Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2019/4359 E. , 2022/2162 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2019/4359
Karar No : 2022/2162
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) :1- … 2- …
3- … 4- …
5- … 6- …
7- …. 8- …
9- … 10- …
11- … 12- …
13- … 14- …
15- … 16- …
17- … 18- …
19- … 20- …
21- … 22- …
23- … 24- …
25- … 26- …
27- … 28- …
29- … 30- …
31- … 32- …
33- … 34- …
35- … 36- …
37- … 38- …
39- … 40- ….
41- … 42- …
43- … 44- …
45- … 46- …
47- … 48- …
49- … 50- …
51- … 52- …
53- … 54- …
55- … 56- …
57- … 58- …
59- … 60- …
61- … 62- …
63- … 64- …
65- … 66- …
67- … 68- …
69- … 70- …
71- … 72- …
73- … 74- …
75- … 76- …
77- … 78- …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Başkanlığı
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacılar tarafından hissedarı oldukları taşınmazın, Sulh Hukuk Mahkemesinde açılan “ortaklığın giderilmesi” davası sonucu ortaklığın giderilmesine karar verilerek ihale suretiyle satışına karar verilmesi nedeniyle, tapu devri sırasında fazladan ödenen tapu harcının iadesi istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun reddine dair işlemin iptali ve ödenen 170.000- TL'nin yasal faizi ile iadesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacıların hissadar olduğu Kayseri ili, Melikgazi ilçesi, … mevkii … ada, … parselde tapuya kayıtlı taşınmazın ... Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğunun … satış numaralı dosyası ile satışının yapıldığı, ihale sonucu bir kısım hissdarların hissesi aynı kalmak (ipka) suretiyle diğer kısım hisedarların hisseleri ise yine hissedarlardan …'e 1.123.966,00-TL'ye olmak üzere toplamda 9.650.000,00-TL'ye satıldığı, satış memurluğunun alıcı hisselerine düşen bedel düşülerek 1.123.966,00-TL üzerinden tapu harcının tahsilinin istendiği halde TAKBİS sistemine girilerek toplam 213.612,17-TL meblağ alıcı ve satıcılardan tahsil edildiği, davacılar vekili tarafından, davacıların ödediği tapu harçları için yapılan düzeltme şikayet başvurusunun, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı yazısında, … Vergi Dairesi Başkanlığı'na gerekli düzeltme işlemlerin yapılmasının bildirildiğinin belirtilmesinden sonra … Vergi Dairesi Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işlemiyle davacılara yersiz ve fazla tapu harcı tahsilatının bulunmadığı bildirilmek suretiyle reddedilmesi üzerine, … Vergi Dairesi Başkanlığı'nın söz konusu işleminin iptali ve fazladan ödenen 170.000,00-TL. tapu harcının faizi ile birlikte iadesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı, uyuşmazlıkta … Sulh Hukuk Mahkemesi'nin … sayılı kararı üzerine izale-i şuyuu yoluyla devredilen gayrimenkullerin ihalede oluşan bedelinden her bir hissedara isabet eden satış miktarı esas alınarak alıcı ve satıcı için binde 20 oranında nisbi harç aranıldığı, ancak her bir hissedara düşen miktarın 2014 yılı için kabul edilen 14,40 TL'nin altına düşenlerde miktarın, maktu (en az olması gereken) miktar olan 14,40-TL üzerinden her hissedar için ayrı ayrı hesaplanılarak toplam 213.612.17-TL tapu harcının tahsil edildiği, somut olaydaki şuyuun izalesi hallerinde, uyuşmazlığın çözümü; taşınmaz hissedarlarının sayı olarak çokluğu durumu değerlendirildiğinde, her bir hissedarın hissesini ayrı ayrı satıp satmadığı, hisse değer ve payının küçüklüğünün satış işlemi açısından bir öneminin olup olmadığı, pay sahiplerinin satışının diğerlerinden ayrı veya farklı bir işlem olup olmadığı, hissedar ve işlem bazında ayrı ayrı harç aranılıp aranılmayacağı, bazı hissedarlar açısından aynı hisselerini satın almalarının (hisselerinin ibka edilmesinin) alım satım olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği ile hisselerini ibka edenler açısından bu işlemin ivazlı bir işlem olup olmadığı hususundaki maddi olayların değerlendirilmesine ve hukuki olarak yorumlanmasına bağlı olduğu, vergi hatasının söz konusu olabilmesi için hesap hatasının veya vergilendirme hatasının herhangi bir hukuki yorum ve tartışmaya imkan vermeyecek şekilde açık veya maddi hatadan kaynaklanması gerektiğinden ve davacı iddiaları ve bu iddialar karşısında ortaya çıkan uyuşmazlık herhangi bir kuşku yada hukuki tartışmaya meydan bırakmayacak şekilde nitelendirilebilecek açık bir vergi hatası kapsamında olmayıp hukuki bir sorun olduğundan diğer bir ifadeyle ihtilafın çözümü maddi olayların ve mevzuatın değerlendirilmesini ve yorumunu gerektirmesi nedeniyle uyuşmazlığın düzeltme ve şikayet kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna ulaşıldığından, düzeltme ve şikayet müessesesi işletilerek açılan davanın bu kapsamda değerlendirilerek incelenmesi hukuken mümkün bulunmadığından davanın reddine karar verilmiştitr.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının dayandığı hukuki ve kanuni aynı gerekçe ve nedenlerle uygun görüldüğü belirtilerek, dilekçede ileri sürülen iddiaların kararın kaldırılmasını sağlayacak durumda bukunmadığından istinaf başvurunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacıların hisseli olarak maliki bulunduğu taşınmaz için açılan ortaklığın giderilmesi davası sonucu Sulh Hukuk Mahkemesince ortaklığın giderilmesine karar verilmesi üzerine Satış Memurluğunca, Tapu Müdürlüğüne yazılan yazıda, ihale bedelinin 1.123.966,80 TL'lik kısmından tapu harcı alınması gerektiği bildirilmesine rağmen neredeyse 5 kat fazla tapu harcı tahsil edildiği, bu hususun TAKBİS sistemindeki hatadan kaynaklandığı ve Gelir İdaresi Başkanlığınca Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazılan yazıda bu hatanın düzeltilmesi istenildiği halde işlemi yapan … Vergi Dairesi Müdürlüğünce bu talimata uyulmadığı, davanın 30 günlük sürede açıldığı, tapu müdürlüğünce gönderilen makbuzlardan açıkça görüleceği üzere 51.000-TL hissesi olan ile sadece 756 TL hissesi olan içinde aynı miktarda yani 1252- TL tutarında tapu harcı hesap edildiği, dolayısı ile açık bir vergilendirme ve hesap hatası bulunduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davacıların temyiz isteminin reddine,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3.Temyiz isteminde bulunandan …TL maktu harç alınmasına,
4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 26/05/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.