Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2019/7324 E. , 2020/5263 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2019/7324
Karar No : 2020/5263
TEMYİZ EDEN(DAVACI) : …Gayrimenkul Geliştirme Yapı ve Yatırım A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF(DAVALI) : … Belediye Başkanlığı-…
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, … İli, … İlçesi, … E5 Yan Yol Caddesi, …pafta, … ada, … (eski …) sayılı parselde gerçekleştirilen proje kapsamında tahsil edilen …-TL tutarındaki yeni yapı, tadilat inşaat harç ve ücretlerin iadesi ile daha sonra mahsup işlemi gerçekleştirilmek üzere davalı idare hesabına yatırılan …-TL avans bedelinin, tahakkuk ettirilen harç ve ücretlerden mahsup edilmesi istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun reddine dair 20/02/2018 tarih ve 10142-10143-10146 sayılı işlemin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; 6306 sayılı Kanunu'nun 7. maddesinin 10. fıkrasının 14.04.1016 tarih ve 2604 sayılı Kanunu'nun 24.maddesiyle "gerçek kişilerce ve özel hukuk tüzel kişilerince uygulamada bulunulan riskli alanlardaki" ibaresinin , "Riskli alanlarda, rezerv yapı alanlarında ve riskli yapıların bulunduğu parsellerde, gerçek kişilerce ve özel hukuk tüzel kişilerince uygulamada bulunulması hâlinde," şeklinde değiştirildiği, bu durumda, her ne kadar parsel üzerindeki uygulama riskli yapı sürecindeki kanuni değişikilikten önce başlamış ise de, yapı sahibinin başvurusu üzerine 23/11/2016 tarihli yeni yapı ve 28/11/2016 tarihli tadilat ruhsatlarının düzenlendiği, dava konusu tahakkukların da toplam alandan yıkılan alan m2 si düşülerek hesaplandığı görüldüğünden, olayda bir vergi hatası bulunmadığı sonucuna varıldığı, ödenen tahakkukların iadesi istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun reddi yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usule ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: İnşaat yapımına, 14/04/1016 tarihindeki Kanun değişikliğinden önce, 2014 yılında yapı ruhsatları alınarak başlandığı, sonradan tahakkuk ettirilecek harç ve ücretlerden mahsup edilmek üzere davalı belediyece tahsil edilen …-TL'nin mahsubu yapılmayıp mahkemece bu hususa ilişkin inceleme yapılmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin, dava konusu işlemin; ücret iadesine ilişkin kısmının vergi ve benzeri mali yükümlülük olması sebebiyle 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca düzeltme-şikayet kapsamında değerlendirilemeyeceği gerekçesiyle reddi, kalan kısmı yönünden ise reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Davacı tarafından, … İli, … İlçesi, … E5 Yan Yol Caddesi, … pafta, … ada, …(eski …) sayılı parselde gerçekleştirilen proje kapsamında tahsil edilen …-TL tutarındaki yeni yapı ve tadilat inşaat harç ve ücretlerinin iadesi ile daha sonra mahsup işlemi gerçekleştirilmek üzere davalı idare hesabına yatırılan …-TL avans bedelinin, tahakkuk ettirilen harç ve ücretlerden mahsup edilmesi istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun reddine dair 20/02/2018 tarih ve 10142-10143-10146 sayılı işlemin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 1. maddesinde " bu Kanun hükümlerinin, Gümrük İdareleri tarafından alınan vergi ve resimler haricinde, genel bütçeye giren vergi, resim ve harçlar ile il özel idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim ve harçlar hakkında uygulanacağı " düzenlemesine yer verilmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Düzeltme Talebi" başlıklı 122'nci maddesinde; mükelleflerin, vergi muamelelerindeki hataların düzeltilmesini vergi dairesinden yazı ile isteyebilecekleri, aynı Kanun'un 124'üncü maddesinde de, vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme başvurusu reddolunanların şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına müracaat edebilecekleri, bu madde gereğince il özel idare vergileri hakkında valiliğe ve belediye vergileri hakkında belediye başkanlığına müracaat edileceği belirtilmiştir.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun 80. maddesinde belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde imarla ilgili işlemlerden dolayı İmar Kanununa göre ilk kez yapılan veya istek üzerine gerçekleştirilen müteakip parselasyon işlemlerinin parselasyon harcına, ifraz ve tevhit kararlarının ifraz ve tevhit harcına, proje tasdik işlemlerinin plan ve proje tasdik harcına, zemin ve yol kanal açma izni verilmesi, toprak kazısının taşınması için belediyelerce yer gösterilmesinin zemin açma izni ve toprak hafriyatı harcına, yapı kullanma izni verilmesinin yapı kullanma izni harcına tabi olduğu, 97. maddesinde, Belediyelerin bu Kanunda harç veya katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet için belediye meclisince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkili oldukları belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin; iadesi istenilen inşaat harcı ve tadilat harcına ilişkin hüküm fıkrasına karışı ileri sürülen iddialar temyize konu kararın belirtilen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin, iadesi istenilen ücretler ile mahsubu istenilen …-TL avans ruhsat harcı kısmına ilişkin temyiz incelemesine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun yukarıda ifade edilen 1. maddesi ile 117 ve devamı maddelerinin birlikte değerlendirilmesinden; düzeltme-şikayete konu olabilecek hususların sadece “vergi, resim ve harç” olarak düzenlendiği "ve benzeri mali yükümlülüklerin" bu kapsama alınmadığı sonucuna varılmaktadır.
Bölge İdare Mahkemesince, iadesi istenen ücretler düzeltme-şikayet kapsamında değerlendirilerek karar verilmiş ise de; yapılan ücret tahkkuku "vergi ve benzeri mali yükümlülük" olması nedeniyle 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca düzeltme-şikayet kapsamında değerlendirilemeyeceğinden, mahsubu istenilen …-TL'lik kısım yönünden ise; davacı tarafından mahsubu yapılmayan …-TL avans bedelinin iadesi istemiyle … İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında dava açıldığı görüldüğünden, bu hususlara ilişkin olarak davayı reddeden Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine karar veren Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla usule ve yasaya aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, dava konusu işlemin; iadesi istenilen harçlara ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA, diğer kısımlarına ilişkin hüküm fıkrasının ise yukarıda yazılı gerekçeyle ONANMASINA,
3.Temyiz isteminde bulunandan …-TL ilam harcının alınmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 19/11/2020 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.