerine getirdiği, savunmasında; soruşturma aşamasındaki beyanlarını kabul etmeyerek olay günü mesaiyi terk etmek üzereyken sanık M.S.V.'nin tatbikat olduğu ve eğitim kıyafetlerinin giyilmesi yönündeki emri üzerine mesaide kalarak üst komutanların verdiği emirleri yerine getirdiğini daha sonra kendi komutanın emri ile Etimesgut Zırhlı Birliklere gittiğini belirterek suçlamaları kabul etmemiş ise de; sanık ...'ın müdafii huzurunda Sulh Ceza Hakimliği önünde vermiş olduğu beyanları, HTS kayıtları, K.K.K.lığı dahili hat görüşme kayıtları, güvenlik kamera kayıtları ve bu kameraların çözümüne ilişkin bilirkişi raporları, ilgili bölümlerin genel kabullerinde belirtilen katılan ve tanık beyanları da dikkate alındığında ..." tespitleri, bakılmakta olan dava dosyasında yer alan diğer tespitler ile birlikte değerlendirildiğinde, davacının FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibatının bulunduğu sonucuna varılmıştır.
Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın yukarıda belirtilen gerekçenin eklenmesi suretiyle ONANMASINA, temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, adli yardım talebinin kabul edilmiş olması nedeniyle temyiz aşamasında tahsil edilmeyen yargılama giderinin tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 01/06/2023 tarihinde, oybirliğiyle, kesin olarak karar verildi.