Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/674 E. , 2022/2664 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/674
Karar No : 2022/2664
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, özel güvenlik görevlisi olarak çalışmakta iken, özel güvenlik kimlik kartının iptal edilmesine ilişkin … Valiliği Özel Güvenlik Komisyonu'nun … tarih ve … sayılı kararının kendisine ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, Emniyet Genel Müdürlüğünün yazılarına istinaden yapılan araştırma ve inceleme neticesinde, çalışan özel güvenlik görevlilerinden FETÖ/PDY terör örgütüne aidiyeti, iltisakı ve irtibatı tespit edilenlerin yer aldığı listede ismi yer alan davacının, terör örgütüyle ilişiği olduğundan bahisle hakkında işlem yapılan şirkette genel müdür-yönetici sıfatıyla çalışması nedeniyle özel güvenlik kimlik kartı ve çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, kurucusu ve yöneticisi olduğu şirketi 27/11/2013 tarihinde 3. bir şahsa devrettiği, devir tarihinden sonra şirketle hiçbir irtibatının kalmadığı, şirketin FETÖ/PDY terör örgütü ile ilişkisinin devirden sonra başladığı, hakkında herhangi bir ceza soruşturmasının açılmadığı, FETÖ/PDY terör örgütü ile hiçbir zaman diyaloğunun olmadığı, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün … tarihli ve … sayılı Genel Yazısıyla; özel güvenlik şirketi, özel güvenlik eğitim kurumu ve alarm izleme merkezleri ile buralarda kurucu, yönetici, temsilci veya özel güvenlik görevlisi sıfatıyla çalışanların FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunup bulunmadığının İstihbarat, Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) ve Terörle Mücadele Şube Müdürlükleri aracılığıyla araştırılarak terör örgütüne destek verdikleri tespit edilenler hakkında, özel güvenlik görevlilerinin kimlik kartlarının iptali de dahil olmak üzere, gerekli yasal işlemlerin yapılması hususunda 81 İl Valiliğine ve Jandarma Genel Komutanlığına talimat verilmiş; aynı idarenin … tarih ve … sayılı işlemiyle, Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığınca elde edilen bilgilere göre haklarında soruşturma yürütülen özel güvenlik görevlileri hakkında hazırlanan liste, içeriğinde yer alan bilgilerin ilgili birimlerden teyitleri ile gerekli araştırmalar yapılarak, terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplarla iltisakı ya da irtibatı olduğu tespit edilen özel güvenlik görevlilerinin özel güvenlik kimlik kartlarının iptal edilmesini teminen ilgili Valiliklere gönderilmiş, anılan listede davacının adına da yer verilmiştir.
İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün söz konusu talimatına istinaden davalı … Valiliği Özel Güvenlik Komisyonunca, davacı da dahil olmak üzere listede adı geçen kişilere ait özel güvenlik kimlik kartı 22/12/2017 tarih ve ... sayılı işlemle iptal edilmiş, bunun üzerine davacı tarafından anılan işlemin kendisine yönelik kısmının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un "Özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar" başlıklı 10. maddesinde, "Özel güvenlik görevlilerinde aşağıdaki şartlar aranır: a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak. b) Silahsız olarak görev yapacaklar için en az sekiz yıllık ilköğretim veya ortaokul; silahlı olarak görev yapacaklar için en az lise veya dengi okul mezunu olmak. c) 18 yaşını doldurmuş olmak. d) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa bile; 1) Kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkûm olmamak. 2) Affa uğramış olsa bile Devletin güvenliğine, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçları, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık ve fuhuş suçlarından mahkûm olmamak. 3) Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçlarından dolayı hakkında devam etmekte olan bir soruşturma veya kovuşturma bulunmamak. e) (Mülga: 23/1/2008 – 5728/578 md.) f) Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile engelli bulunmamak. g) 14 üncü maddede belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla tamamlamış olmak. h) Güvenlik soruşturması olumlu olmak." hükmü; "Çalışma izni" başlıklı 11. maddesinin, 680 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (680 sayılı KHK) 70. maddesi ile değişik 1. fıkrasında, "Özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler (...) hakkında valilikçe güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılır. Soruşturma sonucu olumlu olanlara, bu Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitirmiş olmak şartıyla, valilikçe çalışma izni verilir. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması bir ay içinde tamamlanır. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması her kimlik verilmesi veya ihtiyaç duyulması halinde yenilenir. (...)" hükmü; 4. fıkrasında, "Yönetici veya özel güvenlik görevlisi olabilme şartlarını taşımadığı veya bu şartlardan herhangi birini sonradan kaybettiği tespit edilenlerin kimliği iptal edilir.
" hükmü; aynı maddenin, 680 sayılı KHK'nin 70. maddesi ile eklenen 5. fıkrasında, "Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara iltisakı veya irtibatı olduğu tespit edilen kişiler, özel güvenlik alanında faaliyet yürüten şirket veya birimlerde çalışamazlar." hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta dava konusu işlemin sebep unsurunu, davacının yöneticisi ve ortağı olduğu … Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin Bank Asya hesap bakiyesinde 31/12/2013 - 24/12/2014 tarihleri arasında 2.829,54 TL tutarındaki artış oluşturmaktadır.
… Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin davacı tarafından Ticaret Siciline 20/02/2013 tarihinde tescil edildiği, sermayesinin her biri 25,00 TL'den 400 paydan oluştuğu ve toplam 10.000,00 TL olduğu, davacının şirket müdürü olduğu hususları … tarih ve … sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nin 385-386. sayfalarında ilan edilmiştir.
12/12/2013 tarih ve 2013 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nin 887. sayfasında ise, … İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ilişkin olarak, ... Noterliğince düzenlenen … tarih ve … yevmiye numaralı hisse devir sözleşmesi ile davacı tarafından toplam 400 paydan oluşan hisselerinin tamamının … isimli dava dışı 3. bir şahsa devredildiği, … isimli şahsın şirket müdürü olduğu, davacının ise şirketi temsil yetkisinin sona erdiği hususlarının 06/12/2013 tarihinde tescil edildiği ilan olunmuştur.
Davalı idarenin 28/11/2018 tarihli ara kararı cevabının ekinde göndermiş olduğu 13/11/2018 tarihli tutanakta, davacının %100 hisse ile ortağı ve müdürü olduğu şirkete ortak ve müdür olarak 20/02/2013 tarihinde girdiği, ortaklık ve müdürlükten 05/12/2013 tarihinde çıktığı ve ortaklık ve yöneticilik çıkış tarihinin 2014 yılı öncesi olduğu belirtilmiştir.
Dairemiz tarafından uyuşmazlığın çözüme kavuşturulması amacıyla 15/02/2021 tarihinde verilen ara kararı ile İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı ve davalı idareden, davacı hakkında herhangi bir soruşturma açılıp açılmadığının, açıldıysa sonucunun ne olduğunun bildirilmesi, buna ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş; Emniyet Genel Müdürlüğü ve davalı idareden ise, davacı hakkında FETÖ/PDY terör örgütüyle ilişkisi, irtibatı veya iltisakı bakımından istihbari bilgi olup olmadığı sorularak, buna ilişkin bilgi ve belgeler ile dava konusu işlemin tesis edilmesine dayanak teşkil eden somut bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiştir.
Emniyet Genel Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazısıyla, davacı hakkında ekte yer alan havuz sorgu raporunda 05/12/2013 tarihinde ortaklık ve yöneticiliğinden ayrılmış olduğu şirket adına 07/01/2014 tarihinde açılan Bank Asya hesap bakiyesinde artış meydana geldiği bilgisi yer almış, bu husus haricinde herhangi bir olumsuz bilgi ya da kayda rastlanılmadığı bildirilmiştir.
Davalı idare tarafından 09/04/2021 tarihinde gönderilen cevabi yazı ekinde yer alan 31/03/2021 tarihli araştırma tutanağında, davacı hakkında herhangi bir istihbari bilginin bulunmadığı bilgisi yer almıştır.
İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı Terör Suçları Soruşturma Bürosunun 07/04/2021 tarihli cevabi yazısında, davacı hakkında soruşturma kaydına rastlanılmadığı belirtilmiştir.
Yukarıda yer alan bilgiler ışığında, kurucu ortağı ve müdürü olduğu şirket adına açılan Bank Asya hesabının açılış tarihinden daha önceki bir tarihte hisselerini 3. bir şahsa devrettiği ve şirket yöneticiliğinin de sona erdiği davalı idarenin dosyaya sunmuş olduğu belgeler ile Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde tescil edilen bilgilerin incelenmesi neticesinde anlaşılan ve şirket ile hiçbir bağı kalmayan davacının, şirket ile ilgili sorumluluğu ancak yönetici sıfatını haiz olduğu dönemle sınırlı olacağından, ortaklık ve yöneticilik sıfatının bulunmadığı bir dönemde şirketin Bank Asya hesap bakiyelerinin artmasında davacının sorumluluğundan bahsedilmesi mümkün değildir.
Bu durumda, yukarıda aktarılan haricinde davacı hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlanmasına dayanak teşkil edebilecek FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyeti, irtibatı veya iltisakı olduğuna yönelik herhangi bir bilgi ve tespit bulunmadığının, davalı idarece yargılama sürecinde de bunun dışında başkaca bir iddia ve belgenin ortaya konulmadığının anlaşılması karşısında; davacının özel güvenlik çalışma izni ve kimlik kartının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle iptal edilmesine ilişkin dava konusu komisyon kararının davacıya yönelik kısmında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Öte yandan; davacının, terör örgütleriyle veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplarla üyelik, iltisak ve irtibatının sonradan tespit edilmesi durumunda davalı idarece her zaman işlem tesis edilebileceği de açıktır.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE,
2. Davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 23/05/2022 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.