T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/5323
Karar No : 2022/5836
DAVACI : … Odası
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Odası
VEKİLİ : Av. …
DAVANIN KONUSU :
Davacı tarafından, Orman Mühendisleri Odası'nın … tarih ve … sayılı Yönetim Kurulu kararıyla 01.01.2019-31.12.2019 tarihleri arasında uygulanmak üzere yayımlanan "Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği Hizmetleri Asgari Ücret Tarifesi"nde yer alan 29-37-17, 29-84-11, 42-103-03, 49-84-02, 49-84-03, 51-84-02, 51-84-03, 51-84-04, 51-84-05 numaralı mesleki pozisyonların tarifeden çıkarılmasına ilişkin taleplerinin zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :
Davalı Odanın yayımlamış olduğu 2019 yılına ilişkin dava konusu Asgari Ücret Tarifesi ile kendi meslek alanlarına tecavüz edildiği, tarifeden çıkarılması talep edilen 6 mesleki pozisyonun Harita ve Kadastro Mühendislik Hizmetleri kapsamında olduğu ve Odalarına kayıtlı Serbest Harita ve Kadastro Mühendislik Müşavirlik Büroları tarafından yapılması gerektiği, dava konusu Asgari Ücret Tarifesi’nin ilgili bölümleri yürürlükte kaldığı sürece birçok orman mühendisi tarafından hukuka aykırı şekilde harita mühendislerinin yetki ve görevinde bulunan iş ve işlemler tesisi edileceği ve bu işlemlerden haksız olarak gelir elde edileceği, bu durumun da telafisi güç ve imkansız zararlara sebep olacağı belirtilmiştir.
a) 29-84-11 no’lu "Özel ağaçlandırma müracaat dosyası ve koordinat özet çizelgesi hazırlanması" mesleki pozisyonunun, hukuka aykırılığı hakkında; mesleki pozisyona dayanak gösterilen 23.08.2012 tarih ve 28390 sayılı Ağaçlandırma Yönetmeliği’nde müracaatın ne şekilde yapılacağı hüküm altına alınarak, müracaatlarda sahaya ait kroki veya harita istenmekle beraber müracaattan sonra Komisyon tarafından yapılan değerlendirme sonucu hak sahibi kabul edilen kişi adına izin raporunun düzenlenmesi için müracaata konu edilen sahanın üzerinde gösterildiği koordinat özel çizelgesinin (6 derecelik memleket koordinatları) istenildiği, gerek kroki veya harita gerekse koordinat özel çizelgesi’nin hazırlanması işlerinin büyük ölçekli harita bilgisi olduğu ve bu harita ve bilgilerinin üretilmesi yetkisinin 26.06.2018 tarih ve 30460 sayılı Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği’ne göre harita ve kadastro mühendislerine ait olduğu, bu nedenle söz konusu işlerin harita ve kadastro mühendislik müşavirlik büroları tarafından hazırlanması gerektiği ileri sürülmüştür.
b) 29-37-17 no’lu "Ağaçlandırma, erozyon kontrolü, imar ıslah, mera ıslahı, yeşil kuşak, çok amaçlı proje, entegre havza projesi vb. projelere ilişkin orto foto harita üretimi" mesleki pozisyonunun, hukuka aykırılığı hakkında; İnsansız Hava Aracı (İHA) Sistemleri (IHA) ile Kadastral Detay Ölçmeleri, Harita Üretimi ve Kontrol Esasları’nın “A- Genel Ölçütler” bölümünde, Sayısal Fotogrametrik Harita/Ortofoto Harita üreten gerçek veya tüzel kişilerin aşağıdaki genel kontrol ölçütlerini sağlamaları gerektiği belirtilerek, “Sayısal Fotogrametrik Harita veya Ortofoto Harita Üretimi sorumluluğunu üstlenen ve BÖHHBÜY’de belirtilen sorumlu Harita/Geomatik/Jeodezi ve Fotogrametri/ Harita ve Kadastro Mühendisinin diploma örneği ile TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odasına (HKMO) kayıtlı olduğuna ilişkin Büro Tescil Belgesi bulunacaktır.” düzenlemesine yer verildiği, ayrıca Danıştay Sekizinci Dairesi’nin 24.11.2008 tarihli ve E:2007/3562, K:2008/7917 sayılı kararında, “Orman Yasası çerçevesinde kadastrosu tamamlanan ormanlara ait haritaların yapılmasında yetki ve sorumluluk harita ve kadastro mühendislerine ait olup bu yetkinin kapsamı; ölçme, hesaplama ve aplikasyon yöntemi ile ormanlık zeminin harita yapım teknikleri ile kağıda aktarılmasıdır. Teknik sıhhate haiz harita ve kadastro mühendislerince üretilmiş harita üzerinde ormancılık amaçları doğrultusunda orman mühendislerinin teknik bilgileri kapsamında gerekli bilgilerin işlenmesi ve haritada gösterilmesi gibi konular ise orman mühendislerin görevleri arasında sayılmıştır.” denildiği, bu sebeple Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine ortofoto harita üretim yetkisini veren ve bu işe ilişkin ücret belirleyen dava konusu düzenlemenin hukuka aykırı olduğu öne sürülmüştür.
c) 42-103-03 no’lu "Mesire yerlerindeki ormanlık alanların uygun ölçekli haritalarının yapılması" mesleki pozisyonunun hukuka aykırılığı hakkında; Mesire Yerleri Uygulama Tebliği’nin 3/1-a maddesinde “Alan kullanım planı”; mesire yerlerinin koruma dengesi içerisinde hangi alanların ne şekilde ve hangi maksatla kullanılacağını ve korunacağını belirleyen, dış sınır alanı koordinatlı ve alan büyüklüğüne göre uygun ölçeklendirilen haritalar üzerinde sadece 5 özel işaretler şeklinde belirleyen ve gelişim ve yönetim planına altlık oluşturan veya yönlendiren planlar şeklinde tanımlandığı, “Mesire yeri plan yapım esasları” başlıklı 7. maddesinde, A ve B tipi mesire yerlerinde, 1/500, 1/1000 veya 1/2000 ölçekli alan kullanım planı, gelişim ve yönetim planının ve plan raporunun, ilgili teknik şartnamesine (Ek-3) uygun olarak hazırlanacağının belirtildiği, anılan Tebliğ’de ek 5 olarak yer alan Halihazır Harita Yapımı Teknik Şartnamesi’nde ise teknik çalışmalarda “Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği” ile “İller Bankası Teknik Şartnamesi"ndeki ilgili hükümlerin uygulanacağı, yapılacak arazi ve büro kontrollerinde muhatap, yüklenicinin kendisi veya sorumlu harita mühendisinin olacağı düzenlemesine yer verildiği, görüleceği üzere anılan pozisyonda yer alan “Mesire yerlerindeki ormanlık alanların uygun ölçekli haritalarının yapılması” ifadesindeki “uygun ölçekli haritalar”dan halihazır haritaların kastedildiği ve bu konudaki yetki ve sorumluluğun harita ve kadastro mühendislerine ait olduğu iddia edilmiştir.
