Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2020/1004 E. , 2020/3019 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/1004
Karar No : 2020/3019
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ İSTEYEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararının bozulmasına ilişkin Danıştay İkinci Dairesinin 08/01/2020 günlü, E:2016/14397, K:2020/191 sayılı kararının; davacı tarafından, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dava; … İl Milli Eğitim Müdürlüğü emrinde Şef olarak görev yapan davacı tarafından, Milli Eğitim Bakanlığı Taşra Teşkilatı Şube Müdürlüğü Görevde Yükselme Sınavı kapsamında nihai başarı sırasının sadece sözlü puana göre belirlenmesine ilişkin Yönetmelik hükmünün Danıştayca yürütmesinin durdurulduğundan bahisle, 21-27 Ekim 2015 tarihleri arasında, il/ilçe milli eğitim şube müdürlüğü kadrolarına lehine yargı kararı olanlar için yapılacak atamalarda, yazılı ve sözlü sınav puanı ortalamasına göre kendisine de tercih hakkı verilmesi isteğiyle yaptığı başvurunun reddine dair 19/11/2015 günlü, 11876649 sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta, Danıştay Beşinci Dairesinin E:2013/8367 sayılı, Danıştay İkinci Dairesinin E:2013/10363 sayılı dosyalarında verilen yürütmenin durdurulması kararları gerekçeleri ile birlikte dikkate alındığında, Milli Eğitim Bakanlığı Taşra Teşkilatı Şube Müdürlüğü Görevde Yükselme Sınavına katılanların yazılı ve sözlü puanları beraber değerlendirilmek suretiyle başarı sıralamasının belirlenmesi gerektiğinden, yazılı ve sözlü sınavda yeterli puan almak suretiyle başarılı olan davacının, liyakat ilkesine aykırı şekilde, atamanın yalnızca sözlü sınavda alınacak puana göre yapılmasını öngören sistem çerçevesinde gerçekleştirilmesi ve sadece sözlü sınav puanı esas alınmak suretiyle tercih ettiği yerlerden herhangi birine atanamadığı, yazılı ve sözlü not ortalamasının alınarak, il/ilçe milli eğitim müdürlüklerinde münhal bulunan şube müdürü kadrolarına atama konusunda, 21-27 Ekim 2015 tarihleri arasında yapılacak tercih döneminde, kendisine de tercih hakkı tanınması konusunda yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 08/01/2020 günlü, E:2016/14397, K:2020/191 sayılı kararıyla; sadece sözlü sınav puanına göre 16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen atamalar sırasında şube müdürlüğüne ataması yapılmayan davacının, yazılı ve sözlü puanının aritmetik ortalaması esas alınması halinde (16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen atamalardaki) tercih ettiği şube müdürlüğü kadrolarına atanıp atanamayacağının tespiti bakımından, anılan tarih itibariyle davacıya ait tercih belgesinin davalı idareden getirtilip incelenmesi ve buna göre değerlendirme yapılmak suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, tercih belgesi olmadan ve bu yönde bir değerlendirme yapılmaksızın, eksik incelemeye dayalı olarak dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, bu davada verilen iptal kararı uyarınca şube müdürü olarak atandığı ve yaklaşık 3 yıldır görev yapmakta olduğu, sadece sözlü sınav puanlarına göre 16/04/2014 tarihinde yapılan atamalarda şube müdürü olarak tercihlerine yerleşemediği, Yürütmeyi Durdurma Kararları uyarınca Yönetmeliklerde değişiklik yapıldığı, aynı konuda açılan davalarda davacılar lehine bir çok kararlar verildiği, 16/04/2014 tarihinde 1709 şube müdürü kadrosuna yapılan atamaların yargı kararı ile iptal edildiği, ancak yargı kararının uygulanmadığı, yazılı ve sözlü sınav puanı ortalamasına göre söz konusu atamaların yenilenmesi halinde atama durumunun olabileceği ileri sürülerek, Dairemizce verilen 08/01/2020 günlü, E:2016/14397, K:2020/191 sayılı bozma kararının kaldırılarak, İdare Mahkemesince verilen kararın onanmasına karar verilmesi talep edilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından; 