T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/4912
Karar No : 2023/3158
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Üniversitesi
VEKİLİ : Av. ….
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:…sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 2016 Sonbahar TUS yeniden yerleştirmesi ile Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Cerrahisi Anabilim dalına yerleşen davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması neticesinde atamasının yapılmamasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; güvenlik soruşturması yapılacak ilgili hakkında araştırma yapılacak konuların belirlendiği, soruşturmanın kapsamının ortaya konulduğu, bu soruşturma ve araştırma sonucu elde edilecek bilgi ve belgelerin hangi alanlara tekabül edeceği, neyi ispata elverişli olacağı açıkça belli olduğu, ancak belirlenen bu konularda olumsuzluğu tespit edilenlerin güvenlik nedeniyle devlet memuru olarak atanamayacağı, dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden davacı hakkında; …Ağır Ceza Mahkemesi'nin … esasına kayden "Silahlı Terör Örgütüne Üye Olmak" suçundan dava açıldığı ve yargılamanın devam ettiğinin anlaşıldığı, bu nedenlerle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak, davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Ceza Mahkemesinde açılan davada hakkında beraat kararı verildiği, beraat kararının istinafta kesinleştiği, eğitiminin gerekçesiz şekilde engellendiği, eğitim hakkından yoksun bırakılmasının hukuka uygun olmadığı ileri sürülerek istinaf kararının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması neticesinde davacı hakkında silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan ceza davası açılmış olması ve diğer husular nedeniyle atamanın yapılmadığı, davacının bu nedenle atanma şartlarını taşımadığı belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
2016 Sonbahar TUS yeniden yerleştirmesi ile Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Cerrahisi Anabilim Dalı'na yerleşen davacının, hakkında yapılan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması sonucunun olumsuz olması nedeniyle durumu Hacettepe Üniversitesi Değerlendirme Komisyonu'nda görüşülmüş, Komisyonun … tarih ve … sayılı kararı ile atanması uygun görülmemiş ve atamanın yapılmamasına ilişkin … tarih ve …sayılı dava konusu işlem tesis edilmiştir.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun dava konusu işlem tarihindeki 48. maddesinde "Devlet memurluğuna alınacaklarda aşağıdaki genel ve özel şartlar aranır. A) Genel şartlar: 1. Türk Vatandaşı olmak, 2. Bu Kanunun 40 ncı maddesindeki yaş şartlarını taşımak, 3. Bu Kanunun 41 nci maddesindeki öğrenim şartlarını taşımak, 4. Kamu haklarından mahrum bulunmamak, 5. (Değişik: 23/1/2008 - 5728/317 md.) Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, (…)(1) zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak. 6. Askerlik durumu itibariyle; a) Askerlikle ilgisi bulunmamak, b) Askerlik çağına gelmemiş bulunmak, c) Askerlik çağına gelmiş ise muvazzaf askerlik hizmetini yapmış yahut ertelenmiş veya yedek sınıfa geçirilmiş olmak, 7. 53 üncü madde hükümleri saklı kalmak kaydı ile görevini devamlı yapmasına engel olabilecek (…) akıl hastalığı (…) bulunmamak. 8. (Ek: 3/10/2016 – KHK-676/74 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7070/60 md.) Güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olmak. B) Özel şartlar: 1. Hizmet göreceği sınıf için 36 ve 41 nci maddelerde belirtilen öğretim ve eğitim kurumlarının birinden diploma almış olmak, 2. Kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak." hükmü yer almakta olup, Anayasa Mahkemesinin 24/07/2019 tarih ve E:2018/73; K:2019/65 sayılı kararıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 48. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (8) numaralı alt bendinin iptaline karar verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Anayasa'nın "Anayasa Mahkemesinin kararları" başlıklı 153. maddesinde; Anayasa Mahkemesi'nin kararlarının kesin olduğu, iptal kararlarının gerekçesi yazılmadan açıklanamayacağı, Anayasa Mahkemesi'nin bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin tamamını veya bir hükmünü iptal ederken, kanun koyucu gibi hareketle, yeni bir uygulamaya yol açacak biçimde hüküm tesis edemeyeceği, kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü ya da bunların hükümlerinin, iptal kararlarının Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihte yürürlükten kalkacağı, gereken hallerde Anayasa Mahkemesi'nin iptal hükmünün yürürlüğe gireceği tarihi ayrıca kararlaştırabileceği, bu tarihin, kararın Resmi Gazetede yayımlandığı günden başlayarak bir yılı geçemeyeceği, iptal kararının yürürlüğe girişinin ertelendiği durumlarda Türkiye Büyük Millet Meclisinin, iptal kararının ortaya çıkardığı hukuki boşluğu dolduracak kanun teklifini öncelikle görüşüp karara bağlayacağı, iptal kararlarının geriye yürümeyeceği, Anayasa Mahkemesi kararlarının Resmi Gazetede hemen yayımlanacağı ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlayacağı hükmüne yer verilmiştir.
Anayasa Mahkemesi'nin 12/12/1989 tarih ve E:1989/11, K:1989/48 sayılı kararında, "Türk Anayasa sisteminde Devlete güven ilkesini sarsmamak ve ayrıca Devlet yaşamında bir karmaşaya neden olmamak için iptal kararlarının geriye yürümezliği kuralı kabul edilmiştir. Böylece, hukuksal ve nesnel alanda sonuçlarını doğurmuş bulunan durumların iptal kararlarının yürürlüğe gireceği güne kadarki dönem için geçerli sayılması sağlanmasına" ilişkin hususlar belirlenmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, davacının adli sicil ve adli sicil arşiv kaydının bulunmadığı, hakkında silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan … Ağır Ceza Mahkemesi'nin E:… esasına kayden dava açıldığı, Mahkemece yapılan yargılama neticesinde, sanığın mahkumiyetine yeterli her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı, sanığın üzerine atılı suçu işlediğinin sabit olmadığı anlaşıldığından 5271 sayılı Yasanın 223/2-e maddesi gereğince Mahkemenin … tarih ve K: …sayılı kararı ile beraatine karar verildiği, beraat kararının 31/01/2022 tarihinde istinafta kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacı hakkında her ne kadar Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması sonucunda silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan ceza davası açıldığının tespiti üzerine, davacının TUS yerleştirmesi ile kazandığı Tıp Fakültesi Göğüs Cerrahisi Anabilim Dalına atanmasının yapılmamasına karar verilmiş ise de, yukarıda belirtildiği üzere ceza yargılamasının beraatle sonuçlanarak kesinleşmesi, Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması dışında atamaya engel başka bir hususun dosyaya sunulmamış olması karşısında dava konusu işlemin hukuka uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla; davacının Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Cerrahisi Anabilim Dalına atanmamasına ilişkin dava konusu işlemin iptaline yönelik açılan davanın reddine dair ilk derece mahkeme kararında ve ret kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesinin …gün ve E:…, K:…sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak 16/06/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.