Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2019/5506 E. , 2022/1549 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2019/5506
Karar No : 2022/1549
TEMYİZ EDEN (DAVALI) :… Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Petrol ve Madeni Yağ Ürün. Üret. Dep. Nak.
İth. İhr. Tic. ve Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket adına, sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiği ve ithalat yoluyla edinilen malların satışından elde ettiği geliri kayıt beyan dışı bıraktığı olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2013 yılına ilişkin re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda yer alan tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden; davacı tarafından 2013 yılı kurumlar vergisi ile katma değer vergisi beyannamelerinin verildiği, gelirin gerçekliğinin ortaya konulması bakımından söz konusu faturalar karşılığı harcamaların gerçek olmadığı yönünde aksi bir tespitin bulunmadığı, fatura içeriği emtianın ise gerçekten alınıp alınmadığı hususunda karşıt inceleme, fiili ve kaydı envanterin yapılmadığı, ilgili dönemde faaliyetinin olmadığı yönünde idarece yapılmış somut bir tespitin bulunmadığı, ayrıca alış yaptığı firmalar hakkında sahte fatura düzenleme fiilinden dolayı vergi tekniği raporu düzenlenmesinin davacının sahte fatura düzenleyicisi olduğunu tek başına göstermeyeceği, salt söz konusu firmanın fiziksel koşullarından ve çok sayıda ortak ile iş yeri değişikliği yapılmasından yola çıkılarak şirketin bu denli mal ve hizmet hareketinin olmayacağından bahisle tüm faaliyetinin sahte fatura düzenleyerek komisyon geliri elde ettiği saptamasında bulunulduğu, bunun haricinde somut tespitlerin bulunmadığı, bu durumda; vergilendirmede vergiyi doğuran olayın gerçek mahiyetinin esas olduğu kuralı gereği gelirin gerçekliğini ortaya koyamayan vergi incelemesi neticesi tanzim edilmiş raporlara istinaden, sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiğinden bahisle davacı adına yapılan cezalı tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan, verginin kanuniliği ilkesi gereğince kanunda açıkça vergiye tâbi olacağı belirtilmeyen bir mal tesliminin kıyas veya varsayım üzerine vergiye tâbi tutulması düşünülemeyeceği, davacı tarafından satın alınan baz yağların hiçbir üretime tâbi tutulmadan motorin yerine kullanılacak ikame ürün olarak satıldığına yönelik somut tespit bulunmaksızın, ilgili dönemde alınan baz yağların motorin ikâmesi olarak kullanıldığının kabul edilmesi suretiyle eksik incelemeye dayalı olarak yapılan cezalı tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı, ayrıca; davacı hakkında düzenlenen raporlar ile 03/09/2013 tarihinden önceki dönemlere ilişkin olarak herhangi bir tespitte bulunulmaması nedeniyle söz konusu dönemlerde davacının gerçek faaliyetinin olduğunun kabul edildiği, bu tarihten önce yalnızca Ağustos/2013 döneminde satış beyanında bulunulduğu, bu nedenle söz konusu satış tutarı üzerinden 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 267. maddesi uyarınca emsal bedelinin belirlendiği ve satış tutarı üzerinden %5 kâr hesaplanması üzerine, anılan kârın ilgili dönem kurumlar vergisi matrahına dahil edilmesi suretiyle davacı adına re'sen tarhiyat yapılmış ise de; ilgili dönem beyanlarının davacı tarafından verildiği dikkate alındığında, somut olayda davacının vergilendirme ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi nedeniyle vergi kaybı bulunmadığı gibi verginin zamanında tahakkuk ettirilmediği yolunda bir tespit bulunmadığı, dolayısıyla re'sen tarh nedeninin varlığı ortaya konulmadan ilgili dönemde davacının beyan ettiği gerçek satış tutarı üzerinden hesaplanan kâr payının davacının ilgili dönem kurumlar vergisi matrahına ilave edilmesi suretiyle yapılan kurumlar vergisi tarhiyatında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:Davacı şirket hakkında düzenlenen kurumlar vergisi raporunda 2013 yılının Eylül ve Aralık aylarında komisyon karşılığı sahte belge ticareti yaptığı ve 587.916,03-TL komisyon geliri elde ettiğinin tespit edildiği, hesaplanan 664.143,30-TL kurumlar vergisi matrahı üzerinden 132.828,66-TL kurumlar vergisi hesaplandığı, Ağustos ayında kayıt dışı yapılmış baz yağ satışları niçin kurumlar vergisi üzerinden bir kat, sahte belge düzenleme fiili nedeniyle hesaplanan kurumlar vergisi üzerinden üç kat vergi ziyaı cezası kesildiği, yapılan tarhiyatın hukuka uygun olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Davacı şirket adına, satın aldığı baz yağı imalatta kullanmadan doğrudan satmak suretiyle vergi ziyaına sebebiyet verdiğinden bahisle 2013 yılının Ağustos ayının 1. dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının iptali istemiyle davayı kabul eden Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı, Danıştay Yedinci Dairesi'nin 22/03/2022 tarih ve E:2019/4202, K:2022/1170 sayılı kararıyla bozulduğundan ve bozma kararı uyarınca verilecek kararın sonucu, dava konusu kurumlar vergisinin ithalat yoluyla edinilen malların satışından elde edilen gelirden kaynaklanan kısmını da etkileyeceğinden, davalı idarenin temyiz isteminin cezalı tarhiyatın ithalat yoluyla edinilen malların satışından elde edilen gelirden kaynaklanan kısmının kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısım yönünden bozulması diğer kısımlar yönünden onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan bozma sebeplerinden birinin varlığı halinde mümkündür.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu cezalı tarhiyatın sahte fatura düzenlemek suretiyle elde edilen komisyon gelirinden kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrasının dayandığı sebepler ve gerekçesi Dairemizce de uygun görülmüş olup davalı idarece ileri sürülen iddialar, temyize konu kararın belirtilen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirir nitelikte bulunmamıştır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu cezalı tarhiyatın, ithalat yoluyla edinilen malların satışından elde edilen gelirden kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrasına yönelik davalı temyiz istemine gelince;
Davacı şirket adına, satın aldığı baz yağı imalatta kullanmadan doğrudan satmak suretiyle vergi ziyaına sebebiyet verdiğinden bahisle 2013 yılının Ağustos ayının 1. dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının iptali istemiyle davayı kabul eden Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı, Danıştay Yedinci Dairesi'nin 22/03/2022 tarih ve E:2019/4202, K:2022/1170 sayılı kararıyla bozulduğundan ve bozma kararı uyarınca verilecek kararın sonucu, dava konusu kurumlar vergisinin ithalat yoluyla edinilen malların satışından elde edilen gelirden kaynaklanan kısmını da etkileyeceğinden, Bölge İdare Mahkemesince, bu husus dikkate alınarak yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının dava konusu cezalı tarhiyatın, ithalat yoluyla edinilen malların satışından elde edilen gelirden kaynaklanan kısmının BOZULMASINA, diğer kısımlarının ONANMASINA,
3. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 20/04/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.