T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/9464
Karar No : 2023/1484
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Polis Akademisi Başkanlığı Güvenlik Bilimleri Enstitüsü Suç Araştırmaları Ana Bilim Dalında yüksek lisans programı öğrencisi iken tezinin reddedilmesi dolayısıyla ilişiği kesilen davacı tarafından, 7143 sayılı Kanun ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'na eklenen Geçici 78. madde kapsamında öğrenci affından yararlanma istemiyle yaptığı başvurunun, Polis Akademisi ve bağlı yükseköğretim kurumlarından ilişiği kesilen öğrencilere ilişkin herhangi bir hüküm bulunmaması dolayısıyla söz konusu kanundan yararlanmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle reddine ilişkin Polis Akademisi Başkanlığı Güvenlik Bilimleri Enstitüsü Müdürlüğünün ... tarihli ve ... sayılı işleminin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... gün ve E:..., K:... sayılı kararda; Polis Yüksek Öğretim Kanunu kapsamında kurulan Polis Akademisinin özel düzenlemeler dışında 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanununda yer verilen düzenlemelere tabii olmasından hareketle, 2547 sayılı Kanun'un Geçici 78. maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten önce yüksek lisans programından tezinin reddedilmesi sonucu ilişiği kesilen davacının, bir başka ifadeyle anılan hükmün kapsamı dışında bırakılan terör suçundan hüküm giyenler ile terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı nedeniyle ilişiği kesilen öğrencilerden olmadığı dikkate alındığında, anılan düzenlemeden yararlanması gerektiği sonucuna ulaşılmakta olup, Anayasa ile güvence altına alınan eğitim ve öğrenim hakkı ve mevzuat hükümleri uyarınca, davacının af kapsamından yararlandırılması gerekirken aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından Polis Akademisi Başkanlığının ilgili madde kapsamında olup olmadığına ilişkin görüş sorulduğu ve anılan Başkanlıkça verilen görüşte; Polis Akademisi Başkanlığı ve bağlı yükseköğretim kurumlarından ilişiği kesilenlere yönelik anılan maddede herhangi bir hüküm bulunmadığından af kapsamından yararlandırılmalarının mümkün olmadığının belirtildiği, çeşitli tarihlerde Af Kanunlarının çıkarıldığı ve Polis Akademisi Başkanlığı kapsamda ise ilgili düzenlemelerde açıkça belirtildiği, ancak geçici 78. madde de Polis Akademisi Başkanlığının belirtilmediği, bundan dolayı dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY :
2014-2015 eğitim-öğretim yılı güz döneminde Polis Akademisi Güvenlik Bilimleri Enstitüsü Suç Araştırmaları Ana Bilim Dalı yüksek lisans programı öğrencisi olan davacının, Polis Akademisi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin "Yüksek Lisans Tezinin Sonlandırılması" başlıklı 9.maddesi uyarınca tezinin başarısız olarak değerlendirilmesi sonucunda 09/10/2017 tarihi itibarıyla Güvenlik Bilimleri Enstitüsü Suç Araştırmaları yüksek lisans programından ilişiğinin kesildiği, 18/05/2018 tarihli 30425 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7143 sayılı Kanun'un 15.maddesi ile 2547 sayılı Kanuna eklenen Geçici 78. Madde uyarınca af kapsamından yararlanma istemiyle 20/06/2018 tarihinde başvurduğu, Güvenlik Bilimleri Enstitüsü Yönetim Kurulunun 25/09/2018 tarihli 2018/57 sayılı toplantısında alınan 98 numaralı karar uyarınca Yükseköğretim Kurulundan Polis Akademisinden ilişiği kesilen öğrencilerin geçici 78. Maddeden yararlanıp yararlanamayacağına ilişkin görüş alındığı, Yükseköğretim Kurulunun ... tarihli ... sayılı görüşünde, Polis Akademisi ve bağlı yükseköğretim kurumlarından ilişiği kesilen öğrencilere ilişkin herhangi bir hüküm bulunmaması dolayısıyla söz konusu kanun maddesinden yararlanmasının mümkün olmadığının belirtilmesi dolayısıyla davacının başvurusunun 03/10/2018 tarihli işlemle reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının "Yükseköğretim kurumlarından özel hükümlere tabi olanlar" başlıklı 132. maddesinde "Türk Silahlı Kuvvetleri ve emniyet teşkilatına bağlı yükseköğretim kurumları özel kanunlarının hükümlerine tabidir." düzenlemesi yer almaktadır.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde "Bu kanun; yükseköğretim üst kuruluşlarını, bütün yükseköğretim kurumlarını, bağlı birimlerini ve bunlarla ilgili faaliyet ve esasları kapsar. (Değişik ikinci fıkra: 15/8/2017-KHK-694/44 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7078/41 md.) Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığına bağlı yükseköğretim kurumlarıyla ilgili özel kanun hükümleri saklıdır.", geçici 56. maddesinde (Ek: 22/10/2008-5806/1 md.) " (1) Yükseköğretim kurumlarında hazırlık dâhil bütün sınıflarda intibak, ön lisans, lisans tamamlama, lisans, pedagojik formasyon, lisansüstü, tıpta uzmanlık ve sanatta yeterlik öğrenimi gören öğrencilerden; 7/6/1995 tarihinden bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar, kendi isteğiyle ilişikleri kesilenler dâhil her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilenler, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki aylık başvuru süresi içerisinde ilişiği kesilenler ile 1980 sonrasında bu içerikte çıkarılan kanunların kapsamına girmekle birlikte sağlanan haklardan yararlanmak üzere başvurmayan veya başvurdukları halde yararlanamamış olanlar, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 35 inci maddesi uyarınca bir yükseköğretim kurumu adına yurt içinde başka bir yükseköğretim kurumunda lisansüstü öğrenim yapanlardan başarısız olmaları nedeniyle ilişiği kesilenler, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içinde ilişiklerinin kesildiği kuruma başvuruda bulunmaları şartıyla bu maddede belirtilen haklardan yararlanırlar... (15) Türk Silahlı Kuvvetlerine bağlı eğitim kurumları ile Polis Akademisi ve bağlı yükseköğretim kurumlarında ön lisans ve lisans düzeyinde öğrenim görürken 7/6/1995 tarihinden bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar her ne sebeple olursa olsun okulları ile ilişiği kesilenler ile bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki aylık başvuru süresi içerisinde ilişiği kesilenlerin, bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde başvurmaları halinde, Yükseköğretim Kurulunca öğrenim görecekleri fakülte veya yüksekokulları belirlenir. Belirlenen yükseköğretim kurumlarınca intibakları yapılan öğrenciler de bu madde kapsamından diğer öğrenciler gibi yararlanırlar...", geçici 58. maddesinde (Ek: 13/2/2011-6111/173 md.) "Yükseköğretim kurumlarında hazırlık dâhil bütün sınıflarda intibak, önlisans, lisans tamamlama, lisans, lisansüstü öğrenimi gören öğrencilerden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar, kendi isteğiyle ilişikleri kesilenler ile yurt dışındaki üniversitelerden yatay geçiş yaptıktan sonra yatay geçişleri iptal edilenler dâhil, terör suçundan hüküm giyenler hariç her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilenler ile bir programı kazandıkları halde kayıt yaptırmayanlar bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş ay içinde ilişiklerinin kesildiği yükseköğretim kurumuna başvuruda bulunmaları şartıyla bu Kanunun 44 üncü maddesinde belirtilen esaslara göre 2011-2012 eğitim-öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilirler. 2010-2011 eğitim-öğretim yılı bahar dönemi için bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren on gün içinde başvuranlardan durumu kurumlarınca uygun bulunanlar 2010-2011 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde eğitim-öğretime başlayabilirler. Müracaat süresi içinde askerlik zamanı gelmiş olanların askerlikleri tecil edilmiş sayılır. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte askerlik görevini yapmakta olanlar terhislerini takip eden 2 ay içinde ilgili yükseköğretim kurumuna başvurmaları halinde bu maddede belirtilen haklardan yararlandırılır. Türk Silahlı Kuvvetlerine bağlı eğitim kurumları ile Polis Akademisi ve bağlı yükseköğretim kurumlarında tıpta uzmanlık, önlisans veya lisans düzeyinde öğrenim görürken 22/10/2008 tarihinden itibaren bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar terör suçundan hüküm giyenler hariç her ne sebeple olursa olsun kurumları ile ilişiği kesilenler, bu maddenin yayımı tarihinden itibaren yukarıda belirlenen süre içerisinde başvurmaları halinde Yükseköğretim Kurulunca uygun görülen yükseköğretim kurumlarına intibakları sağlanır...", geçici 78. maddesinde (Ek: 11/5/2018-7143/15 md.) "Yükseköğretim kurumlarında hazırlık dâhil bütün sınıflarda intibak, önlisans, lisans tamamlama, lisans, lisansüstü öğrenimi gören öğrencilerden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar, kendi isteğiyle ilişikleri kesilenler dâhil, terör suçundan hüküm giyenler ile terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı nedeniyle ilişiği kesilenler hariç, her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilenler ile bir programı kazandıkları halde kayıt yaptırmayanlar bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde ilişiklerinin kesildiği yükseköğretim kurumuna başvuruda bulunmaları şartıyla bu Kanunun 44 üncü maddesinde belirtilen esaslara göre 2018-2019 eğitim-öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilirler..." hükümlerine yer verilmiştir.