d) 49-84-02 ve 49-84-03 no’lu mesleki pozisyonların "3116 sayılı Kanuna göre orman sınırları aplikasyonu", "6831 sayılı Kanuna göre orman sınırları aplikasyonu" belirlemelerinin hukuka aykırılığı hakkında; 6831 sayılı Kanun’un 10. maddesinde, “Kadastrosu tamamlanan veya devam eden ormanlara ait haritaların yapılmasında ölçme, hesap, tersimat ve aplikasyon işleri harita ve kadastro mühendisleri veya teknikerleri tarafından yapılır, sorumluluk harita ve kadastro mühendislerine aittir. Çalışma alanlarında yapılan ölçüm ve haritalama işlemlerinin usulüne uygun olarak yapılmasını sağlamak ile kontrol onayını yapmak üzere Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü taşra teşkilatınca kontrol mühendisi görevlendirilir. Kadastro teknik standartlarına uygun üretilen bu haritalar, harita ve kadastro mühendislerinin kontrol onayından sonra komisyon başkanınca tasdik olunur.” düzenlemesine yer verildiği, orman sınır noktalarının zeminde belirleme işini orman mühendisinin yapabileceği, ancak belirlenen bu sınır noktaları ve hatlarının mevzuatına uygun olarak ölçülmesi, koordinatlandırılması ve haritasının yapılması işinin harita ve kadastro mühendisinin işi olduğu, Orman Kadastrosu Teknik İzahnamesi’nde aplikasyon işleminin Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği’ne göre yapılmasının zorunlu olduğu, söz konusu Yönetmeliğe göre aplikasyon işleminin yasal yetkiye haiz harita ve kadastro mühendisleri tarafından üstlenilmesi gerektiği belirtilmiştir.
e) 51-84-02 "Parsel krokileri (koordinatlı) hazırlanması", 51-84-04 "Orman sınırlarının dışında olup orman vasfı ile tahsisi alınan tapulu Hazine taşınmazının orman kadastro paftalarına işlenerek alanlar cetvelinin düzenlenmesi" no’lu mesleki pozisyonların hukuka aykırılığı hakkında; Orman Kanunu’nun 10/3. maddesi, Orman Kadastrosu ve 2/B Uygulama Yönetmeliği ve Orman Kadastrosu Teknik İzahnamesi gereği harita ve kadastro mühendislerinin yetki ve sorumluluğunda olan işlerden olduğu ifade edilmiştir.
f) 51-84-03 "Tescil engeli bulunan orman kadastro dosyalarının tescile hazır hale getirilmesi", 5184-05 "Orman kadastro çalışmalarında orman sınırlandırma işi dışındaki diğer iş ve işlemlerin yapılması" no’lu mesleki pozisyonların hukuka aykırılığı hakkında; sayılı mesleki pozisyonların alt başlıklarında sayılı işlerin harita ve kadastro mühendislerinin yetki ve sorumluluğunda olan işlerden olduğu, öyle ki Tapu Planları Tüzüğü’nün 4. maddesinde, tapu planlarının, “Tapu plânları, tapu siciline tescili gereken taşınmazlarla ilgili mülkiyet ve irtifak haklarının sınırlarını, yapıların konumlarını, belirtilmesi gereken diğer teknik hususları gösteren, resmi ölçüme uygun olarak sayısal veya çizgisel şekilde üretilen kadastro, kadastro paftalarının yenilenmesi, sayısallaştırma veya düzeltme çalışmaları sonucu düzenlenen, ilgili idarelerce yapılan veya yaptırılan, talebe bağlı değişiklikler sonucu düzenlenen harita ve plânlar ile diğer harita ve plânlardır.” şeklinde tanımlandığı, anılan Tüzüğün “Yetki ve sorumluluk” başlığını taşıyan 6. maddesinde, “Bu Tüzük kapsamındaki tapu plânlarının yapım, kontrol, aplikasyon, sayısallaştırma ve hataların düzeltilmesi işlerinin teknik sorumluluğu mühendis tarafından üstlenilir.” düzenlemesine yer verildiği, Orman Kanunu’nun 10/3. maddesinde belirtilen ve harita mühendislerinin yetki ve sorumluluğunda olan ölçme, hesap, tersimat ve haritalama işlerinin Tapu Planları Tüzüğü’nde belirtilen tapu kütüğüne tescile konu olacak işlerden olduğu, yine alt başlıkta belirtilen "En son ilan edilen orman kadastro çalışmasına ait tutanak esas alınarak hatalı ve olması gereken durumu gösterir 1/5000 ölçekli orman kadastro haritalarının kadastro müdürlüğünce onaylı bir şekilde hazırlanması" işinin Orman Kanunu’nun 9. maddesi, Orman Kadastrosu ve 2/B Uygulama Yönetmeliği’nin 6. maddesi ve Orman Kadastrosu Teknik İzahnamesi’nin 37. maddesi gereği Orman Kadastro Komisyonlarının görevleri arasında olduğu, 51-84-05 no’lu “Orman kadastro çalışmalarında orman sınırlandırma işi dışındaki diğer iş ve işlemlerin yapılması” işinin alt başlıklarında sayılı işlerin de Orman Kanunu’nun 10/3. maddesinde belirtilen harita mühendislerinin yetki ve sorumluluğunda olan ölçme, hesap, tersimat ve haritalama işleri olup Tapu Planları Tüzüğü’nde belirtilen tapu kütüğüne tescile konu olacak işlerden olduğu, dolayısıyla bu mesleki pozisyonların Danıştay Sekizinci Dairesi’nin 24.11.2008 tarihli ve E:2007/3562, K:2008/7917 sayılı “Orman Yasası çerçevesinde kadastrosu tamamlanan ormanlara ait haritaların yapılmasında yetki ve sorumluluk harita ve kadastro mühendislerine ait olup bu yetkinin kapsamı; ölçme, hesaplama ve aplikasyon yöntemi ile ormanlık zeminin harita yapım teknikleri ile kağıda aktarılmasıdır. Teknik sıhhate haiz harita ve kadastro mühendislerince üretilmiş harita üzerinde ormancılık amaçları doğrultusunda orman mühendislerinin teknik bilgileri kapsamında gerekli bilgilerin işlenmesi ve haritada gösterilmesi gibi konular ise orman mühendislerin görevleri arasında sayılmıştır.” şeklindeki kararına göre, tescile konu yeni bir orman kadastro haritası üretim işi olduğu ve harita mühendislerinin yetki ve sorumluluğunda olan işlerden olduğu iddia edilmekte ve söz konusu işlerin bünyesinde ücretli çalışan harita ve kadastro mühendisi bulunsa bile Serbest Yeminli Ormancılık Büro ve Şirketlerine yaptırılmasına olanak bulunmadığı, Oda’ya tescilli Serbest Harita Mühendislik Müşavirlik Bürolarına yaptırılmasının zorunlu olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI : Davaya konu mesleki pozisyonların orman kadastro işlemleri olduğu, orman kadastro hizmetlerinin 6831 sayılı Kanun’un 7. maddesine göre kurulan, başkanı ve üyelerinden biri orman mühendisi olan orman kadastro komisyonlarının görevleri arasında olduğu, orman kadastro komisyonlarınca tespit edilen ormanlık alanların ve 2/B sahalarının, kadastro müdürlüklerinden alınan teknik sıhhate haiz sayısal projeler üzerinde gösterilmesi ya da işlenmesi, komisyonlarca yapılan çalışmalara ait dosyaların tescile uygun hale getirilmesi işi olduğu, 5531 sayılı Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği hakkında Kanun’un “Mesleğin konusu” başlıklı 4. maddesinde mesleki faaliyet konularının ayrıntılı olarak düzenlendiği, davacının ileri sürdüğü Danıştay Sekizinci Dairesi’nin anılan kararında da orman alanları üzerinde yapılacak kadastro işlemlerinde yetkinin orman mühendislerinde olduğunun kabul edildiği, dava konusu edilen mesleki pozisyonların ilk defa harita yapımı ve üretimi olmadığı, kadastro müdürlüklerince yapılan veya üretilen ve kadastro müdürlüklerinden alınan teknik sıhhate haiz sayısal projeler (haritalar) üzerinde, ormancılık bilgileri doğrultusunda orman ve 2/B sahalarının gösterilmesi ya da işlenmesi suretiyle orman kadastrosu biten ormanların tapuya tescil işleminin yapılmasına yönelik, orman mühendisi meslek mensuplarının yetkisinde bulunan mülkiyet çalışmaları yapma işi olduğu, açılan bu dava ile orman mühendislerine tanınan kanuni hak ve yetkilerin törpülenerek davacı meslek grubu tarafından söz konusu işlerin yapılmasının sağlanması amaçlandığı, dava konusu Asgari Ücret Tarifesi’nde yer alan tüm mesleki pozisyonların orman kadastrosu ile ilgili iş ve işlemler olduğu, davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davanın kısmen reddine, kısmen iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI: …
DÜŞÜNCESİ : Orman Mühendisleri Odasının … tarih ve … sayılı Yönetim Kurulu kararıyla 01/01/2019-31/12/2019 tarihleri arasında uygulanmak üzere yayımlanan "Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği Hizmetleri Asgari Ücret Tarifesi"nde yer alan 29-37-17, 29-84-11, 42-103-03, 49-84-02, 49-84-03, 51-84-02, 51-84-03, 51-84-04, 51-84-05 numaralı mesleki pozisyonların Tarife'den çıkarılmasına ilişkin istemin zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmektedir.
