Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2019/4271 E. , 2021/3280 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2019/4271
Karar No : 2021/3280
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF : ...
VEKİLLERİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 2002 ila 2005 ve 2009 yıllarının muhtelif dönemlerine ait vergi borçlarının tahsil zaman aşımına uğradığı ileri sürülerek kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra vergilendirme hatasına dayalı olarak vergi dairesi müdürlüklerine yapılacak düzeltme başvurusunun reddi üzerine şikayet yolu ile Gelir İdaresi Başkanlığı'na başvurulması gerektiği, uyuşmazlığa konu muhtelif yıllara ilişkin vergi borçlarının terkini istemiyle dava açma süresi geçtikten sonra yapılan başvurunun, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 122. maddesi kapsamında yapılmış düzeltme başvurusu olduğu ve bu başvurunun reddi üzerine 213 sayılı Kanun'un 124. maddesi uyarınca şikayet yoluna gidilmesi gerekirken işlemin iptali istemiyle doğrudan açılan davanın idari merci tecavüzü nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığı gerekçesiyle dosyanın Gelir İdaresi Başkanlığı’na tevdiine hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin icrai ve sonuç doğuracak bir işlem olmaması nedeniyle davanın incelenmeksizin reddi gerektiği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından, 2002 ila 2005 ve 2009 yıllarının muhtelif dönemlerine ait vergi borçlarının tahsil zaman aşımına uğradığı ileri sürülerek kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun ... tarih ve ... sayılı işlemle reddedildiği anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesinin 1. fıkrasında, ilgililerin, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilecekleri hüküm altına alınmıştır.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 116. maddesinde vergi hatası, vergiye müteallik hesaplarda veya vergilendirmede yapılan hatalar yüzünden haksız yere fazla veya eksik vergi istenmesi veya alınması olarak tanımlanmış ve bu hatalar, hesap hataları ve vergilendirme hataları başlığı altında 117 ve 118. maddelerde ayrı ayrı düzenlenmiş, 122. maddesinde mükelleflerin vergi muamelelerindeki hataların düzeltilmesini vergi dairelerinden yazı ile isteyebilecekleri, 124. maddesinde ise vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanların şikayet yoluyla Maliye Bakanlığına müracaat edebilecekleri kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Vergi yükümlülerince vergi idaresine yapılan her başvuru nedeniyle düzeltme yolunun izlendiği düşünülemez. Mükelleflerin hakkında bir işlem kurulması istemiyle dava açma süresi içinde vergi dairesine başvuru yoluyla yargı önüne getirdikleri davaların düzeltme hükümlerine göre çözümlenmesine olanak bulunmamaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; davacının, 2002 ila 2005 ve 2009 yıllarının muhtelif dönemlerine ait vergi borçlarının tahsil zaman aşımına uğradığını ileri sürerek kaldırılması istemiyle 26/02/2018 tarihinde yaptığı başvurusunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle dava açıldığı anlaşılmıştır.
Davacı tarafından başvuruda bulunulan vergi dairesinin; konusu yukarıda açıklanan başvuru hakkında işlem kurmaya yetkili bulunduğu açık olup, Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı'nın bu konuda kurabileceği bir işlem bulunmamaktadır.
Davacının, idari davaya konu olabilecek bir işlem tesisi için yaptığı başvuruya olumsuz yanıt verilmesi suretiyle yetkili merci tarafından kurulan işlemin hukuka uygunluğu incelenerek karar verilmesi gerekirken, söz konusu başvuruyu 213 sayılı Kanunun 122. maddesi kapsamında değerlendirerek, davayı, düzeltme yolunun izlendiğinin kabulüyle yazılı gerekçeyle sonuçlandırılan vergi mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddi yönündeki Vergi Dava Dairesi kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının BOZULMASINA,
2.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ilgili Vergi Dava Dairesine gönderilmesine,
3.Yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine,, 22/06/2021 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar bozulması istenen Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında istemin kabulünü gerektirecek durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ve kararın onanması gerektiği oyuyla Daire Kararı'na katılmıyorum.