Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2019/5054 E. , 2022/877 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/5054
Karar No : 2022/877
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir ili, Çeşme Gümrük Müdürlüğünde … olarak görev yapan davacının, hakkında yürütülen soruşturma neticesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptaline ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının hak ediş tarihleri itibarıyla hesaplanacak yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; davacının, ilgili sistemde kayıtlı bulunan tutarlar üzerinden üç sıfır silmek suretiyle Global Teminat Sistemi'nde değişiklik yaptığı ve …'e iletilmek üzere verilen not hakkında bölge amiri tarafından olayın tutanağa bağlanması isteğine karşı, bu isteği kabul etmeyerek aksine inkar edeceğini belirttiği fiillerinin sabit olduğu ve ilk fiil ve sonrasında meydana gelen fiilin nitelik itibarıyla memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici fiillerden olduğu sonucuna varılmakla, davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, bu bağlamda, hukuka uygun olarak tesis edilen dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının tazmini isteminin kabulüne de hukuken olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Adli soruşturmanın akıbeti beklenmeden karar verildiği, davacının menfaat temin etmediği ve rüşvet almadığı, firma sahipleri ile görüşmesinin olmadığı, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu, temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Dava konusu işlemin usul ve yasaya uygun olduğu, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ :Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dosyanın incelenmesinden; … Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama Sanayi ve Ticaret Ltd. Şirketi, … Akaryakıt Dağıtım Sanayi ve Ticaret A.Ş., … Akaryakıt Dağıtım Uluslararası Nakliye İnşaat Gıda İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, … Akaryakıt Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. Firmalarının Çeşme Gümrük Müdürlüğüne verdikleri teminat mektuplarının Global Teminat Sistemine gerçek değerlerinin bin katı üzerinden kayıt edilmesi fiiline dahil oldukları kanaatine varılan; davacının da aralarında bulunduğu Çeşme Gümrük Müdürlüğünde görevli bazı memurlar hakkında yürütülen soruşturma neticesinde, davacının eylemine uyan 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca, Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına dair tesis edilen işlemin iptaline ve işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının hak ediş tarihleri itibarıyla hesaplanacak yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, ''Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak'' Devlet memurluğundan çıkarma cezası verilmesini gerektiren fiil ve haller arasında sayılmış, aynı Kanun'un 131. maddesinde ise, "Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olması disiplin kovuşturmasını geciktiremez. Memurun ceza kanununa göre mahkum olması veya olmaması halleri, ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olamaz." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Davacıya isnat edilen ve disiplin soruşturmasına konu olan fiiller, aynı zamanda Türk Ceza Kanunu kapsamında da suç teşkil ettiğinden UYAP ortamında yapılan araştırmada, … Cumhuriyet Başsavcılığının … sayılı soruşturma dosyasıyla "rüşvet vermek", "görevi kötüye kullanma", "kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği", "kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık" suçlarından davacı hakkında yürütülen soruşturmanın derdest olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda; … Cumhuriyet Başsavcılığının … sayılı soruşturma dosyası neticesinde davacı hakkında kamu davası açılıp açılmadığı, açıldı ise verilen kararın ne olduğu ve bu kararın kesinleşip kesinleşmediği hususlarının araştırılması ve davacı hakkındaki ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fillerin işlenip işlenmediği konusunda bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin davacının üzerine atılı fiillerin sübut bulduğu kabul edilerek tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından bahisle istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine … ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:…sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 02/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.