6831 sayılı Orman Kanunu'nun 10. maddesinin 3. fıkrasında; "Kadastrosu tamamlanan veya devam eden ormanlara ait haritaların yapılmasında ölçme, hesap, tersimat ve aplikasyon işleri harita ve kadastro mühendisleri veya teknikerleri tarafından yapılır, sorumluluk harita ve kadastro mühendislerine aittir. Çalışma alanlarında yapılan ölçüm ve haritalama işlemlerinin usulüne uygun olarak yapılmasını sağlamak ile kontrol onayını yapmak üzere Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü taşra teşkilatınca kontrol mühendisi görevlendirilir. Kadastro teknik standartlarına uygun üretilen bu haritalar, harita ve kadastro mühendislerinin kontrol onayından sonra komisyon başkanınca tasdik olunur." denilerek harita ve kadastro mühendislerinin görevleri belirlenmiştir.
5531 Sayılı Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Hakkında Kanun'un "Mesleğin konusu" başlıklı 4. maddesinde; Devlet ormanlarında, Hazine arazilerinde, kamu kurum ve kuruluşlarına ait arazilerde, gerçek ve tüzel kişilere ait arazilerde ormanları doğal ve yapay olarak kurmak, mevcut olan ormanlar dahil, ormanların bakımı ve iyileştirilmesi, bozuk ormanların imar ve ıslahını yapmak, ağaçlandırma, erozyonla mücadele, sel ve çığ kontrolü, havza amenajmanı, entegre havza ıslahı ve kırsal kalkınma plânlama, projelendirme ve uygulama çalışmaları yapmak, orman içi, kenarı ve orman üst sınırı meraların sınırlarının belirlenmesi, ıslahı, korunması, plânlanması çalışmalarını yapmak, orman topraklarının etüdü, analizi, ıslahı ve bonitet belirlemesi, yetişme ortamı analizi, envanteri ve mevcut haritalar üzerinde işaretleme çalışmalarını yapmak, orman içi su kaynaklarının geliştirilmesi, etüt, envanter, plânlama ve projelendirme çalışmalarını yapmak, millî parklar, orman içi dinlenme ve mesire yerleri ile orman içi rekreasyon alanlarının tespit, tefrik, envanter ve düzenlenmesi, rekreasyon yönetimi ve işletmeciliği, uzun devreli gelişme plânı çalışmaları, ağaç röleve plânları yapmak, peyzaj plânlarına uygun uygulamalar yapmak, orman kaynakları plânlaması, orman sınırlaması, arazinin yorumlanması ve mülkiyet çalışmaları yapmak, uydu görüntüleri ve hava fotoğraflarını ormancılık amaçları doğrultusunda yorumlamak ve mevcut haritalar üzerine işlemek, orman ekosistemleri, orman gen ve biyosfer rezervleri ile biyotop alanlarının kurulması, orman ağaç, ağaççık ve florasına ait gen koruma alanlarının plânlanması, kurulması ve yönetilmesi işlerini yapmak, kent ormancılığı çalışmaları, orman çevre düzenlemesi, orman alanlarında çevresel etki değerlendirmesi faaliyetlerini yapmak orman mühendislerinin görev konuları olarak sayılmıştır.
Orman Kanunu çerçevesinde kadastrosu tamamlanan ormanlara ait haritaların yapılmasında yetki ve sorumluluk harita ve kadastro mühendislerine ait olup bu yetkinin kapsamının; ölçme, hesaplama ve aplikasyon yöntemi ile ormanlık zeminin harita yapım teknikleri ile kağıda aktarılması olduğu konusunda bir tartışma bulunmamaktadır.
Bununla birlikte teknik sıhhati haiz, harita ve kadastro mühendislerince üretilmiş harita üzerinde ormancılık amaçları doğrultusunda orman mühendislerinin teknik bilgileri kapsamında gerekli bilgilerin işlenmesi ve haritada gösterilmesi gibi konular da, orman mühendislerinin görevleri arasındadır.
Uyuşmazlıkta bahsedilen mesleki pozisyonlar incelendiğinde, ilk defa harita yapımı ya da üretiminin söz konusu olmadığı; kadastro müdürlüklerince yapılan veya üretilen ve kadastro müdürlüklerinden alınan teknik sıhhati haiz sayısal projeler (haritalar) üzerinde, ormancılık bilgileri doğrultusunda orman ve 2/B sahalarının gösterilmesi ya da işlenmesi suretiyle orman kadastrosu biten ormanlarla ilgili olarak, orman mühendisi meslek mensuplarının yetkisinde bulunan çalışmaları yapma işi olduğu yani, harita ve kadastro mühendislerince kadastrosu tamamlanan ormanlık alanlara ilişkin yapılan haritalar üzerinde, orman mühendislerinin teknik bilgileri ile saptanabilecek hususların haritalar üzerine işlenmesi ya da gösterilmesine ilişkin mesleki pozisyonlar olduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda, Asgari Ücret Tarifesi'nde, harita ve kadastro mühendislerince kadastrosu tamamlanan ormanlık alanlarda, orman mühendislerinin teknik bilgileri ile saptanabilecek hususların haritalar üzerine işlenmesi düzenlendiğinden, bu haliyle mevcut düzenlemede yasaya aykırı bir durum bulunmamaktadır.