16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen atamalardaki davacıya ait tercih belgesi dava dosyasına sunulmak suretiyle, davacının yazılı ve sözlü sınav puanı ortalamasına göre de tercihlerine puanının yetmediği, "Tercih dışı atanmak istiyorum" hanesini de "HAYIR" şeklinde belirttiği, davacının yazılı ve sözlü sınav ortalama puanına göre 1778. sırada yer aldığı, bu durumda 1709 adayın atamasının yapıldığı dikkate alındığında, davacının yazılı ve sözlü sınav puanına göre de tercihlerine atanma imkanının bulunmadığı ileri sürülerek, karar düzeltme isteminin reddine karar verilmesi talep edilmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme istemi kabul edilerek, İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay İkinci Dairesinin 08/01/2020 günlü, E:2016/14397, K:2020/191 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden; … İl Milli Eğitim Müdürlüğü emrinde Şef olarak görev yapan davacının, 29/12/2013 tarihinde yapılan Milli Eğitim Bakanlığı Taşra Teşkilatı Şube Müdürlüğü Görevde Yükselme yazılı sınavından 73,33 puan alarak sözlü sınava katılmaya hak kazandığı, 10-28/02/2014 tarihleri arasında gerçekleştirilen sözlü sınavında da 78,74 puanla başarılı olduğu, 10 tane tercihte bulunduğu ve "Tercih dışı atanmak istiyorum" hanesini de "HAYIR" şeklinde belirttiği ve sadece sözlü sınav puanlarına göre 16/04/2014 tarihinde yapılan atamalarda şube müdürü olarak tercihlerine yerleşemediği, bilahare 23/10/2015 tarihli dilekçesiyle, Milli Eğitim Bakanlığı Taşra Teşkilatı Şube Müdürlüğü Görevde Yükselme Sınavı kapsamında nihai başarı sırasının sadece sözlü puana göre belirlenmesine ilişkin Yönetmelik hükmünün Danıştayca yürütmesinin durdurulduğundan bahisle, 21-27 Ekim 2015 tarihleri arasında, il/ilçe milli eğitim şube müdürlüğü kadrolarına lehine yargı kararı olanlar için yapılacak atamalarda, yazılı ve sözlü sınav puanı ortalamasına göre, kendisine de tercih hakkı verilmesi ve tercihlerine puanının yetmediği takdirde boş bulunan şube müdürlüğü kadrolarından birine atanma yolunda talepte bulunduğu ve davalı idarenin 19/11/2015 tarih ve 11876649 sayılı işlemi ile, 16/04/2014 tarihinde 1709 şube müdürü adayının atamalarının yapıldığı ve boşalan kadrolara görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavlarına ilişkin başarı listesinin kesinleştiği tarihten itibaren altı aylık süreyi aşmamak üzere başarı listesindeki sıraya göre atama yapılabileceği gerekçesiyle davacı talebinin reddedilmesi üzerine temyizen bakılmakta olan işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Anayasa'mızın 138. maddesinin son fıkrasında, “Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.” kuralına yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 28. maddesinin 1. fıkrasında, “Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idare, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur. Bu süre hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez. ...” hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Olayda, Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin 12/B maddesinde, şube müdürlüğü kadrolarına sözlü sınav puanına göre atamayı öngören düzenlemenin Danıştay Beşinci Dairesinin 06/03/2014 günlü, E:2013/8367 sayılı kararıyla yürütülmesinin durdurulmasına karar verildiği, yine aynı şekilde Milli Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmeliğin 21. maddesinde, şube müdürlüğü kadrolarına sözlü sınav puanına göre atama yapılmasını öngören düzenlemenin de Danıştay İkinci Dairesinin 29/04/2014 günlü, E:2013/10363 sayılı kararıyla yürütülmesinin durdurulduğu, Danıştay İkinci ve Beşinci Daireleri tarafından verilen yürütmenin durdurulması kararlarında, yazılı sınavın devre dışı bırakılarak sadece sözlü sınava göre atama yapılmasının hukuka aykırı olduğu hususunun belirtildiği, yargı kararları doğrultusunda