Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2019/674 E. , 2022/1594 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2019/674
Karar No : 2022/1594
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, yasal defterlerinde kayıt bulunmadığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak, 2011/Mayıs-Aralık dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlık konusu döneme ait tutulması zorunlu olan yasal defterlerin noterlikçe tasdikli olduğu, ancak davacı şirketin 2011 yılına ait yevmiye defteri, kebir defteri ve envanter defterlerine herhangi bir kayıt yapmadığının, söz konusu defterlerin tamamen boş olduğunun yapılan vergi incelemesiyle sabit olduğu, bu nedenle davacı şirketin 2011/Ocak-Aralık vergilendirme dönemlerine ait katma değer vergisi beyannamelerinde beyan edilen indirilecek katma değer vergisi tutarlarının tamamı 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. ve 34. madde hükümlerine göre reddedilerek yeniden oluşturulan beyan tablosu uyarınca ödenecek verginin bulunduğu dönemler için re'sen tarhedilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi mahkemesi kararının dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi, aynı gerekçe ve nedenlerle Dairelerince de hukuka uygun bulunduğu ve istinaf dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın kaldırılmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Yapılan incelemede, muhasebe programında yer alan yevmiye defteri, defteri kebir ve stok kayıtlarının kullanıldığı, resmi kayıtlara muhasebe programından ulaşılması halinde katma değer vergisi indiriminin reddedilemeyeceği yolunda Danıştay kararları bulunduğu, kayıtların defterlere bastırılmamış olmasının ispat külfetini mükellefe yüklemekten öteye geçmediği gibi sırf bu nedenle katma değer vergisi indirimlerinin tamamının reddinin olayın gerçek mahiyetiyle de uyuşmadığı, ispat vesikası olan resmi kayıtlara muhasebe programından ulaşılabildiği, incelemede ürünlerin grup şirketlerince ihraç olunmadığı yönünde bir eleştiri yapılmadığı, ürün birim alış ve satış fiyatlarının piyasa fiyatlarına uygun olduğu, içerisindeki ürün miktarı artırılarak koliler oluşturulduğundan koli sayısının azıltılmış, koli fiyatının artırılmış olduğu ancak satılan ürün miktarının değişmediği, mal alım ve satımlarının sabit olduğu, belgelerin ticari defterlerine sehven işlenmemesinde gerek vergi doğması ve gerekse diğer hususlar bakımından menfaatlerinin bulunmadığı, grup şirketlerin yüksek tutarda katma değer vergisi iadesi alması için yine grup şirket üzerinde yüksek tutarda katma değer vergisi ödemesinin çıkacağı, ihracat yapılan ülkelerdeki pazarlama usulleri, hamaliye ve taşıma, nakliye, stok, pazarlama, depo muhasebe, idare, satış, satın alma ve yönetici sayısı, alınan mal miktarı, mal alınan firmaların kurumsallaşmış yapısı, satılan mal miktarı, banka hesaplarına giren ve çıkan para miktarı, para yerine geçen değerlerin miktarı, finansal kaynakları ile şirketin 1984 yılından bu yana yürüttüğü üretim, ticaret, ithalat, ihracat, pazarlama faaliyetleri ile faaliyet hacminin inceleme dönemindeki faaliyetlerle karşılaştırılması, tüm bu husus ve etkenlerin birlikte değerlendirilmesi gerektiği, incelemede varılan sonucun varsayıma dayandığı, incelemenin eksik ve tutarsız olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Uyuşmazlıkta,davacı adına, yasal defterlerinde kayıt bulunmadığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak, 2011/Mayıs-Aralık dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanununun Mükerrer 242. maddesinde elektronik defter, şekil hükümlerinden bağımsız olarak bu Kanuna göre tutulması zorunlu olan defterlerde yer alması gereken bilgileri kapsayan elektronik kayıtlar bütünü olarak tanımlanmış, bu Kanunda ve diğer vergi kanunlarında defter, kayıt ve belgelere ilişkin olarak yer alan hükümlerin elektronik defter, kayıt ve belgeler için de geçerli olduğuna değinilmiştir.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun "Vergi indirimi" başlıklı 29. maddesinde mükelleflerin yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebileceği, "İndirimin belgelendirilmesi" başlıklı 34. maddesinde yurt içinden sağlanan veya ithal olunan mal ve hizmetlere ait katma değer vergisinin, alış faturası veya benzeri vesikalar ve gümrük makbuzu üzerinden ayrıca gösterilmek ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedilmek şartıyla indirilebileceği belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Gelişen teknolojiyle beraber yasal defterlerin yanı sıra elektronik ortamda da kayıtlar tutulabilmektedir. Kayıtlara konu işlemlerin sıklığı ve sayıca fazla olduğu hallerde yasal defterlere kayıtların işlenmesinde gecikmeler yaşanabilmektedir. Bu nedenle, vergi incelemesi sırasında elektronik ortamda tutulan kayıtların da göz önünde bulundurulması gerekmektedir.
Vergi inceleme tutanağında, davacı şirketin yasal defter ve belgeleri işyerinde yapılan arama sonucu el koyulan muhasebe programı ve belgeleri üzerinde inceleme yapıldığı belirtilerek, incelemede muhasebe programında kayda alınan faturaların, beyannameleri, form Ba-Bs bildirimleri ile uyumlu olması nedeniyle belgeleri ile muhasebe programı kayıtlarının esas alındığı, davacının 2011-2015 yıllarında kullanmış olduğu alış faturaları ve düzenlediği satış faturaları ile satıştan ve alıştan iade faturaları dökümüne ve elektronik ortamdaki muhasebe kayıtlarına göre 2011-2015 yıllarında ilişkili olduğu şirketler ile yapmış olduğu kredili satışlar sonucu yaptığı tahsilatlara ilişkin cari hesap dökümü ekstrelerine yer verildiği, inceleme sonucunda beyannamelerinin muhasebe programı kayıtlarıyla uyumlu olmadığına dair bir eleştiriye yer verilmemiştir.
Bu durumda, davacı şirketten elektronik ortamda tutulan kayıtlar temin edilerek alış faturalarıyla mukayese edilmek suretiyle katma değer vergisi indiriminden yasaya uygun şekilde yararlanılıp yararlanılmadığının vergi inceleme elemanı tarafından ortaya konulamaması, mal alımları ve bunlara ilişkin kayıtlara yönelik de somut tespitlere dayanan olumsuz bir tenkitte bulunulmaması nedeniyle katma değer vergisi indirimlerinin reddedilmesi suretiyle yapılan cezalı tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığından,yukarıda değinilen gerekçeyle davayı reddeden Vergi Mahkemesi kararına yönelik davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında yasal isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 21/04/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.