Öte yandan, anılan mesleki pozisyonlara ilişkin yapılacak iş ve işlemler, ilgilinin bağlı olduğu meslek odasının denetiminden de geçeceğinden aksi bir durum söz konusu olduğunda meslek odası tarafından iş ya da işleme onay verilmeyeceği de izahtan vareste olduğundan davanın reddine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca dava dilekçesi ile cevap ve savunmalarda duruşma isteminde bulunulabilecekken, Dairemizce verilen dava konusu işlemin yürütmesinin durdurulması kararına yapılan itirazın İdari Dava Daireleri Kurulunca reddedilmesi sonrasında davalı idarece ilk defa talep edilen duruşma istemi yerinde görülmeyerek Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
Davacı Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası tarafından, Orman Mühendisleri Odası'nın 26.12.2018 tarih ve 78/3 sayılı Yönetim Kurulu kararıyla 01.01.2019-31.12.2019 tarihleri arasında uygulanmak üzere yayınlanan "Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği Hizmetleri Asgari Ücret Tarifesi"nde yer alan 29-37-17, 29-84-11, 42-103-03, 49-84-02, 49-84-03, 51-84-02, 51-84-03, 51-84-04, 51-84-05 numaralı mesleki pozisyonların tarifeden çıkarılmasına ilişkin taleplerinin zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
6831 sayılı Orman Kanunu'nun 10/3. maddesinde, "Kadastrosu tamamlanan veya devam eden ormanlara ait haritaların yapılmasında ölçme, hesap, tersimat ve aplikasyon işleri harita ve kadastro mühendisleri veya teknikerleri tarafından yapılır, sorumluluk harita ve kadastro mühendislerine aittir. Çalışma alanlarında yapılan ölçüm ve haritalama işlemlerinin usulüne uygun olarak yapılmasını sağlamak ile kontrol onayını yapmak üzere Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü taşra teşkilatınca kontrol mühendisi görevlendirilir. Kadastro teknik standartlarına uygun üretilen bu haritalar, harita ve kadastro mühendislerinin kontrol onayından sonra komisyon başkanınca tasdik olunur. " kuralına,
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Harita Ve Kadastro Mühendisleri Odası Serbest Mühendislik Müşavirlik Büroları Tescil Yönetmeliği'nin "SHKMMB`nin çalışma alanları" başlıklı 5. maddesinde, "HKMMH ile ilgili SHKM`lerin yapacağı veya organize edeceği işler (...) aşağıda belirtilen işlerdir:
a) Herhangi bir yöntem veya ölçekteki çizgisel veya sayısal harita yapımı.
b) Kadastral haritalar.
c) Kırsal veya kentsel arazi veya arsa düzenlemeleri.
ç) Etüt ve işletme haritalarının yapımı.
d) Yer kontrol noktalarının tesisi, ölçüsü ve hesabı.
e) Tescile konu olan harita ve planların yapımı.
f) Deformasyon ölçmeleri.
g) Plankote.
ğ) Hidrografik ölçmeler.
h) Konum belirlemeleri.
ı) Yeraltı ve teknik altyapı tesis ölçmeleri.
i) Her türlü mühendislik projelerinin araziye uygulaması işleri.
j) Kamulaştırma, gecekondu ve köy yerleşim planları ve/veya haritaları.
k) Bilgi sistemleri.
l) Taşınmazlar ile ilgili tespit, değerlendirme, fizibilite, müşavirlik veya kontrollük hizmetleri.
m) Jeoteknik çalışmalarda konum ölçmeleri.
n) (Ek:RG-3/3/2017-29996) Kentsel dönüşüm uygulamalarında harita mühendislik hizmetleri.
o) (Ek:RG-3/3/2017-29996) Yapı aplikasyon projesi, uygulaması ve fenni mesuliyet hizmetleri.
ö) (Ek:RG-3/3/2017-29996) Sayısal arazi modeli üretimi, ortofoto görüntü ve ortofoto harita üretimi.
p) (Ek:RG-3/3/2017-29996) Uydu görüntülerinin işlenmesi ve analiz edilmesi." kuralına,
Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği'nin “Yetki ve sorumluluk” başlıklı 4. maddesinde, “Büyük ölçekli harita ve harita bilgisinin kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya tüzel kişilerce üretilmesi veya ürettirilmesi durumlarında yetki ve sorumluluk kanuni yetkiye haiz bir Harita, Geomatik, Jeodezi ve Fotogrametri, Harita ve Kadastro mühendisi tarafından üstlenilir.” kuralına,
Orman Kadastrosu Teknik İzahnamesi’nin “Tanımlar” başlıklı 4/1-d. maddesinde, “Bu İzahnamede geçen; Aplikasyon: Bir teknik ya da hukuki harita veya belgenin teknik eleman ya da elemanlarca zemine uygulanmasını ifade eder.”, 28/3. maddesinde, “Çalışma alanının tamamı, orman, 2 nci Uygulama parselleri, orman sayılmayan iç parseller ve orman dış sınır hattı dışında kalan orman sayılmayan yerlerin alanlarını bütünlük esasına göre özet olarak gösteren alanlar cetveli düzenlenir.", “Orman Kadastro Dosyasının Güncellenmesi / Sayısallaştırma” başlıklı 30. maddesinde, “Sayısallaştırma iş ve işlemleri orman kadastro başmühendisliği sorumluluğu ve koordinasyonunda harita mühendisi ya da harita teknikerinin katılımı ile oluşacak heyetçe yapılır. Bu işlemlerin usulüne uygun olarak yapılması kontrol mühendisince sağlanır. TKGM’ce üretilen; sayısal harita, foto planlar, grafik haritalar, lokal koordinat sisteminde üretilmiş çizgisel haritalar, ülke koordinat sisteminde üretilmiş çizgisel haritalar TKGM’nün “Kadastro Haritalarının Sayısallaştırılması Hakkında Yönetmelik” hükümleri çerçevesinde mahalli Kadastro Müdürlüğünce sayısallaştırılır.” kurallarına,
Tapu Planları Tüzüğü’nün “Tanımlar” başlıklı 3. maddesinde, “Bu Tüzükte geçen; a) Aplikasyon: Taşınmaza ait mülkiyet veya irtifak hakkı sınırlarının, tapu plânındaki bilgi ve belgelerine uygun olarak zeminde işaretlenmesi işlemini, f) Mühendis: Harita ve kadastro, harita, jeodezi ve fotogrametri mühendisi veya yüksek mühendisi ifade eder.”, “Tapu plânları” başlıklı 4. maddesinde, “Tapu plânları, tapu siciline tescili gereken taşınmazlarla ilgili mülkiyet ve irtifak haklarının sınırlarını, yapıların konumlarını, belirtilmesi gereken diğer teknik hususları gösteren, resmi ölçüme uygun olarak sayısal veya çizgisel şekilde üretilen kadastro, kadastro paftalarının yenilenmesi, sayısallaştırma veya düzeltme çalışmaları sonucu düzenlenen, ilgili idarelerce yapılan veya yaptırılan, talebe bağlı değişiklikler sonucu düzenlenen harita ve plânlar ile diğer harita ve plânlardır.”, “Plânların hazırlanmasına dair esaslar” 5. maddesinde, “Tapu plânları, arazi üzerindeki parsel sınırlarını bu parsel içindeki yapı ve eklentileri ile tesislerin, zemindeki konumlarını doğru gösterecek şekilde, teknik yöntemine uygun ve resmi ölçüme dayalı olarak yapılır; sayısal olarak üretilen noktaların üretim yöntemi ve konum doğruluğu teknik belgelerinde gösterilir. “, “Yetki ve sorumluluk” başlıklı 6. maddesinde, “Bu Tüzük kapsamındaki tapu plânlarının yapım, kontrol, aplikasyon, sayısallaştırma ve hataların düzeltilmesi işlerinin teknik sorumluluğu mühendis tarafından üstlenilir.” kurallarına,
5531 sayılı "Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği Ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Hakkında Kanun"un "Mesleğin konusu" başlıklı 4. maddesinde, "Mesleğin konuları uzmanlık alanlarına göre aşağıda gösterilmiştir: a) Orman mühendislerinin faaliyet konuları şunlardır:
1) Devlet ormanlarında, Hazine arazilerinde, kamu kurum ve kuruluşlarına ait arazilerde, gerçek ve tüzel kişilere ait arazilerde ormanları doğal ve yapay olarak kurmak.
