T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/5158
Karar No : 2023/3501
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem : Çayıralan Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında sözleşmeli personel statüsünde harita mühendisi olarak görev yapan davacının, 01/01/2018 tarihi itibarıyla sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının 2014 yılından 2018 yılına kadar her yıl sözleşmesinin yenilendiği, 12/12/2018 tarihli ara kararı ile usulsüz ruhsat düzenleme fiili nedeniyle davacı hakkında soruşturma açılıp açılmadığı sorulmasına karşın, davalı idarece bu hususa ilişkin cevap verilmediği; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda sözleşmeli personelin kamu hizmeti görevlileri olarak kabul edilmesi, davacıyla imzalanan hizmet sözleşmesinin 13. maddesinde sözleşmenin hangi hallerde feshedileceğinin belirtilmesi karşısında, hizmetine ihtiyaç kalmadığı veya görevinde yetersiz ve başarısız olduğu ya da kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından görevini gereği gibi yerine getirmediği yolunda somut bilgi ve belge ortaya konulamayan davacının sözleşmesinin feshi niteliğinde olan dava konusu işlemin haklı bir nedene dayanmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının yoksun kaldığı parasal haklarının davanın açıldığı 12/01/2018 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davalı idarece, Yozgat Valiliğine yazılan 26/03/2019 tarihli yazıyla davacı hakkında güvenlik soruşturması yapılmasının istenilmesi üzerine Yozgat İl Emniyet Müdürlügünce düzenlenen … tarih ve … sayılı yazıda, davacıyla ilgili olarak yapılan güvenlik soruşturması sonucunda POLNET4 EKİP Sistem sorgusunda"FETÖ/PDY kendisi" kaydının bulunduğu, davacının durumunun değerlendirilmesinin davalı idarenin Değerlendirme Kurulunun takdirinde olduğunun ifade edildiği; bu kapsamda, davalı Belediye Başkanlığı Değerlendirme Komisyonunun 29/05/2019 tarihli kararıyla davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle 657 sayılı Kanun'un 48. maddesi uyarınca davanın reddine karar verilmesi istenilmiş ise de, yapılan tespitler dava konusu işlemin tesis edildiği ve uyuşmazlığın karara bağlandığı tarihten sonrasına ait olduğundan görülmekte olan uyuşmazlıkta dikkate alınamayacağı; ancak, söz konusu tespitlere göre davacı hakkında yeni bir işlem tesis edilebileceği, davacının da bu yeni işleme karşı yeniden yargı yerine giderek dava açma yoluna başvurabileceği açıklaması eklenmek suretiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : İdarelerinin davacının hizmetine ihtiyacının kalmadığı, yerine aynı statüde personel alımı yapılmadığı, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda davacının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinde belirtilen şartları taşımadığının anlaşıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca, sözleşmeli personel çalıştırma, personelin sözleşmesini yenilememe konusunda belediyelerin takdir yetkisinin bulunduğu, idarenin bu konuda yargı kararı ile zorlanamayacağı, diğer bir ifadeyle idari işlem niteliğinde yargı kararı verilemeyeceği açık olmakla birlikte, idarelerin bu takdir yetkisinin de mutlak ve sınırsız olmayıp kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu ve takdire dayanan işlemlerin sebep ve amaç yönlerinden yargı denetimine tabi bulunduğu hususları idare hukukunun bilinen ilkelerindedir.
Dava konusu işlemin hizmet sözleşmesinin feshi niteliğinde değil, yenilenmemesi niteliğinde olması nedeniyle, işlemin gerekçesi olarak davacı tarafından usulsüz ruhsat vermesi ve kendisine verilen görevleri süresinde yerine getirmemesi hususlarının öne sürülmesi karşısında, davalı idarenin takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmetin gereklerine uygun olarak kullanılıp kullanılmadığı hususunun araştırılması suretiyle yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden, temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı, 2014 yılından itibaren Çayıralan Belediyesinde 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49.maddesi kapsamında sözleşmeli harita mühendisi olarak görev yapmaktadır.