4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanununun 2. maddesinin 1. Fıkrasında "Bu Kanunda geçen kavram ve terimler;... (k) bendinde "Yükseköğretim Kurumları: Üniversiteler, yüksek teknoloji enstitüleri, Polis Akademisi, harp okulları ve bunların bünyesinde yer alan fakülteler, enstitüler, yüksek okullar, konservatuvarlar, meslek yüksek okulları ile uygulama ve araştırma merkezlerini,... ifade eder", 3. Maddesinde "Emniyet Teşkilatının memur, amir ve yönetici ihtiyacını karşılamak, ön lisans, lisans ve lisans üstü eğitim-öğretim yapmak, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak üzere bilimsel özerkliğe sahip ve bünyesinde fakülte, enstitü ve polis meslek yüksekokulları bulunan bir yüksek öğretim kurumu olarak Polis Akademisi kurulmuştur..." hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlık; Polis Akademisi Güvenlik Bilimleri Enstitüsü Suç Araştırmaları Ana Bilim Dalı yüksek lisans programı öğrencisi iken tezi başarısız bulunarak ilişiği kesilen davacı tarafından, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun geçici 78. madde kapsamında öğrenci affından yararlanma istemiyle yaptığı başvurunun reddi işleminden kaynaklanmaktadır.
Davanın çözüme kavuşturulması için Polis Akademisi ve bağlı yükseköğretim kurumlarının geçici 78. madde kapsamında olup olmadığının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
2709 sayılı Anayasanın 132. maddesinde Türk Silahlı Kuvvetleri ve emniyet teşkilatına bağlı yükseköğretim kurumları özel kanun hükümlerine tabi tutarak bu kurumlara bağlı yükseköğretim kurumlarındaki eğitim ve öğretim şeklinin diğer yükseköğretim kurumlardan farklı nitelikte olduğu benimsenmiştir.
4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu'nda 2547 sayılı Kanunun hangi hallerde uygulanacağı sayma suretiyle düzenlenmiş olup, anılan Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 2547 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanabileceği de öngörülmemiştir.
Bu durumda 2547 sayılı Kanun'da yapılan düzenlemelerin 4652 sayılı Kanuna tabi olan personel açısından uygulanabilmesi için, yapılan düzenlemede doğrudan Polis Yükseköğretim Kurumlarına atıf bulunması gerekmektedir.
Öte yandan 2547 sayılı Kanun'da geçici 78. maddeden önce de çeşitli öğrenci afları düzenlemeleri yapılmış olup, Kanun koyucu tarafından anılan düzenlemelerde açık bir şekilde Türk Silahlı Kuvvetleri'ne bağlı eğitim kurumları ile Polis Akademisi ve bağlı yükseköğretim kurumları belirtilmiştir. Nitekim 2547 sayılı Kanuna eklenen geçici 56. ve 58. maddeleri bu doğrultudadır.
Tüm bu değerlendirmeler çerçevesinde 2547 sayılı Kanun'un geçici 78. maddesinde Türk Silahlı Kuvvetleri'ne bağlı eğitim kurumları ile Polis Akademisi ve bağlı yükseköğretim kurumlarındaki öğrencilere uygulanacağına ilişkin açık bir hüküm olmadığından, anılan okullardan ilişiği kesilenlerin geçici 78. madde hükmünden yararlanma imkanı bulunmamaktadır.
Bu itibarla temyize konu Bölge İdare Mahkemesi Kararının bozulması gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 28/03/2023 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY :
(X)- Bölge İdare Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenip bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin 1. fıkrasında yazılı nedenlerin bulunmasına bağlıdır.
Bölge İdare Mahkemesince verilen karar ve dayandığı gerekçe usul ve kanuna uygun olup, bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği görüşüyle aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.