2) Mevcut olan ormanlar dahil, ormanların bakımı ve iyileştirilmesi, bozuk ormanların imar ve ıslahını yapmak.
3) Enerji ormanları tesis ve bakımını yapmak.
4) Orman ağaç, ağaççık ve florasına ait tohum üretimi ile aşılama faaliyetlerini yürütmek.
5) Orman ağaç ve ağaççıklarına ait tohum ve ağaç ıslah faaliyetlerini yürütmek.
6) Orman fidanlıkları kurma, yönetme, işletme, orman fidanı ve bitkisi nakli, standardizasyonu ve sertifikalandırılması faaliyetlerini yürütmek.
7) Ağaçlandırma, erozyonla mücadele, sel ve çığ kontrolü, havza amenajmanı, entegre havza ıslahı ve kırsal kalkınma plânlama, projelendirme ve uygulama çalışmaları yapmak.
8) Orman içi, kenarı ve orman üst sınırı meraların sınırlarının belirlenmesi, ıslahı, korunması, plânlanması çalışmalarını yapmak.
9) Orman topraklarının etüdü, analizi, ıslahı ve bonitet belirlemesi, yetişme ortamı analizi, envanteri ve mevcut haritalar üzerinde işaretleme çalışmalarını yapmak.
10) Orman alanlarında av ve yaban hayvanlarının çoğaltılması, envanter çalışmaları ile orman ekosistemleriyle doğrudan ya da dolaylı habitat bağlantısı olan yaban hayvanlarına ilişkin olarak avlak, koruma alanı ve rezerv alanı tefriki, plânlaması, tesisi, yönetimi işlerini yapmak.
11) Orman içi su kaynaklarının geliştirilmesi, etüt, envanter, plânlama ve projelendirme çalışmalarını yapmak.
12) Millî parklar, orman içi dinlenme ve mesire yerleri ile orman içi rekreasyon alanlarının tespit, tefrik, envanter ve düzenlenmesi, rekreasyon yönetimi ve işletmeciliği, uzun devreli gelişme plânı çalışmaları, ağaç röleve plânları yapmak.
13) Peyzaj plânlarına uygun uygulamalar yapmak.
14) Orman kaynakları plânlaması, orman sınırlaması, arazinin yorumlanması ve mülkiyet çalışmaları yapmak, uydu görüntüleri ve hava fotoğraflarını ormancılık amaçları doğrultusunda yorumlamak ve mevcut haritalar üzerine işlemek.
15) Orman yangınları ve zararlılarıyla mücadele, orman yolları ile orman yangın emniyet yolu ve şeritleri plânlamasını, etüdünü, yapımını, bakımını ve kontrolünü yapmak.
16) Orman ekosistemleri, orman gen ve biyosfer rezervleri ile biyotop alanlarının kurulması, orman ağaç, ağaççık ve florasına ait gen koruma alanlarının plânlanması, kurulması ve yönetilmesi işlerini yapmak.
17) Kent ormancılığı çalışmaları, orman çevre düzenlemesi, orman alanlarında çevresel etki değerlendirmesi faaliyetlerini yapmak.
18) Orman ekosistemlerine ait flora ve faunayla ilgili iş ve işlemleri yapmak.
19) Orman ve ormancılıkla ilgili yukarıdaki işlere benzer iş ve hizmetleri yapmak.", ve "Hak, yetki ve sorumluluklar" başlıklı 5. maddesinde, "Meslek mensupları, 4 üncü maddede belirtilen faaliyet konularıyla sınırlı olmak kaydıyla; araştırma-geliştirme çalışmaları yapmaya, çevresel muhasebe yapmaya, keşif yapmaya, zarar ziyan belirlemeye, maliyet hesaplamaya, fizibilite raporu hazırlamaya, tasarım faaliyetleri yapmaya, plân ve projeler hazırlamaya ve uygulamaya, standardizasyon çalışmaları yapmaya, sertifikalandırmaya, kalite kontrolü yapmaya, stok kontrolü yapmaya, denetim yapmaya, muayene yapmaya, hakemlik yapmaya, eksperlik yapmaya, teknik müşavirlik yapmaya, danışmanlık yapmaya, yeminli danışmanlık ve bilirkişilik yapmaya, raporlar hazırlamaya, ormancılık ve orman ürünleri konularında serbest müşavirlik büroları ile serbest yeminli müşavirlik büroları açmaya, laboratuvarlar açmaya, özel müesseseler ile işletmeler kurmaya, bunları yönetmeye ve bunların sorumlu müdürlüğünü yapmaya, ormancılık karantina ve rehberlik hizmetlerini yürütmeye, her türlü odun ve odun dışı orman ürünleri ile orman endüstrisi dahil her türlü ormancılık çalışmaları için gerekli olan fidan, bitki, alet ve edevatın ihracat ve ithalat işlemleriyle ilgili hizmetleri tek başlarına, ortak faaliyet alanları içinde ise mevzuatta yetkilendirilmiş diğer meslek mensuplarıyla beraber yapmaya ve yürütmeye yetkilidir. Bu fıkrada belirtilen hak ve yetkiler, Odaya kayıtlı meslek mensuplarınca kullanılır. " kurallarına,
Orman Sayılan Alanlarda Verilecek İzinler Hakkında Yönetmelik'in “Muvafakat ve izin rapor eklerinin hazırlanması ve onaylanması” başlıklı 66/1. maddesinde, “Devlet idareleri ile kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacaklar hariç olmak üzere, izin sahalarının orman nirengi ve poligonları ile orman sınır noktalarına bağlı olarak orman kadastro ve meşçere haritasında gösterilmesi, izin sahalarına ait ağaç röleve planlarının hazırlanması orman yüksek mühendisi veya mühendisi tarafından, şerit, hızar ve orman ürünlerini birinci el olarak işleyen fabrika tesislerinin yerleşim planı ve fizibilite raporları, orman yüksek mühendisi, orman mühendisi, orman endüstri yüksek mühendisi veya orman endüstri mühendisi tarafından düzenlenerek imzalanır ve orman mühendisleri odasına onaylattırılır.” kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
29-37-17 no’lu mesleki pozisyon (Ağaçlandırma, erozyon kontrolü, imar ıslah, mera ıslahı, yeşil kuşak, çok amaçlı proje, entegre havza projesi vb. projelere ilişkin orto foto harita üretimi) yönünden yapılan inceleme;
Büyük Ölçekli Harita Ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 6. maddesinde ortofoto, "Arazi topoğrafyasındaki yükseklik farklarından kaynaklanan yer değiştirmeler ile algılayıcı yöneltme hatası, mercek bozulmaları ve yeryüzünün küreselliğinden kaynaklanan hataların giderildiği yer referanslı ortogonal görüntüleri ifade etmektedir." şeklinde tanımlanmıştır.