anılan yönetmeliklerde değişikliğe gidilerek şube müdürlüğü kadrolarına atanmalarda yazılı ve sözlü sınavın aritmetik ortalamasının alınacağı şeklinde düzenleme yapıldığı; diğer taraftan, ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla, dayanağını teşkil eden yönetmelik hükümlerinin yargı kararıyla yürütülmesinin durdurulmasına karar verildiği gerekçesiyle, sadece sözlü sınav puanı esas alınmak suretiyle 16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen Milli Eğitim Bakanlığı taşra teşkilatı şube müdürlüğü atama işlemlerinin tamamının iptaline hükmedildiği, bu kararın, Danıştay İkinci Dairesinin 10/11/2015 günlü, E:2015/5968, K:2015/8730 sayılı kararı ile onandığı, daha sonra karar düzeltme istemi de reddedilerek anılan kararın kesinleştiği; yine ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:… sayılı kararıyla, söz konusu sözlü sınav neticesine dayalı olarak yapılan tüm atama işlemlerinin yürütülmesinin durdurulmasına, bilahare … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla iptaline hükmedildiği ve Danıştay İkinci Dairesinin 15/10/2015 günlü, E:2015/3097, K:2015/8038 sayılı kararı ile bu kararın aynen onandığı, karar düzeltme isteminin de incelenmeksizin reddi suretiyle anılan kararın kesinleştiği anlaşılmaktadır.
İdarenin yargı kararlarına uyması ve bu kararların gereklerine göre gecikmeksizin işlem ya da eylemde bulunmak zorunda olması aynı zamanda “Hukuk Devleti” ilkesinin de bir gereğidir. Anayasanın 2. maddesinde yer alan bu ilke uyarınca idarenin mahkeme kararlarını “aynen” ve “gecikmeksizin” uygulamakla yükümlü olduğu açıktır.
Uyuşmazlıkta, şube müdürlüğü kadrolarına sadece sözlü sınav puanına göre atama yapılmasını öngören yönetmelik maddelerinin Danıştay tarafından yürütmesinin durdurulmasına karar verilmesi, anılan yargı kararları uyarınca, yazılı puanı ile sözlü puanının aritmetik ortalamasının alınarak başarı düzeyinin belirlenmesi gerektiği yönünde yönetmeliklerde düzenlemeler yapılmış olması ve 16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen Milli Eğitim Bakanlığı taşra teşkilatı şube müdürlüğü atama işlemlerinin tamamının iptaline ilişkin kesinleşmiş yargı kararlarının bulunması hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, şube müdürlüğü kadrolarına yapılacak atamaların, yazılı ve sözlü sınav puanları birlikte değerlendirilmek suretiyle gerçekleştirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; davacının yazılı ve sözlü puanının aritmetik ortalaması esas alınmak suretiyle belirlenecek başarı durumuna göre, yazılı ve sözlü sınavda başarılı olup 16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen yerleştirmelerde şube müdürü olarak atanan ve atanmayan diğer adaylarla birlikte değerlendirilmek suretiyle, şube müdürlüğü kadrolarına atanıp atanamayacağının belirlenmesi ve buna göre işlem tesis edilmesi gerekirken, davacının yazılı ve sözlü sınav puanlarına göre münhal bulunan şube müdürlüğü kadrolarına yapılacak söz konusu atamalarda tercih hakkı verilmesi talebinin reddine yönelik dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Nitekim, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 17/02/2020 günlü, E:2020/4, K:2020/14 sayılı kararı da bu yöndedir.
Diğer taraftan; dava konusu işlemin hukuka aykırı bulunarak iptal edilmesinin, davacının doğrudan şube müdürü olarak atanması sonucunu doğurmayacağı, yukarıda yer verilen gerekçe doğrultusunda davalı idarece yeniden bir değerlendirmenin yapılmasının gerektiği açıktır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Mahkeme kararının YUKARIDA BELİRTİLEN GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına, karar düzeltme aşamasında davacı tarafından yapılan …-TL yargılama giderinin ise davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, 20/10/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.