Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/4916 E. , 2021/2383 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/4916
Karar No : 2021/2383
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Kurumu Başkanlığı
VEKİLLERİ : Av. ... Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...İhracat ve İthalat Turizm ve Dış Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı dava konusu işlemin iptali yolundaki kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, Şişli İlçe Emniyet Müdürlüğü ekiplerince düzenlenen tutanağa istinaden ondört işçinin işe giriş ve dokuz işçinin işten ayrılış bildirgeleri ile 2015/01 dönemine ait aylık prim ve hizmet belgesinin yasal süresi içinde Kuruma verilmediğinden bahisle 37.110,00 TL idari para cezası ile tecziyesine ilişkin İstanbul Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Şişli Sosyal Güvenlik Merkezinin ...tarih ve ...sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; olayda, Şişli İlçe Emniyet Müdürlüğünde görevli polis memurları tarafından yapılan denetimde sigorta bildirimleri olmayan 14 kişinin hiçbirinin beyanının alınmadığı, yalnızca kimlik numaralarının tutanağa yazılmasıyla yetinildiğinin görüldüğü, bu durumda, idari para cezasına dayanak fiillerin, somut bilgi ve belge ile aksine ihtimal verilmeyecek şekilde ispatlanarak sübuta erdirilemediği görüldüğünden, dava konusu para cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından, kuruma itirazda bulunulmadan dava açıldığı, henüz idari davaya konu edilebilecek bir idari işlem bulunmadığı, Şişli İlçe Emniyet Müdürlüğü ekipleri tarafından düzenlenen 15/01/2015 tarihli tutanakta denetim esnasında işyerinde çalışırken görülen ve sigorta evrakları denetim esnasında ibraz edilemeyen kişilerin kimlik numaralarının yazıldığı, tutanağın polis memurları ve işyeri yetkilisi tarafından imzalandığı, dava dilekçesinde bu kişilerin işyerinde çalışmadığının iddia edilmediği, idare mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Danıştay Başkanlık Kurulunun 07/03/2019 tarih ve 2019/24 sayılı kararıyla Danıştay Onbeşinci Dairesinin kapatılması üzerine Danıştay Onuncu Dairesine gönderilen dava dosyasında, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı şirkete ait iş yerinde Şişli İlçe Emniyet Müdürlüğü ekipleri tarafından 15/01/2015 tarihinde denetim yapıldığı, sigorta bildirimi olmadan çalıştığı belirtilen kişilerin tutanakla tespit edildiğinden bahisle tutanağın davalı idareye gönderildiği, tutanakta kimlik numaraları gösterilen ondört işçinin işe giriş ve dokuz işçinin işten ayrılış bildirgeleri ile 2015/01 dönemine ait aylık prim ve hizmet belgesinin yasal süresi içinde Kuruma verilmediğinden bahisle davacı aleyhine 37.110,00 TL idari para cezası uygulandığı, bunun üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 8. maddesinde; "İşverenler, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılan kişileri, 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen sigortalılık başlangıç tarihinden önce, sigortalı işe giriş bildirgesi ile Kuruma bildirmekle yükümlüdür." hükmü, 102. maddesi, 1. fıkrası, "a/2" bendinde; "8 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen bildirgenin verilmediğinin, mahkeme kararından veya Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarınca yapılan tespitlerden ya da diğer kamu idarelerinin denetim elemanlarının kendi mevzuatları gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemelerden veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulan kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden anlaşılması halinde bildirgeyi vermekle yükümlü olanlar hakkında her bir sigortalı için asgari ücretin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır." hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Mahkeme kararının, dava konusu işlemin oniki işçinin işe giriş ve dokuz işçinin işten ayrılış bildirgelerinin yasal süresinde verilmediği gerekçesiyle uygulanan idari para cezasına ilişkin kısımları yönünden incelenmesi:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın dava konusu işlemin oniki işçinin işe giriş ve dokuz işçinin işten ayrılış bildirgelerinin yasal süresi içinde Kuruma verilmediğinden bahisle uygulanan idari para cezasına ilişkin kısımları yönünden dava konusu işlemin iptali yolundaki kısımları usul ve hukuka uygun olup, davalı idarenin dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Mahkeme kararının, dava konusu işlemin (2) iki işçinin işe giriş bildirgeleri ile 2015/01 dönemine ait aylık prim ve hizmet belgesinin yasal süresinde verilmediği gerekçesiyle uygulanan idari para cezasına ilişkin kısımları yönünden incelenmesi:
5510 sayılı Kanun hükümlerine göre ceza verilebilmesi için cezaya esas alınan fiil ve olayların somut, kesin ve hiçbir duraksamaya yer vermeyecek şekilde davalı idarece tespiti gerekli ve zorunludur. Bu tespitler çalışanların şikayet ve itirazlarına, işverene ait kayıt ve defterlere, diğer kamu kurum ve kuruluşlarının işlemlerine bakılarak yapılabilecek ve aksi sabit oluncaya kadar bu tespitlere itibar edilerek, denetim elemanlarınca yapılan bildirimlerin idari işlemin tesisi için yeterli bulunması halinde, ek bir araştırma yapılmaksızın işlem tesis edilebilecektir.