İnsansız Hava Aracı (İHA) Sistemleri ile Kadastral Detay Ölçmeleri, Harita Üretimi ve Kontrol Esasları’nın “A- Genel Ölçütler” bölümünde ise Sayısal Fotogrametrik Harita/Ortofoto Harita üreten gerçek veya tüzel kişilerin aşağıdaki genel kontrol ölçütlerini sağlamaları gerektiği belirtilerek, “Sayısal Fotogrametrik Harita veya Ortofoto Harita Üretimi sorumluluğunu üstlenen ve BÖHHBÜY’de belirtilen sorumlu Harita/Geomatik/Jeodezi ve Fotogrametri/ Harita ve Kadastro Mühendisinin diploma örneği ile TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odasına (HKMO) kayıtlı olduğuna ilişkin Büro Tescil Belgesi bulunacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen 5531 sayılı "Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği Ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Hakkında Kanun"un "Mesleğin konusu" başlıklı 4. maddesinde orman mühendislerinin görev alanları ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiş olup, maddede ortofoto harita üretimi konusunda bir yetkilendirmeye rastlanmamıştır.
Neticede, ortofoto harita üretiminde Harita ve Kadastro Mühendislerinin yetkili olduğu sonucuna varılmış olup, bu yetkilendirmeye aykırı olarak Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine ortofoto harita üretim yetkisini veren ve bu işe ilişkin ücret belirleyen dava konusu düzenlemede hukuka uyarlık bulunmamıştır.
29-84-11 no'lu mesleki pozisyon (Özel ağaçlandırma müracaat dosyası ve koordinat özet çizelgesi hazırlanması) yönünden yapılan inceleme;
Anılan mesleki pozisyona dayanak gösterilen 23.08.2012 tarih ve 28390 sayılı Ağaçlandırma Yönetmeliği'nin "Devlet ormanlarında yapılacak ağaçlandırma, erozyon kontrolü, imar-ihya çalışmaları ve hak sahibi tespiti" başlıklı 12. maddesinde, "(1) Devlet ormanlarında özel ağaçlandırma, özel erozyon kontrolü veya özel imar-ihya yapılacak sahalar orman idaresi tarafından tespit edilir... (4)Bölge müdürlüğünce özel ağaçlandırma, özel erozyon kontrolü ve özel imar-ihya müracaatlarının değerlendirilmesi için, bölge müdür yardımcısı başkanlığında ilgili işletme müdürü veya işletme müdür yardımcısı, ilgili orman işletme şefi, varsa ağaçlandırma ve toprak muhafaza şefi ile kadastro ve mülkiyet şefinden oluşacak en az 3 kişilik komisyon kurulur... (9)İşletme müdürlüğünce hak sahibinden, izin raporunun düzenlenmesi için özel ağaçlandırma, özel erozyon kontrolü ve özel imar-ihyaya konu edilen sahanın üzerinde gösterildiği koordinat özet çizelgesi (6 derecelik memleket koordinatları) istenir... İstenen belgeler işletme müdürlüğüne teslim edildikten sonra bu maddenin dördüncü fıkrasına göre oluşturulan komisyon tarafından tanzim edilen izin raporu bölge müdürlüğünce uygun görülmesi halinde onaylanır." düzenlemelerine yer verilerek, Komisyon tarafından yapılan değerlendirme sonucu hak sahibi kabul edilen kişi adına izin raporunun düzenlenmesi için hak sahibi kişiden müracaata konu edilen sahanın üzerinde gösterildiği koordinat özet çizelgesinin (6 derecelik memleket koordinatları) istenileceği belirtilmiş olup, hem anılan maddede hem de orman mühendislerinin görev alanlarının ayrıntılı bir şekilde düzenlendiği 5531 sayılı Kanun'un 4. maddesinde koordinat özet çizelgesinin hazırlanması konusunda orman mühendislerine verilmiş bir yetki bulunmamaktadır.
Koordinat özet çizelgesi hazırlanması; özel ağaçlandırma veya özel imar-ihya çalışması yapılacak sahanın, harita ve kadastro mühendislerince üretilen ve memleket haritası olarak adlandırılan 1/25.000 ölçeğindeki harita üzerinde işaretlenip koordinatlarının da çizelge halinde düzenlenmesi işidir. Dolayısıyla, 1/25.000 ölçeğindeki haritaya yönelik olarak harita bilgisi üretilmektedir.
Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği'nin 1. maddesinde, 1/5.000 ve daha büyük harita ve harita bilgisinin üretiminde bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanacağı, "Arşivlenecek belgeler" başlıklı 98. maddesinde, koordinat özet çizelge ve çıktılarının harita üreten veya ürettiren idareler tarafından arşivleneceği belirtilmiş, 4. maddesinde ise, büyük ölçekli harita ve harita bilgisinin kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya tüzel kişilerce üretilmesi veya ürettirilmesi durumlarında yetki ve sorumluluğun kanuni yetkiyi haiz bir Harita, Geomatik, Jeodezi ve Fotogrametri, Harita ve Kadastro Mühendisi tarafından üstlenileceği, haritaların özel sektöre ürettirilmesi durumunda, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 44. maddesinin (I) numaralı fıkrasının (j) bendi uyarınca yürürlüğe konulan yönetmeliğin esas alınacağı öngörülmüştür.
3194 sayılı Kanun'un 44. maddesinin (I) numaralı fıkrasının (j) bendine dayanılarak çıkarılan Harita Mühendislik Hizmetlerini Yükümlenecek Müellif ve Müellif Kuruluşlarının Ehliyet Durumlarına Ait Yönetmelik'te de, bu Yönetmelik kapsamındaki işlerin yapılması konusunda Geodezi, Fotogrametri, Harita veya Harita ve Kadastro Mühendislerine yetki verilmiştir.
Bu durumda; özel ağaçlandırma veya özel imar-ihya çalışması yapılacak sahanın, 1/25.000 ölçeğindeki harita üzerinde işaretlenip koordinatlarının da çizelge halinde düzenlenmesinin, büyük ölçekli harita bilgisi üretimi işi olduğu ve Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği kapsamında bulunduğu anlaşıldığından, içeriğinde koordinat özet çizelgesini de barındıran özel ağaçlandırma müracaat dosyası hazırlanması işinin yapılmasında Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine yetki veren ve bu işe ilişkin ücret belirleyen dava konusu düzenlemede hukuka uyarlık bulunmamıştır.
42-103-03 no'lu mesleki pozisyon (mesire yerlerindeki ormanlık alanların uygun ölçekli haritalarının yapılması) yönünden yapılan inceleme;
Mesire Yerleri Uygulama Tebliği’nin “Mesire yeri plan yapım esasları” başlıklı 7. maddesinde, A ve B tipi mesire yerlerinde, 1/500, 1/1000 veya 1/2000 ölçekli alan kullanım planı, gelişim ve yönetim planının ve plan raporunun, ilgili teknik şartnamesine (Ek-3) uygun olarak hazırlanacağı belirtilmiş, anılan Tebliğ’de ek 5 olarak yer alan Halihazır Harita Yapımı Teknik Şartnamesi’nde, "1- Teknik çalışmalarda “Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği” ile “İller Bankası Teknik Şartnamesi” ndeki ilgili hükümler uygulanacaktır... 3- Yapılacak arazi ve büro kontrollerinde muhatap, yüklenicinin kendisi veya sorumlu harita mühendisi olacaktır." kuralına yer verilmiştir. Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği'nin 1. maddesinde, 1/5.000 ve daha büyük harita ve harita bilgisinin üretiminde bu yönetmelik hükümlerinin uygulanacağı belirtildiğinden ve anılan yönetmelikte yetki ve sorumluluk açıkça harita ve kadastro mühendislerine verildiğinden mesire yerlerindeki ormanlık alanların uygun ölçekli haritalarının yapılmasında Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine yetki veren ve bu işe ilişkin ücret belirleyen dava konusu düzenlemede hukuka uyarlık bulunmamıştır.
