T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2019/6558
Karar No : 2022/6862
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- …
VEKİLİ : Av…
2- … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına düzenlenen …tarih ve … sayılı, … tarih ve …sayılı, …tarih ve ... sayılı, …tarih ve … sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararda; davacı hakkında yapılan vergi incelemesine dayalı olarak düzenlenen ihbarnamelerin davacının eşine tebliğ edildiği, tebliğ edilen ihbarnamelere karşı dava açılmaması üzerine, dava konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği, … ve … sayılı ödeme emirleri içeriğindeki borçların, …tarih ve …sayılı vergi incelemesine dayalı tarhiyat öncesi uzlaşma tutanağı ile uzlaşılarak kesinleştiği, ayrıca bu borçlar için 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırma başvurusunda bulunulduğu, ancak ödeme yapılmaması neticesinde yapılandırmanın bozulduğu, …ve …sayılı ödeme emirlerinin dayanağı olan ihbarnamelerinin ise, 18/10/2016 tarihinde davacının iş ve işlemlerini yürüten eşi ...'a tebliğ edildiği, ancak dava konusu edilmediği, diğer taraftan, davacının dava dilekçesinde ileri sürmüş olduğu iddiaların da 6183 sayılı Kanun'un 58. maddesi kapsamında yer almadığının sabit bulunduğu, bu durumda usulüne uygun bir şekilde tebliğ edilen ihbarnamelere karşı dava açılmaması nedeniyle amme alacağı kesinleştiğinden, dava konusu ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının, dava konusu …, …ve …sayılı ödeme emirlerine ilişkin kısmının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın bu kısmının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği; kararın …sayılı ödeme emrine ilişkin kısmına gelince, tarh zamanaşımı süresinin dolmasına çok az zaman kala 2010 dönem katma değer vergisi matrahlarının belirlenmesi amacıyla davacının 25/12/2015 tarihinde takdir komisyonuna sevk edildiği, 213 sayılı Kanun'un 114/2. maddesinde yer alan takdir komisyonuna başvurulmasının zamanaşımını durduracağına ilişkin düzenlemenin idarelere sırf zamanaşımını durdurmak için takdir komisyonuna başvurmaları yetkisi veren bir düzenleme olmaması nedeniyle, dava konusu cezalı tarhiyatlara ilişkin tarh zamanaşımı süresini durdurmayacağı ve uyuşmazlıkta tarh zamanaşımı süresinin 31/12/2015 tarihinde dolduğunun kabulü gerektiği, bu haliyle zamanaşımına uğrayan amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen bu ödeme emrinde ise hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kısmen kabul, kısmen reddine; Mahkeme kararının kısmen kaldırılmasına, davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, adına düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka uyarlık bulunmadığı, temyiz isteminin kabulü ve Bölge İdare Mahkemesi kararının aleyhe kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı, temyiz isteminin kabulü ve kararın aleyhe kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davacının temyiz isteminin reddi, davalı idarenin temyiz isteminin gerekçeli reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının, kararın, davacı adına düzenlenen …tarih ve …sayılı, …tarih ve …sayılı, …tarih ve …sayılı ödeme emirlerine ilişkin kısmına dair temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar, temyize konu edinilen kararın bu kısmının bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin, kararın, …tarih ve …sayılı ödeme emrine ilişkin kısmına dair temyiz istemine gelince;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda "derdestlik" müessesesi düzenlenmemiş ve Kanun'un 31. maddesinde, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ve bu Kanunu yürürlükten kaldıran Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun derdestlik ile ilgili maddelerine atıfta bulunulmamış olmakla birlikte, tarafları, konusu ve sebebi aynı olan bir davanın daha önce aynı veya başka bir mahkemede açıldığının ve görülmekte olduğunun saptanması hâlinde, usul hukukunun temel kavramlarından olan derdestlik müessesesinin temelinde yatan, ilk davanın aynısı olan ikinci davanın açılmasında davacının hukukî yararı bulunmadığı olgusundan hareketle, hüküm ve sonuçlar kıyasen uygulanmak suretiyle tarafları ve konusu aynı olan ikinci davanın açıldığının tespiti halinde derdestlik hususunda karar verilmelidir.
Dosyanın ve Danıştay Dördüncü Dairesinin E:2021/7136 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden, dava konusu … tarih ve …sayılı ödeme emri içeriği 2010/3 ila 10 dönemlerine ait katma değer vergisi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizinin tahsili amacıyla … tarih ve … sayılı ödeme emrinin de düzenlendiği, söz konusu ödeme emrinin iptali istemiyle … Vergi Mahkemesi nezdinde E:…davanın açıldığı, anılan Mahkemece verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararı ile davalı idarenin istinaf başvurusu kabul edilerek, …sayılı ödeme emri yönünden davanın reddine karar verildiği; bu kararın ise Danıştay Dördüncü Dairesinin 24/11/2022 tarih ve E:2021/7136, K:2022/6863 sayılı kararı ile onandığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, aynı döneme ilişkin, aynı konuda ve aynı miktarda olduğu anlaşılan vergilerin tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ... tarih ve ... sayılı ödeme emri ile Danıştay Dördüncü Dairesinin E:2021/7136 sayılı dosyasına konu olan …tarih ve …sayılı ödeme emrinin mükerrer olarak düzenlendiği sonucuna varıldığından, dava konusu … sayılı ödeme emrinin iptali yönündeki Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Tarafların temyiz istemlerinin reddine,
2. Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, davacı adına düzenlenen …tarih ve …sayılı, …tarih ve …sayılı, …tarih ve …sayılı ödeme emirlerine ilişkin kısmının ONANMASINA, …tarih ve …sayılı ödeme emrine ilişkin kısmının ise yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca, …TL maktu karar harcından, varsa evvelce ödenen harcın mahsubundan sonra kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 24/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.