Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2019/4768 E. , 2022/967 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/4768
Karar No : 2022/967
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu (TRT) Genel Müdürlüğü tarafından yapılan sınavı kazanarak 14/02/2011 tarihinde müfettiş yardımcısı olarak göreve başlayan ve 3 yıllık yardımcılık dönemi sonrası yapılan yeterlilik sınavı sonucu 05/03/2014 tarihinde müfettiş kadrosuna ataması yapılan davacının; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 36. maddesinin "Ortak Hükümler" başlıklı bölümünün (A) fıkrasının 11. bendi uyarınca bir derece verilmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin 16/04/2014 tarihli işlemin iptali ile maaş farklarının faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince; 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun 50. maddesinin (a) fıkrası uyarınca, davacının müfettiş yardımcılığına giriş derece ve kademesinin, diğer kurumların aynı kadrosunda göreve başlayanlara göre 1 derece yüksekten başlatıldığı; müfettiş olarak göreve başladığı tarihte, başka kurumlardaki emsali müfettişlerle aynı derece ve kademede bulunduğu; TRT personeline, 2954 sayılı Kanun'da düzenlenen özel hükümler uygulandıktan sonra, aynı konuda 657 sayılı Kanun'da öngörülen genel hükümlerin de uygulanmasının mümkün bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 2954 sayılı Kanun'da ve TRT Personel Yönetmeliği'nde konuyla ilgili bir düzenleme bulunmadığı, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 3. maddesinde de, kamu iktisadi teşebbüslerinde çalışan müfettişler hakkında, 657 sayılı Kanun hükümlerinin uygulandığı, 657 sayılı Kanun'un 36. maddesinde ise müfettiş yardımcılarının yeterlik sınavı sonucunda müfettişliğe atanması halinde ilave 1 dereceden yararlandırılmasının öngörüldüğü; müfettiş yardımcılığına 8. derecenin 1. kademesinden başlatıldığından bahisle, ilave 1 dereceden yararlandırılmamış ise de, personeli teşvik amacı güden ve başlangıç derecesinden bağımsız olan bu düzenlemeden yararlandırılması gerektiği; TRT personelinin, 657 sayılı Kanun'a göre daha ileri dereceden başlamasında herhangi bir yasal engel bulunmadığı, benzer mahiyetteki bir uyuşmazlıkta Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın da (E:1979/4175, K:1984/1420) bu yönde olduğu belirtilerek, Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : 2954 sayılı Kanun'un 50. maddesinden yararlanan davacının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 36. maddesinin "Ortak Hükümler" başlıklı bölümünün (A) fıkrasının 11. bendinden yararlandırılmasının mümkün olmadığı; davacının talebinin Devlet Personel Başkanlığının görüşü dikkate alınarak ve yerleşik uygulamalar çerçevesinde değerlendirilerek reddedildiğinden bahisle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı, TRT Genel Müdürlüğü tarafından yapılan müfettiş yardımcılığı sınavını kazanarak 14/02/2011 tarihinde müfettiş yardımcısı olarak göreve başlamış, 3 yıllık yardımcılık dönemi sonrası yapılan yeterlilik sınavı sonucunda 05/03/2014 tarihinde müfettiş kadrosuna atanmıştır.
Davacı, 14/04/2014 tarihli dilekçeyle; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 36. maddesinin "Ortak Hükümler" başlıklı bölümünün (A) fıkrasının 11. bendi uyarınca bir derece verilmesi talebiyle davalı idareye başvurmuştur.
Davalı idarenin 16/04/2014 tarihli işlemiyle, davacının müfettiş yardımcılığına başlatılırken 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun 50. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca, 657 sayılı Kanun'a göre başlatılması gereken dereceye göre bir üst dereceden başlatıldığı, bu sebeple davacıya 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun anılan maddesi uyarınca bir derece verilmesinin mümkün bulunmadığı gerekçesiyle, davacının talebinin reddedilmesi üzerine, temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun 50. maddesinde; "Türkiye Radyo - Televizyon Kurumu personeli aşağıda düzenlenen hükümler dışında kamu iktisadi kuruluşlarının personel rejimine tabidir.
a) Kurumun haber ve program hizmetlerini doğrudan doğruya yapan ve yürütenlerden yükseköğrenim yapmış olanlar 8. derecenin ilk kademesinden işe başlarlar, 1. derecenin son kademesine kadar yükselebilirler. Yükseköğrenim yapmamış olanlar 10. derecenin ilk kademesinden işe başlarlar, 3. derecenin son kademesine kadar yükselebilirler.
Ancak, bu fıkra hükümlerine göre belirlenen giriş ve yükselebilme dereceleri, 657 sayılı Kanun'un 36.maddesinde belirlenen derecelerden aşağı olamaz... " kuralı yer almıştır.
Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu Personel Komisyonu'nun 11/05/1993 tarih ve 1993/3 sayılı kararıyla; emsal yargı kararları dikkate alınarak, 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun 50. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca haber ve program hizmetlerini doğrudan doğruya yapan ve yürütenler için uygulanan giriş derece kademesinin, kurumun tüm personeli için uygulanmasına karar verilmiştir.
Kamu iktisadi teşebbüslerinin personel rejimini düzenleyen 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 3. maddesinin (b) fıkrasında, "...Teşebbüs ve bağlı ortaklıkların genel idare esaslarına göre yürütülmesi gereken asli ve sürekli görevleri; genel müdür, genel müdür yardımcısı, teftiş kurulu başkanı, kurul ve daire başkanları, müessese, bölge, fabrika, işletme ve şube müdürleri, müfettiş ve müfettiş yardımcıları ile ekli 1 sayılı cetvelde kadro unvanları gösterilen diğer personel eliyle gördürülür. Bunlar hakkında bu Kanun Hükmünde Kararnamede belirtilen hükümler dışında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri uygulanır." kuralı yer almıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 36. maddesinde, dört yıllık yüksek öğrenim mezunlarının 9. derecenin 1. kademesinden memuriyete başlayacakları kurala bağlanmış; aynı maddenin "Ortak Hükümler" başlıklı bölümünün (A) fıkrasının 11. bendinde de, "Mesleğe özel yarışma sınavına tabi tutulmak suretiyle alınan; Başbakanlık, Bakanlık, Müsteşarlık ve bağımsız genel müdürlükler müfettiş yardımcıları ile bağlı müfettiş yardımcıları .... özel yeterlik sınavı yönetmeliklerine göre yapılacak yeterlik sınavlarında başarı göstererek müfettişliğe .... atanmaları sırasında ve bir defaya mahsus olmak üzere haklarında ayrıca bir derece yükselmesi uygulanır." kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun 50. maddesi ve Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu Personel Komisyonu'nun 11/05/1993 tarih ve 1993/3 sayılı kararıyla; TRT Genel Müdürlüğünde görev yapan ve yüksek öğrenim mezunu olan personelin 8. derecenin 1. kademesinden memuriyete başlamaları öngörülmüş; 2954 sayılı Kanun'da yer alan düzenlemeler dışında personelin kamu iktisadi kuruluşlarının personel rejimine tabi olacağı belirtilmiştir.
399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 3. maddesinde de, kamu iktisadi teşebbüslerinde genel idare esaslarına göre yürütülmesi gereken asli ve sürekli görevlerin memurlar (müfettiş ve müfettiş yardımcıları dahil) eliyle yürütüleceği belirtilmiş ve bunlar hakkında bu Kanun Hükmünde Kararname'de hüküm bulunmayan hallerde 657 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması kurala bağlanmış; 657 sayılı Kanun'un 36. maddesinin "Ortak hükümler" başlıklı bölümünün (A) fıkrasının 11. bendinde ise, müfettiş yardımcısı kadrosundan müfettiş kadrosuna atananlara ilave bir derece verilmesi öngörülmüştür.
Yukarıda yer verilen mevzuatın birlikte değerlendirilmesinden; TRT Genel Müdürlüğünde görev yapan personel hakkında, 2954 sayılı Kanun'da ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'de hüküm bulunmayan hallerde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerinin uygulanması gerektiği, bu kapsamda 657 sayılı Kanun'un 36. maddesinin "Ortak hükümler" başlıklı bölümünün (A) fıkrasının 11. bendinde yer alan düzenlemeden, TRT personelinin de yararlandırılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Öte yandan, 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun 50. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca, haber ve program hizmetlerini doğrudan doğruya yapan ve yürütenler için uygulanması gereken giriş derece ve kademesinin, Türkiye Radyo Televizyon Kurumu Personel Komisyonunun 11/05/1993 tarih ve 1993/3 sayılı kararı ile tüm personel için uygulanmasının, daha sonra kurum personeline 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca derece ve kademe verilmesi söz konusu olduğunda, giriş derece ve kademesinin idarece yüksekten başlatıldığından bahisle engel olarak gösterilmesine hukuken olanak bulunmamaktadır.
Bu durumda; TRT Genel Müdürlüğü tarafından yapılan müfettiş yardımcılığı sınavını kazanarak müfettiş yardımcısı olarak göreve başlayan ve 3 yıllık yardımcılık dönemi sonrası yapılan yeterlilik sınavı sonucu müfettiş kadrosuna ataması yapılan davacının, 657 sayılı Kanun'un 36. maddesinin "Ortak Hükümler" başlıklı bölümünün (A) fıkrasının 11. bendindeki bir derece yükseltilmesi uygulamasından yararlandırılması gerekirken, aksi yönde tesis edilen işlemde hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki Mahkeme kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 07/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.