Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/6955 E. , 2021/2648 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/6955
Karar No : 2021/2648
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Yayıncılık A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirketin mal varlıklarına konulan hacizler nedeni ile ihtirazi kayıtla ödenen toplam 1.115.202,54 TL tutarlı, ... kodlu (Tüketiciyi Koruma Kanunu para cezası), ... kodlu (Mahkeme Para Cezası) para cezaları ve faize ilişkin borcun iptali ile ödenen bedelin tecil faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta, davacı şirketin banka hesaplarına ve İzmir ili, Gaziemir ilçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı üzerine söz konusu borçlar nedeni ile konulan haczin kaldırılması amacıyla ihtirazi kayıtla ödeme yapıldığı görülmüş ise de 6183 sayılı Kanun'da ihtirazi kayıtla ödemeye ilişkin bir düzenlemeye yer verilmediğinden borcun rızaen ödeme kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, öte yandan, davacı şirketin banka hesapları ve yukarıda bahsi geçen taşınmazı üzerinde haciz uygulandığı, söz konusu haczin kaldırılması amacıyla ödeme yapıldığı anlaşılmış olup bu nedenle dava konusu borcun tahsil zamanaşımına uğradığı iddiasının yerinde görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, haciz baskısı altında olduğundan bahisle zamanaşımına uğramış borcunu ihtirazi kayıtla ödediği, dolayısıyla ortada rızaen yapılmış bir ödemenin bulunmadığı, söz konusu borçların öncelikle tarh zamanaşımına uğradığı ve 6111 sayılı Kanun kapsamında olmadığı, zamanaşımının kesilmediği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı şirketin mal varlıklarına konulan hacizler nedeni ile ihtirazi kayıtla ödenen toplam 1.115.202,54 TL tutarlı, ... kodlu (Tüketiciyi Koruma Kanunu para cezası), ... kodlu (Mahkeme Para Cezası) para cezaları ve faize ilişkin borcun iptali ile ödenen bedelin tecil faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un "Tahsil Zamanaşımı" başlıklı 102. maddesinde, "Amme alacağı, vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmezse zamanaşımına uğrar. Para cezalarına ait hususi Kanunlardaki zamanaşımı hükümleri mahfuzdur. Zamanaşımından sonra mükellefin rızaen yapacağı ödemeler kabul olunur." hükmüne yer verilmiş, "Zamanaşımının Kesilmesi" başlıklı 103. maddesinde ödeme, haciz tatbiki, cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her çeşit tahsilat, ödeme emri tebliği, mal bildirimi, mal edinme ve mal artmalarının bildirilmesi, sayılan muamelelerden herhangi birinin kefile veya yabancı şahıs ve kurumlar mümessillerine tatbiki veya bunlar tarafından yapılması, ihtilaflı amme alacaklarında kaza mercilerince bozma kararı verilmesi, amme alacağının teminata bağlanması, kaza mercilerince icranın tehirine karar verilmesi, iki amme idaresi arasında mevcut bir borç için alacaklı amme idaresi tarafından borçlu amme idaresine borcun ödenmesi için yazı ile müracaat edilmesi, amme alacağının özel kanunlara göre ödenmek üzere müracaatta bulunulması ve/veya ödeme planına bağlanması durumlarında zamanaşımının kesileceği, kesilmenin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımının yeniden işlemeye başlayacağı, zamanaşımının bir bozma kararı ile kesilmesi halinde zamanaşımı başlangıcının yeni vade gününün rastladığı, amme alacağının teminata bağlanması veya icranın kaza mercilerince durdurulması hallerinde zamanaşımı başlangıcının teminatın kalktığı ve durma süresinin sona erdiği tarihin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılının ilk günü olacağı kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket tarafından, 04/06/2015 tarihinde alınan Borç Sorgulama Belgesinde yer alan 9005-9010 vergi kodlu 2001, 2002, 2003 ve 2004 yıllarına ait toplam 1.100.939,56 TL tutarındaki idari para cezalarının, zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle kaldırılması talebiyle yapılan başvurunun, borç döküm belgesinde yer alan borçlara ilişkin muhtelif zamanlarda posta yoluyla tebligat yapıldığı ve buna mukabil muhtelif tarihlerde ödemeler yapıldığı ve yine 6111 sayılı Vergi Barışı Kanunu'ndan yararlanılarak borcun 21/03/2011 tarihinde 18 takside bağlandığından bahisle talebin reddine ilişkin İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı Beyoğlu Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali yolunda ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı karara karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusunun, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla gerekçeli reddine karar verilmiş olup, anılan kararın temyizi üzerine Dairemizin aynı tarihli toplantısında birlikte görüşülen E:2021/2776 sayılı dava dosyasında; "davacı şirket adına belirli tarihlerde zamanaşımı süresinin kesilmesi amacıyla temsili rakamlarla yapılan ve borçlu tarafından ortaya konulmayan ödemelerin ve davacı şirketin, 6111 sayılı Kanun kapsamında yapmış olduğu ve konusu vergi borçları olan yapılandırma başvurusunun görülmekte olan davaya konu amme alacağını oluşturan idari ve adli para cezaları ile ilgisi bulunmadığından söz konusu yapılandırma işleminin zamanaşımını kesmediği, bu haller dikkate alındığında söz konusu borçların zamanaşımına uğradığı sabit ise de, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden haciz tatbikinin tahsil zamanaşımını kesen hallerden biri olarak sayılması karşısında, davacı şirket tarafından, İzmir ili, Gaziemir ilçesi, ... mahallesi, ... pafta, ... sayılı ada ve ... nolu parselde bulunan taşınmazına, 2003, 2004, 2008 ve 2014 tarihlerinde haciz tatbikinin yapıldığının ileri sürüldüğü, haciz uygulamalarına ilişkin dava dosyasında bir takım bilgi ve belgelerin bulunduğu, keza davacının söz konusu adreste bulunan taşınmazına yönelik haciz uygulamasının kaldırılması amacıyla kamu borcunu ihtirazi kayıtla ödemesi üzerine anılan haciz uygulamasının kaldırıldığı dikkate alındığında, belirtilen tarihlerde haciz tatbikinin yapılıp yapılmadığı, söz konusu haciz tatbikinin dava konusu kamu borcu nedeniyle yapıldığının saptanması halinde söz konusu borçların vade tarihleri dikkate alınarak haciz tatbiki nedeniyle borcun zamanaşımına uğrayıp uğramadığının Bölge İdare Mahkemesince araştırılması yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu husus gözetilmeksizin eksik incelemeye dayalı temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık bulunmadığı" gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
Bu durumda, dava konusu işlemin yargısal denetiminin anılan bozma kararı dikkate alınarak yeniden yapılması gerekmektedir.
Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddine ilişkin temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren on beş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 26/05/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.