Olayda; dava konusu işlemin dayanağını oluşturan Şişli İlçe Emniyet Müdürlüğü ekiplerince düzenlenen 15/01/2015 tarihli tutanakta; işyerinde çalıştığı ileri sürülen kişilerin sadece kimlik numaralarına yer verildiği, bu kişilerin sigorta giriş evraklarının ibraz edilemediğinin belirtildiği görülmektedir.
Dosyanın ve Dairemizin E:2019/4915 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden; davacı işyerinde Şişli İlçe Emniyet Müdürlüğü ekiplerince 29/11/2014 ve 15/01/2015 tarihlerinde denetim yapıldığı görülmektedir.
Dava konusu işleme esas alınan Şişli İlçe Emniyet Müdürlüğünün 15/01/2015 tarihli tutanağının idari para cezasına esas alınabilecek nitelikte olmadığı açık olmakla birlikte, tutanakta kimlik numarası, dava konusu işlemde de ismi belirtilen Alpay Özkan ile Mesut Atilla isimli kişilerin her iki denetim tutanağında isimlerinin bulunduğu, bu kişilerin 29/11/2014 tarihinde Bilgi Alma Tutanağında alınan ifadelerinde işyerinde garson olarak çalıştıklarının ifade edildiği, ...İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla bu kişilerin 29/11/2014 tarihinde işten ayrıldıkları hususunun kesinleştiği ve 29/11/2014 ve 15/01/2015 tarihli denetim tutanaklarının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucu idari para cezasında belirtilen bu iki kişinin davalı işyerinde çalıştığı hususunun sabit olduğu görülmektedir.
Bu durumda, 15/01/2015 tarihli denetim tutanağında ismi belirtilen iki işçinin davacı şirket tarafından sigortasız olarak istihdam edildiği hususu sabit olduğundan, dava konusu işlemde (2) iki adet işe giriş bildirgesi ile 2015/01. ayına ait aylık prim ve hizmet belgesinin yasal süresinde verilmediği gerekçesiyle uygulanan idari para cezasına ilişkin kısımları yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından temyize konu idare mahkemesi kararının bu kısımlarında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kısmen kabulüne,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı temyize konu kararının dava konusu işlemin (2) işçinin işe giriş bildirgeleri ile 2015/01 dönemine ait aylık prim ve hizmet belgesinin yasal süresi içinde kuruma verilmediği gerekçesiyle uygulanan idari para cezasına ilişkin kısımları yönünden BOZULMASINA,
3. Davalı idarenin temyiz isteminin kısmen reddine, temyize konu Mahkeme kararının dava konusu işlemin (12) adet işe giriş bildirgeleri ile (9) adet işten ayrılış bildirgelerinin yasal süresi içinde verilmediği gerekçesiyle uygulanan idari para cezasına ilişkin kısımları yönünden ONANMASINA,
4. Bozulan kısımlar hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesi, 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 18/05/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.