Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/8926 E. , 2020/5906 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/8926
Karar No : 2020/5906
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … İlçe Belediye Başkanlığı / …
VEKİLİ : Av. …
DAVALI YANINDA (MÜDAHİLLER) : 1- …
2- …
3- …
İSTEMİN_KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Erzurum ili, Yakutiye ilçesi, … Mahallesi, …. Caddesi, … Apartmanı Altı No:… adresinde bulunan ve davacı tarafından işletilen, unlu mamuller imalatı faaliyet konulu işyerine ilişkin işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine yönelik … tarih ve … sayılı Yakutiye Belediyesi Encümen kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; 2005/9207 sayılı Yönetmeliğin 13. maddesi uyarınca yapılan tespit sonucunda unlu mamüller imalatı ruhsatı sahibi işyerinde ekmek imalatı yapıldığının belirlendiği ve ekmek imalatının durdurulması için davacıya on beş gün süre verildiği, verilen süre sonunda işyerinde ekmek üretimine devam edildiğinin açık olduğu, işyerinin ruhsatının iptal edilerek kapatılmasına ilişkin dava konusu encümen kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından davalı belediyenin işyerini denetim yetkisinin bulunmadığı, işyeri açma ve çalışma ruhsatı kapsamında bulunan faaliyetinin de engellenmesinin hukuka aykırı olduğu, işyerinde ekmek üretimi yapılmasının söz konusu olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ….
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından … tarih ve … sayılı, unlu mamuller imalatı faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatına istinaden, Erzurum ili, Yakutiye ilçesi, … Mahallesi, … Caddesi, … Apartmanı Altı No:… adresinde işletilen işyerinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatında bulunan faaliyet konusuna aykırı olarak ekmek imalatı yapıldığının tespit edildiği ve eksikliğin giderilmesi için verilen on beş günlük süre sonunda yapılan ikinci denetimde de aynı hususun tespit edildiğinden bahisle, … tarih ve … sayılı Yakutiye Belediyesi Encümen kararı ile işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine karar verilmiş, davacı tarafından anılan Encümen kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in Birinci Kısmının Ortak Hükümler alt başlıklı İkinci Bölümünde yer alan İşyerlerinin açılması başlıklı 6. maddesinin 2. fıkrasında; "İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdare Hukukunun temel prensiplerinden biri olan yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca, mevzuatta aksine bir düzenleme veya değişiklik yapılmadıkça, bir işlemin tesisinde uygulanan yetki ve usul koşullarının aynı işlemin geri alınması ve kaldırılması işlemlerinde de aynen uygulanması zorunludur.
Bu durumda, belediye başkanı veya görevlendirdiği kişi tarafından imzalanarak verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi (geri alınması) gerekirken, belediye encümenince ruhsatın iptali yönünde tesis edilen işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uygunluk bulunmadığından, dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerekirken davanın reddi yönünde verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Erzurum 2. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren on beş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 08/12/2020 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
14/07/2005 tarihli ve 2005/9207 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasında; "İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz." hükmüne yer verilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanununun 33 üncü maddesinde "belediye encümeni" belediye başkanının başkanlığında; il belediyelerinde ve nüfusu 100.000'in üzerindeki belediyelerde, belediye meclisinin kendi üyeleri arasından seçeceği üç üye, malî hizmetler birim amiri ve belediye başkanının birim amirleri arasından seçeceği iki üye olmak üzere yedi kişiden, diğer belediyelerde, belediye meclisinin kendi üyeleri arasından seçeceği iki üye, malî hizmetler birim amiri ve belediye başkanının birim amirleri arasından seçeceği bir üye olmak üzere beş kişiden oluşacağı öngörülmüş olup, belediye başkanının katılamadığı toplantılarda, belediye başkanının görevlendireceği başkan yardımcısı veya encümen üyesinin belediye encümenine başkanlık edeceği hükme bağlanmıştır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde düzenlenmiş olan "işyeri ruhsatlarının yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından imzalanacağı, ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmayacağı" hususundaki düzenleme, işyeri açma ruhsatlarının kısa bir süre içinde alınabilmesi için işlemlerin hızlandırılmasına matuf bir düzenleme olup, anılan Yönetmelikte ruhsatın iptalini gerektiren hallerin varlığı halinde ruhsatı iptale yetkili makam konusunda herhangi bir düzenlemeye yer verilmemiştir.
Bu durumda, işyeri açma ruhsatını vermeye yetkili merci olan belediye başkanının veya görevlendireceği başkan yardımcısı ya da encümen üyesinin başkanlık ettiği belediye encümenin aldığı karar ile işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesinde yetki yönünden hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Bu nedenle, Dairemizce idare mahkemesi kararının idari işlemin diğer unsurlarına yönelik kısımları yönünden incelenerek bir karar verilmesi gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyoruz.