Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2019/6288 E. , 2022/1797 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2019/6288
Karar No : 2022/1797
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Gıda San. ve Tic. A.Ş.
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı hakkında, 2015 yılından sonraki dönemlere devreden geçmiş yıl zararının 642.483,51.-TL olarak dikkate alınması gerekiği yolunda düzenlenen vergi inceleme raporunun iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı şirket hakkında düzenlenen raporda, şirketin 2015/Aralık döneminde faal olduğu, dolayısıyla bu döneme ilişkin olarak işçilik ve sabit giderler toplamı olan ve 680 çalışmayan kısım gider ve zararlar hesabına dahil edilen 144.403,69-TL'nin üretim maliyetine eklenmesi gerektiği, deneme üretimi olarak izah edilen ve bu nedenle 680 çalışmayan kısım gider ve zararlar hesabına atıldığı belirtilen 260.560,53-Kg havucun maliyeti olan 99.013,00-TL'nin 49.506,50-TL'sinin kanunen kabul edilmeyen gider olarak kabul edilerek bunun dışındaki rakamların üretim maliyetine eklenmesi gerektiği yönünde tespitlerde bulunulduğu görülmüş ise de, gerek işletmenin o dönemde faal olduğuna gerek ise deneme üretimi sonucunda zayi olduğu belirtilen tutarın deneme üretimi olarak kabul edilmesinin iktisadi, ticari ve teknik icaplara uygun düşmediği hususlarında yapılan tespitlere bakıldığında, davacı şirkete ait işletmenin o dönem faal olduğu kanaatine, işçi sayılarındaki artış ile kasım ve aralık aylarında gerçekleştirilen satışlar neticesinde varıldığı, bu iki tespiti destekleyici mahiyette başkaca bir araştırma ve incelemede bulunulmadığı, deneme üretimi esnasında zayi olduğu belirtilen tutarın kabul edilmemesi gerekçesinin teknik, bilimsel verilerle ortaya konulamadığı, bu şekilde bulunan matrahın bir takım varsayımlara dayandığı sonucuna ulaşıldığından, dava konusu işlemin çalışmayan kısım gider ve zararlar hesabından kaynaklanan kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, imha edilmek üzere alındığı iddia edilen emtiaların imha edilme nedenlerinin ve imha edilen ürünlere ait miktarın takdir komisyonu kararı ile tespit edildiği, davacı şirket tarafından ilişkili şirketlere gerçekleştirdiği ileri sürülen şalgam suyu satışları için inceleme elemanınca belirlenen fiyatın farazi bir takım rakamlar üzerinden belirlendiği, emsallere uygun fiyat belirlemesi için sektörel bazda yeterli araştırmanın yapılmadığı, ilişkili şirketler nezdinde de bu yönde bir araştırmanın gerçekleştirilmediği ve bu hususlar dikkate alınmadan yapılan bir inceleme neticesinde belirlenen emsallere uygun fiyatın sağlıklı olamayacağı kanaatine varıldığından, dava konusu işlemin transfer fiyatlandırılması yoluyla örtülü kazanç dağıtımından kaynaklanan kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, ilişkili şirketlere gerçekleştirdiği şalgam suyu satışları için belirlenen emsallere uygun fiyatın esas alınmayarak, ilişkili şirketi olan … A.Ş'ye yaptığı satışları için kendisinin belirlediği fiyatın esas alınmasının çelişkiye sebebiyet verdiği, dolayısıyla anılan hususlar dikkate alınmadan yapılan hesaplamayla davacının belgesiz satış yaptığı tutarın her türlü şüpheden uzak ve net olarak ortaya konulmasının mümkün olması beklenemeyeceğinden, dava konusu işlemin şalgam suyu üretiminden kaynaklanan kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, davacı şirketin siyah havuç konsantresi üretimine ilişkin bir takım randıman hesapları yapıldığı, ancak yapılan randıman hesaplamalarına bakıldığında davacı şirketin üretim reçetesinde belirtilen üretim oranı ile kapasite raporunda belirtilen üretim oranının ortalaması alınarak siyah havuç konsantresindeki üretim oranının bulunduğu anlaşıldığından, bu şekilde belirlenen bir oranı üretim oranı olarak kabul etmenin bilimsel olarak izahata muhtaç olduğu, esas alınan verilerin soyut ve varsayımsal olduğu, somut verilerle desteklenmediği hususları birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu işlemin siyah havuç konsantresinden kaynaklanan kısmında da hukuka uygunluk bulunmadığı, davacı şirketin genel üretim giderleri hesabına ilişkin fabrika binası ve üretim yapmak amacıyla aldığı haklara ilişkin amortismanı üretimle ilgili olmasına rağmen genel yönetim giderleri hesabına attığının tespit edildiği, inceleme elemanınca yapılan bu tespiti doğrulayıcı bir şekilde de davacı şirket yöneticisinin de ikrarda bulunduğu, bu nedenle dava konusu işlemin genel yönetim giderleri hesabından kaynaklanan kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, dava konusu işlemin üretime ilişkin fabrika binası ve alınan haklara ait amortisman tutarını genel yönetim giderleri hesabına kaydedilmesinden kaynaklı kısmı dışındaki kısımları yönünden iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi, aynı gerekçe ve nedenlerle Dairelerince de hukuka uygun görülmüş olup, istinaf dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen kararın kaldırılmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu ile yapılan işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın aleyhe kısmının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2…. Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 12/05/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.