Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/5886 E. , 2021/808 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/5886
Karar No : 2021/808
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Kaymakamlığı
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Mağazalar A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirketin, İstanbul ili, ... ilçesi, ... Mah. No:... adresinde bulunan mağazasında 07/10/2014 tarihli toplumsal olaylarda (Kobani eylemleri) saldırı sonucu oluşan 225.251,44 TL zarardan sigortalı olduğu ... Sigorta Şirketi'nden tahsil edilemeyen 121.216,79 TL tutarındaki kısmın 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun kapsamında tazmini istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... Kaymakamlığı'nın ... tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince; 5233 sayılı Kanun'un, terör olayları ya da terörle mücadele faaliyetleri nedeniyle maddi zarara uğrayan gerçek veya tüzel kişilerin bu zararlarının sulh yoluyla çözülmesini öngördüğü, Kanuna göre uğranılan zararın karşılanması için, ortada meşru bir zararın, bu zararın da terörden ya da terörle mücadeleden kaynaklanması, ilgilinin zararın oluşmasında kusuru veya ihmali bulunmaması, terör suçlarından mahkumiyetinin olmaması ve zararın karşılanmamış olması gerektiği, ilgilinin zararının başka bir şekilde karşılanmış olması halinde artık 5233 sayılı Kanun'un uygulanma olanağı bulunmadığı, eksik karşılanması veya olay nedeniyle herhangi bir yarar sağlanmış olması durumunda da bunun tazminat miktarından düşülmesinin Kanun gereği olduğu; 07/10/2014 tarihinde meydana gelen olaylarda davacı şirkete ait mağazanın yapılan saldırı nedeniyle uğradığı zararların işyerinin sigortalı olduğu ... Sigorta A.Ş. tarafından Endüstriyel Yangın Sigorta Poliçesi kapsamında 123.550,94 TL'sinin tazmin edildiği, yapılan başvurunun sigorta şirketi tarafından ödenen tutarın tazminat miktarından mahsup edilerek 5233 sayılı Kanun kapsamında bakiye zararın tespit edilerek karşılanması gerekmekte iken reddi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince; terör eylemleri veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle maddi zarara uğrayan kişilerin tazminat ödenmesi talebiyle ilgili olarak inceleme, irdeleme ve karar verme konusunda valilikler nezdinde komisyon oluşturulmasının öngörüldüğü, anılan komisyonlara kanunen verilen yetkinin devredileceğine ve/veya başkası tarafından kullanılacağına ilişkin bir hüküm bulunmadığı, davacı şirkete ait market olarak işletilen işyerinde terör olayları nedeniyle oluştuğu belirtilen zararın ödenmesi istemiyle ... Kaymakamlığına yapılan başvuru üzerine konunun yetkili İstanbul Valiliği Zarar Tespit Komisyonuna intikal ettirilmesi gerekirken kanunda öngörülmeyen bir şekilde Kaymakamlıkca talebin reddedilmesinde idari işlemlerdeki yetki unsuru yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun ''İstinaf'' başlıklı 45. maddesinin 2. fıkrasında; istinafın temyizin şekil ve usullerine tabi olduğunun belirtildiği, anılan maddenin 3. fıkrasında ise, bölge idare mahkemesinin, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar vereceği, kararda maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise, gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı vereceğinin hükme bağlandığı, dava dosyasının incelenmesinden; istinaf yoluyla kaldırılması istenilen İdare Mahkemesi kararında kanunda sayılan kaldırma nedenlerinin bulunmadığı anlaşıldığından ve dilekçede ileri sürülen iddiaların da söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediğinden başvurunun yukarıda belirtilen gerekçeyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacı şirketin basiretli bir tacir gibi davranmayarak işyerini ve iş yerinde bulunan eşya, emtia ve yiyecek içeceklerinin tamamını sigorta ettirmediği, davacı şirketin yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle oluşan zararın idareye yüklenemeyeceği, dosyaya sunulan faturaların tamamının dava konusu mağazada kullanılmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Öte yandan, dava konusu uyuşmazlığın, davacı şirketin zararının sigorta kapsamında karşılanmayan kısmına yönelik olduğu, davacı tarafın sigorta şirketince zararlarının % 80'lik (% 70 + % 10 eski yeni tenzili) kısmının karşılandığı, bu % 80'lik kısmın 128.550,94 TL olarak davacı ve sigorta şirketince karşılıklı olarak anlaşıldığı, 5.000,00 TL sovtaj bedelinin düşülerek davacıya 123.550,94 TL ödendiği, bu durumda davacının kalan zararının % 80 oranına tekabül eden ve davacı tarafından itirazsız kabul edilen 128.550,94 TL üzerinden hesaplanarak işlem tesis edilmesi gerektiği açıktır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen açıklama ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 02/03/2021 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.