Davalı idarenin … tarih ve … sayılı işlemiyle, yasalara uygun olmayan şekilde usulsüz ruhsat vermek ve verilen görevleri zamanında yerine getirmemek fiillerini işlediğinden bahisle 01/01/2018 tarihi itibarıyla sözleşmesinin yenilenmeyeceği hususunun davacıya bildirilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/B bendinde; "Sözleşmeli personel: Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Bakanlar Kurulunca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde kurumun teklifi ve Devlet Personel Başkanlığının görüşü üzerine Maliye Bakanlığınca vizelenen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir." şeklinde tanımlanmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinde; "Norm kadro ilke ve standartları İçişleri Bakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığı tarafından müştereken belirlenir. Belediyenin ve bağlı kuruluşlarının norm kadroları, bu ilke ve standartlar çerçevesinde belediye meclisi kararıyla belirlenir. Belediye personeli, belediye başkanı tarafından atanır. Birim müdürlüğü ve üstü yönetici kadrolarına yapılan atamalar ilk toplantıda belediye meclisinin bilgisine sunulur. Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir....Bu personel hakkında bu Kanunla düzenlenmeyen hususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Memurlarla aynı işi yapsalar dahi sözleşmeli personelin statüsü, çalıştırılma amacı, süresi, hakları ve yükümlülükleri memurlardan farklılık arz etmekte ve istihdam koşulları yönünden idareye tanınan takdir yetkisi ölçüsünde, aynı hukuksal statüde bulunmadıkları memurlardan farklı düzenlemeler yapılması mümkün hale gelmektedir. Hizmet sözleşmesinin mali yılla sınırlı olduğu dikkate alındığında, idarenin sözleşme süresi sona eren personelin sözleşmesini yenileyip yenilememe konusunda takdir yetkisi bulunmakta ise de, takdir yetkisinin kullanılmasında kamu yararı ve hizmet gereklerinin göz önünde bulundurulması gerektiği, bu açıdan idarenin takdir yetkisinin yargı denetimine tabi olduğu idare hukukunun bilinen ilkelerindendir.
Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; 2014 yılından itibaren Belediye Kanunu'nun 49. maddesi kapsamında sözleşmeli harita mühendisi olarak görev yapan davacı ile davalı idare arasında en son 01/01/2017- 31/12/2017 tarihleri arasında geçerli olan hizmet sözleşmesinin imzalandığı, davalı idarenin 11/09/2017 tarihli işlemiyle 01/01/2018 tarihi itibarıyla hizmet sözleşmesinin yenilenmeyeceğinin davacıya bildirildiği, 31/12/2017 tarihi itibarıyla davacının işten çıkışının gerçekleştiği görülmekte olup, davacı ile davalı idare arasında imzalanan 2017 yılına ait hizmet sözleşmesinin süresinin dolması üzerine 31/12/2017 tarihinde kendiliğinden sona ereceği, hizmet sözleşmesinin 2018 yılında yenilenip yenilenmeyeceği hususunda davalı idarenin takdir yetkisinin bulunduğu; bu itibarla, dava konusu işlemin davacının hizmet sözleşmesinin feshi niteliğinde değil, sözleşmenin yenilenmemesi niteliğinde olduğu açıktır.
Davalı idarece "yasalara uygun olmayan şekilde usulsüz ruhsat vermek ve verilen görevleri zamanında yerine getirmemek" fiillerini işlediğinden bahisle davacının sözleşmesinin yenilenmediği savunulduğundan, hizmet sözleşmesinin yenilenmemesi niteliğindeki dava konusu işlemde idareye tanınan takdir yetkisinin hukuka, usule, kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun şekilde kullanılıp kullanılmadığı hususu araştırılmak suretiyle yapılacak değerlendirme sonucunda yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
Bu durumda; sözleşme feshi niteliğinde olan dava konusu işlemin haklı bir nedene dayanmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun açıklama eklenmek suretiyle reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen açıklama eklenmek suretiyle reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 14/06/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.