Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/515 E. , 2021/9388 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/515
Karar No : 2021/9388
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı/…
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ
Dava konusu istem: Muğla İli, Menteşe ilçesi, … Mahallesi, … Mevkii, … ada, … parsel sayılı taşınmazın da bulunduğu alanda 3194 sayılı İmar Kanunun 18. maddesi uyarınca parselasyon yapılmasına ilişkin … tarihli, … sayılı Muğla Büyükşehir Belediye Encümeni kararının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi üzerine düzenlenen rapor ile dosyada bulunan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, kısmen dere ıslah hattı kısmen mülkiyet sınırı esas alınarak düzenleme sınırının geçirildiği imar adasının bölündüğü, düzenleme sınırının ilgili yönetmelikte belirtilen esaslara uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, hukuka aykırı bulunan parselasyon işleminin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemlerin mevzuata uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ..'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının, parselasyon işleminin amacının yapılaşmaya uygun imar parseli oluşturmak olduğu ,dava konusu parselasyon işlemiyle davacıya tahsis edilen imar parselinin kent bütününe hizmet edecek olimpik spor tesisi alanı olduğu ve kamu tesis alanlarının kamu ortaklık payından (KOP) karşılanması gereken bir alan olması nedeniyle de hukuka aykırı olduğu ek gerekçesi ile onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Muğla ili, Menteşe ilçesi, … Mahallesi, … Mevkii, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, … tarihli, … sayılı belediye meclis kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planında belediye olimpik spor alanında kaldığı, dava konusu taşınmazın da bulunduğu alanın ... numaralı düzenleme sahası olarak belirlendiği, alanda 3194 sayılı İmar Kanununun 18.maddesi uyarınca parselasyon işleminin yapılmasına ilişkin Muğla Büyükşehir Belediye Encümenince … tarihli, … sayılı kararının alındığı, dava konusu kadastral parselin (29391.5 m2) tam hisse ile davacı adına kayıtlı olduğu, dava konusu parselasyon işlemiyle kadastral parselin ikiye ifraz edildiği, … parselinin 7963 m2 olarak düzenleme sahası dışında bırakıldığı, .. parselinin 21428.51 m2 olarak düzenlemeye girdiği, parselasyon işlemi sonucunda davacıya olimpik spor tesis alanında oluşturulan .. ada, … sayılı parselden tahsis yapılması üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
İşlem tarihi itibariyle yürürlükte olan şekliyle 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesinde; "İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın, birbirleri ile, yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler valilikçe kullanılır.
Belediyeler veya valiliklerce düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların dağıtımı sırasında bunların yüzölçümlerinden yeteri kadar saha, düzenleme dolayısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında "düzenleme ortaklık payı" olarak düşülebilir. Ancak, bu maddeye göre alınacak düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenlemeden önceki yüzölçümlerinin yüzde kırkını geçemez.
Düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan yerlerin ihtiyacı olan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ilk ve ortaöğretim kurumları, yol, meydan, park, otopark, çocuk bahçesi, yeşil saha, ibadet yeri ve karakol gibi umumi hizmetlerden ve bu hizmetlerle ilgili tesislerden başka maksatlarla kullanılamaz." hükmü yer almaktadır.
İşlem tarihinde yürürlükte olan İmar Kanununun 18. Maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlemesi ile İlgili Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinde; düzenleme sahasında bulunan okul, hastane, kreş, belediye hizmet veya diğer resmi tesis alanı gibi umumi tesislere ayrılan alanların parselleri düzenlemeye giren parsellerin alanları oranında pay verilmek suretiyle hisselendirileceği düzenlemesine yer verilmiştir.
Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 5. maddesinin birinci fıkrasınıın (i) bendinde:" Sosyal altyapı alanları: Birey ve toplumun kültürel, sosyal ve rekreatif ihtiyaçlarının karşılanması ve sağlıklı bir çevre ile yaşam kalitelerinin artırılmasına yönelik kamu veya özel sektör tarafından yapılan eğitim, sağlık, dini, kültürel ve idari tesisler, açık ve kapalı spor tesisleri ile park, çocuk bahçesi, oyun alanı, meydan, rekreasyon alanı gibi açık ve yeşil alanlara verilen genel isimdir." düzenlemesi yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda belirtilen maddelerin birlikte değerlendirilmesinden; bir alanın kamu tesis alanı olması halinde anılan Yönetmeliğin 12. maddesine göre kamu ortaklık payından oluşturulması, umumi hizmet alanı olması halinde ise 4. maddesine göre düzenleme ortaklık payından bedelsiz elde edilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, dava konusu parselasyon işleminin dayanağı olan 1/1000 ölçekli uygulama imar planında davacının kadastral parselinin belediye olimpik spor tesisi alanında kaldığı, dava konusu parselasyon işlemiyle kadastral parselin hakedişi için yine imar planında belediye olimpik spor tesis alanında kalan … ada, … sayılı imar parselinden hisseli tahsis yapıldığı görülmektedir.
Bu durumda, kent bütününe hizmet edecek belediye olimpik spor tesisi alanının parselasyon işleminin amacına uygun olarak yapılaşmaya uygun imar parseli olmadığı ve kamu tesisi alanı niteliğindeki bu parselin kamu ortaklık payından (KOP) karşılanması gerektiğinden dava konusu parselasyon işleminin bu yönüyle de hukuka aykırı olduğu açıktır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın yukarıda belirtilen ek gerekçe ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 14/09/2021 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.