T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/9059
Karar No : 2023/2948
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR):
1- …
2- …
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI): … Valiliği
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacılardan …'a ait ... plakalı araca ilişkin ilgili belediyeden çalışma izni/ruhsatı almadan, belediye sınırları dahilinde yolcu taşıdığından bahisle 2918 sayılı Yasanın Ek 2/3-(a) maddesi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile araç sürücüsü davacı ...'ya 5.010,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; ilgili belediyeden "Personel Servis İzin Belgesi" alınmaksızın personel servis taşımacılığı yapıldığı hususu, davacıların beyanları ve görevli trafik ekiplerince düzenlenen tutanakla sabit olduğundan dava konusu işlemler hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacılar tarafından, yapılan taşımacılığa ilişkin gerekli izinlerinin bulunduğu, eksik incelemeye dayalı olarak verilen kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davalı idareye bağlı ekipler tarafından 04.12.2018 günü saat 17:35 sıralarında 300/02 Devlet Karayolu üzerinde yapılan denetimde, ... plaka sayılı araç içesinde İzmir-Kemalpaşa Bağyurdu bölgesinde faaliyette bulunan … Fabrikası çalışanlarının bulunduğu tespit edilerek ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın belediye sınırları dâhilinde personel servis taşımacılığı yapıldığından bahisle dava konusu işlemler tesis edilmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT:
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun "Araçların tescil edildikleri amacın dışında kullanılması" başlıklı Ek 2. maddesinde; Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir.
10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden;
a) Çalışma izni/ruhsatı almadan,
b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında,
c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.
İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının;
a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün,
b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün,
c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir." hükmü yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu işlemlere dayanak olan, araç sürücüsü, yolcular ve polis memurlarınca imzalı 04.12.2018 tarihli tutanakta; 300/02 numaralı devlet karayolu üzerinde durdurulan ... plakalı araçta yapılan kontrolde araç içerisinde bulunanların sözlü beyanına göre aracın İzmir-Kemalpaşa Bağyurdu bölgesinde faaliyet gösteren … Fabrikası çalışanlarının servisini yaptığı belirtilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3. maddesi kapsamında yaptırım uygulanabilmesi için gerçekleşen taşımacılığın belediye sınırları içerisinde başlayıp bittiğine, diğer bir ifadeyle şehir içi taşımacılık yapıldığına ilişkin yeterli açıklıkta ve somut tespitlerin bulunması gerekmektedir.
Bu halde, düzenlenen tutanakta İzmir-Kemalpaşa'da bulunan fabrikanın çalışanları olan yolcuların nereden alınarak fabrikaya götürüldüğü ya da fabrikadan alındıktan sonra nereye bırakıldıklarına dair herhangi bir belirleme bulunmadığı, yapılan taşımacılığın İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde kalıp kalmadığının anlaşılamadığı, eksik düzenlenen tutanağa istinaden yaptırım uygulanmasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 31/05/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.