49-84-02 no'lu mesleki pozisyon (3116 sayılı Kanuna göre orman sınırları aplikasyonu), 49-84-03 no’lu mesleki pozisyon (6831 sayılı Kanuna göre orman sınırları aplikasyonu), 51-84-02 no'lu mesleki pozisyon (Parsel krokileri, orman sınırları işlenmiş-(Koordinatlı)) ve 51-84-04 no'lu mesleki pozisyon (Orman sınırlarının dışında olup, orman vasfı ile tahsisi alınan tapulu Hazine taşınmazının orman kadastro paftalarına işlenerek alanlar cetvelinin düzenlenmesi) yönünden yapılan inceleme;
Orman Kadastrosu Teknik İzahnamesinde, aplikasyon; bir teknik ya da hukuki harita veya belgenin teknik eleman ya da elemanlarca zemine uygulanması olarak, alanlar cetveli ise; çalışma alanının tamamı, orman, 2 nci uygulama parselleri, orman sayılmayan iç parseller ve orman dış sınır hattı dışında kalan orman sayılmayan yerlerin alanlarını bütünlük esasına göre özet şekilde gösterilmesi olarak tanımlanmıştır.
Yukarıda yer verilen gerek 6831 sayılı Kanun'un 10/3. maddesinden gerek harita ve kadastro mühendislerinin çalışma alanlarının belirlendiği Serbest Mühendislik Müşavirlik Büroları Tescil Yönetmeliği'nin 5. maddesinden gerekse Tapu Planları Tüzüğü'nden, aplikasyon işlemlerinin açıkça harita ve kadastro mühendislerinin yetki ve sorumluluğunda olduğu anlaşılmaktadır.
Orman Yasası çerçevesinde kadastrosu tamamlanan ormanlara ait haritaların yapılmasında yetki ve sorumluluk harita ve kadastro mühendislerine ait olup bu yetkinin kapsamı; ölçme, hesaplama ve aplikasyon yöntemi ile ormanlık zeminin harita yapım teknikleri ile kağıda aktarılmasıdır. Teknik sıhhate haiz harita ve kadastro mühendislerince üretilmiş harita üzerinde ormancılık amaçları doğrultusunda orman mühendislerinin teknik bilgileri kapsamında gerekli bilgilerin işlenmesi ve haritada gösterilmesi gibi konular ise orman mühendislerin görevleri arasında sayılmıştır.
İlgili mevzuat hükümleri ile harita ve kadastro mühendisleri ve orman mühendislerinin faaliyet alanları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, bahse konu mesleki pozisyonların orman mühendislerinin faaliyet alanlarında yer almadığı açık olduğundan Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine bu konularda yetki veren ve bu işlere ilişkin ücret belirleyen dava konusu düzenlemede hukuka uyarlık bulunmamıştır.
51-84-03 no'lu mesleki pozisyon (Tescil engeli bulunan orman kadastro dosyalarının tescile hazır hale getirilmesi) yönünden yapılan inceleme;
Tapu Planları Tüzüğü’nün 4. maddesinde, tapu planları, “Tapu plânları, tapu siciline tescili gereken taşınmazlarla ilgili mülkiyet ve irtifak haklarının sınırlarını, yapıların konumlarını, belirtilmesi gereken diğer teknik hususları gösteren, resmi ölçüme uygun olarak sayısal veya çizgisel şekilde üretilen kadastro, kadastro paftalarının yenilenmesi, sayısallaştırma veya düzeltme çalışmaları sonucu düzenlenen, ilgili idarelerce yapılan veya yaptırılan, talebe bağlı değişiklikler sonucu düzenlenen harita ve plânlar ile diğer harita ve plânlardır.” şeklinde tanımlanmış olup “Yetki ve sorumluluk” başlığını taşıyan 6. maddesinde, “Bu Tüzük kapsamındaki tapu plânlarının yapım, kontrol, aplikasyon, sayısallaştırma ve hataların düzeltilmesi işlerinin teknik sorumluluğu mühendis tarafından üstlenilir.” kuralına, Orman Kanunu'nun 9/7. maddesinde, "Orman tahdidi veya kadastrosu yapılıp ilân edilerek kesinleşmiş yerlerde, vasıf ve mülkiyet değişikliği dışında aplikasyon, ölçü, çizim ve hesaplamalardan kaynaklanan yüzölçümü ve fennî hatalar tespit edildiğinde, bu hatalar Orman Genel Müdürlüğünün bilgisi ve denetimi altında orman kadastro komisyonlarınca düzeltilir.
", kuralına ve Orman Kadastrosu ve 2B Uygulama Yönetmeliği'nin "Komisyonun görevleri" başlıklı 6/ç maddesinde, "Daha önce tahdidi veya orman kadastrosu yapılan belde ve köylerdeki, ölçüm ve haritalama bakımından tescile esas yeterlikte olmayan ve tapuya tescili yapılmamış olan çalışmaları kadastro müdürlüğünce görevlendirilecek kontrol mühendisinin de katılımı ile tescile hazır hale getirmek" kuralına yer verilmiştir.
Anılan mesleki pozisyonun alt başlıklarında sayılı işlerden;
1-"Yaklaşık sayısal ilan edilmiş orman kadastro paftaları ile yaklaşık sayısal kadastro paftalarının çakıştırılarak sayısallaştırılacak tescilsiz orman ve 2/B alanları ile tescilli orman ve 2/B alanlarının isabet ettiği kadastro paftalarının tespiti. Tespit edilen bu paftaların sayısallaştırılarak Kadastro Müdürlüğüne onaylatılması",
2-"Orman ve 2/B noktalarının zeminde ölçülmesi",
3-"Orman ve 2/B alanlarına kenarlaşan kadastral parsellerin ölçülmesi" işleri Orman Kanunu’nun 10/3. maddesinde belirtilen harita mühendislerinin yetki ve sorumluluğunda olan ölçme, hesap, tersimat ve haritalama işleri olup, yine alt başlıklar arasında sayılan işler;
4-"En son ilan edilen orman kadastro çalışmasına ait tutanak esas alınarak hatalı ve olması gereken durumu gösterir 1/5000 ölçekli orman kadastro haritalarının kadastro müdürlüğünce onaylı bir şekilde hazırlanması",
5-"Orman ve 2/B alanlarının koordinat özet çizelgelerinin kadastro müdürlüğünce onaylı olarak hazırlanması
" işleri Orman Kanunu’nun 9. maddesi ve Orman Kadastrosu ve 2/B Uygulama Yönetmeliği’nin 6. maddesi gereği Orman Kadastro Komisyonlarının görevleri arasındadır. Hal böyle iken, Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine bu konularda yetki veren ve bu işlere ilişkin ücret belirleyen dava konusu düzenlemenin belirtilen alt başlıklarında hukuka uyarlık bulunmamıştır.
Anılan mesleki pozisyonun yukarıda sayılı alt başlıkları dışında kalan;
1-"3402 sayılı Kanun'un ek madde 4 hükümlerince 2/B vasfı ile tescili yapılmış parsellerin bulunduğu 2/B bloklarının ilan edilmiş orman kadastro paftası ile çakıştırılması",
2-"Güncel Maliye Hazinesi adına orman vasfı ile kayıtlı taşınmazların ilan edilmiş orman paftalarına işlenmesi",
3-"Komşu köylerle kenarlaşma",
4-"Orman sınır nokta ve hatlarının kadastro parselleri ile irtibatlandırılması",
5-"Aplikasyon, ölçü, hesap, çizim, hata ve kaynaklarının birim bazında her orman sınır noktasının düzeltme gerekçesinin belirlenmesi",
6-"Tapu sicil kütüklerinin taranarak orman parsellerinin tespiti",
7-"Orman kadastro tutanak defteri taramaları",
8-"Vasfı orman olan tapuların Excel dosyasına kayıt edilmesi" şeklindeki alt başlıkları yönünden, sayılan işlerin ilk defa harita yapımı ya da üretimi işi olmadığı, kadastro müdürlüklerince yapılan veya üretilen ve kadastro müdürlüklerinden alınan teknik sıhhati haiz sayısal projeler (haritalar) üzerinde, ormancılık bilgileri doğrultusunda orman ve 2/B sahalarının gösterilmesi ya da işlenmesi suretiyle orman kadastrosu biten ormanlarla ilgili olarak, orman mühendisi meslek mensuplarının yetkisinde bulunan çalışmaları yapma işi olduğu sonucuna varıldığından Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine bu konularda yetki veren ve bu işlere ilişkin ücret belirleyen sayılı alt başlıklarda hukuka aykırılık bulunmamıştır.
51-84-05 no'lu mesleki pozisyon (Orman kadastro çalışmalarında orman sınırlandırma işi dışındaki diğer iş ve işlemlerin yapılması) yönünden yapılan inceleme;
Anılan mesleki pozisyonun alt başlıklarında sayılı işlerden;
1-"Orman Kadastro Komisyonu tarafından tutanakla belirlenen orman sınır ve 2/B parsel noktalarının 'Teknik Esaslar' uyarınca ölçülmesi",
2-"Yüklenici tarafından, yapılan ölçüye ilişkin ham değerlerin Kadastro Kontrol Mühendisine kontrol ettirilerek onay alınması ve koordinatların hesaplanması ( her bir sınır noktası için)",
3-" 'Çalışılacak birime ait sayısal arazi kadastro projesinin düzenlenmesi ve kontrolü' başlığı altında yer alan, a)- İlan edilen çalışma alanının sayısal projede oluşturulması ve çalışma alanı sınır krokisinin hazırlanması, e)- Çalışma yapılacak birimde unutulan orman çıkması halinde komisyonca sınırlandırılan orman parselinin ölçülmesi, gerektiğinde parsellerin sayısallaştırması, alanlarının hesaplanması ve projede gösterimi",
4-"Ölçüsü yapılan orman sınır ve 2/B parsel noktalarına ait koordinatların OGM tabaka yapısına uygun hale getirilen sayısal arazi kadastro projesine aktarılarak tutanak defterine uygun olarak orman ve 2/B parsellerinin hatlarının bağlanması ve nokta adlarının verilmesi, alanlarının hesaplanması",
5-"Yüklenici tarafından 'Teknik Esaslar' uyarınca ölçü krokilerinin, yüzölçümü hesaplarının yapılarak alan hesap cetvellerinin, koordinat özet cetvelleri ile ölçü özet karnelerinin hazırlanması",
6-"Teknik İzahnameye uygun Alanlar Cetvelinin hazırlanması",
7-"Orman Kadastro Haritalarının Teknik İzahnemeye uygun olarak hazırlanması, 5000’lik paftalandırma yapılarak BÖHHBÜY kapsamında Orman Kadastro Haritalarının 1/5000 ölçekli olarak çizdirilmesi, tabaka yapısının OGM standardına uygunlaştırılması" işlerinde belirtilen ölçme, koordinat hesaplama, kroki hazırlama, sayısallaştırma, alan hesaplama, alan cetvelleri, koordinat özet cetvelleri ve orman kadastro haritalarının hazırlanması işlerinin, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile harita ve kadastro mühendisleri ve orman mühendislerinin faaliyet alanları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, orman mühendislerinin faaliyet alanlarında yer almadığı açıktır. Sonuç olarak, Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine bu konularda yetki veren ve bu işlere ilişkin ücret belirleyen dava konusu düzenlemenin belirtilen alt başlıklarında hukuka uyarlık bulunmamıştır.
Anılan mesleki pozisyonun yukarıda sayılı alt başlıkları dışında kalan; 1-"Çalışılacak birime ait sayısal arazi kadastro projesinin düzenlenmesi ve kontrolü' başlığı altında yer alan, b)- Tapuda kayıtlı bulunan orman parselleri ile sayısal projede bulunan orman parsellerinin karşılaştırılması (kesinleşmiş mahkeme kararı ile orman olan, tahsisen alınarak cinsi orman olarak değiştirilen, kadastro tespitinden gelen tüm orman parsellerinin) eksik olan orman parsellerinin projeye aktarılması, c)- Çalışılan birime ait sayısal projenin komşu birimlerin sayısal projeleri ile çakıştırılarak kontrol edilmesi, d)- Çalışma yapılacak birimde ormanlık alandan verilen izin irtifak sahalarının sayısal projeye işlenmesi, f)- Sayısal projenin OGM tabaka yapısına uygun hale getirilmesi (ancak kadastro müdürlüğünden temin edilecek sayısal projelerde herhangi bir eksiklik veya düzeltmeyi gerektirecek durumun ortaya çıkması halinde kadastro kontrol mühendisi ile birlikte çalışmalar yürütülerek proje güncel hale getirildikten sonra OGM tabaka yapısına uygunlaştırılacaktır.)",
2-"Kadastro kontrol mühendisi ile kurumun harita mühendisi yetki ve sorumluluğunda sayısal orman kadastro projelerinin oluşturulması" şeklindeki alt başlıkları yönünden, sayılan işlerin ilk defa harita yapımı ya da üretimi işi olmadığı, kadastro müdürlüklerince yapılan veya üretilen ve kadastro müdürlüklerinden alınan teknik sıhhati haiz sayısal projeler (haritalar) üzerinde, ormancılık bilgileri doğrultusunda orman ve 2/B sahalarının gösterilmesi ya da işlenmesi suretiyle orman kadastrosu biten ormanlarla ilgili olarak, orman mühendisi meslek mensuplarının yetkisinde bulunan çalışmaları yapma işi olduğu sonucuna varıldığından Serbest Yeminli Ormancılık büro ve şirketlerine bu konularda yetki veren ve bu işlere ilişkin ücret belirleyen sayılı alt başlıklarda hukuka aykırılık bulunmamıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. (01.01.2019-31.12.2019) tarihleri arasında uygulanmak üzere yayımlanan "Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği Hizmetleri Asgari Ücret Tarifesi"nde yer alan 29-37-17, 29-84-11, 42-103-03, 49-84-02, 49-84-03, 51-84-02, 51-84-04 numaralı mesleki pozisyonların ve 51-84-03 numaralı mesleki pozisyonun yukarıda sayılan 5 alt başlığı ile 51-84-05 numaralı mesleki pozisyonun yukarıda sayılan 7 alt başlığının İPTALİNE,
2. 51-84-03 numaralı mesleki pozisyonun yukarıda sayılan 8 alt başlığı ile 51-84-05 numaralı mesleki pozisyonun yukarıda sayılan 2 alt başlığı yönünden DAVANIN REDDİNE,
3. Dava kısmen iptal, kısmen ret ile sonuçlandığından ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin yarısı olan …-TL tutarın davacı üzerinde bırakılmasına ve karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, yargılama giderinin yarısı olan …-TL tutar ile karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde taraflara iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere,
21/10/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.