Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2020/1083 E. , 2021/396 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/1083
Karar No : 2021/396
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DİĞER DAVALI : ... Kaymakamlığı
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...'yı temsilen ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ..... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Dava; Çınar Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca sözleşmeli eğitmen (sosyal çalışmacı) olarak görev yapan davacıyla 2017 yılı için yeni hizmet sözleşmesi yapılmamasına ilişkin ... Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bu işleme dayanak teşkil eden ... Kaymakamlığı İlçe Olağanüstü Hal Bürosunun ... tarih ve E:... sayılı işleminin iptali ve davacının bu işlemler nedeniyle yoksun kaldığı özlük, emeklilik, sosyal haklarının iadesiyle maddi kayıplarının tazminine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; sözleşmeli personelin mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılan kamu hizmeti görevlileri olduğu, sözleşmenin yenilenmesi hususunda idarenin takdir yetkisinin bulunduğu, davalı idarelerin takdir yetkisini hukuka aykırı olarak kullandığına yönelik dava dosyasında herhangi bir bilgi, belge ve somut tespit bulunmadığı dikkate alındığında; davalı idarelerce, Diyarbakır Valiliği İl Olağanüstü Hal Bürosunun verdiği yetkiye dayanarak olağanüstü hal kapsamında alınan tedbirlere ilişkin Kanun Hükmünde Kararnamelerde milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen terör örgütüne aidiyeti, irtibatı, iltisakı olduğu değerlendirilen davacının sözleşmesinin yenilenmesine onay vermeme ve bu durumu davacıya bildirme yönünde tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti :... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; ... tarihli ara kararı ile davalı ... Kaymakamlığından, davacının hizmet sözleşmesinin yenilenmesine onay verilmemesine esas alınan bilgi ve belgeler istenilmiş ise de, bu konuda hiçbir belgenin dosyaya sunulmadığı, davalı ... Belediye Başkanlığının ... ve ... tarihli ara kararlarına cevaben gönderdiği bilgi ve belgelerin incelenmesinden ise; Belediyede eğitmen kadrosunda çalışan personel bulunmadığı ve Belediyenin bu kadroda tam zamanlı personele ihtiyaç olduğunun anlaşıldığı, davacının görevinde başarısız olduğuna veyahut hizmetinden verim alınamadığına ilişkin bilgi ve belgenin gönderilmediği dikkate alındığında, davacının hizmet sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemin haklı bir nedene dayanmadığı ve hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmış olup, davacının sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, bu işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile .... İdare Mahkemesince verilen .... tarih ve E:.., K:... sayılı kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, tazminat isteminin kabulü ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava açma tarihi olan 16/02/2017 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN ... BELEDİYE BAŞKANLIĞININ İDDİALARI : Davacının sözleşmesinin yenilenmemesi gerektiğini bildiren İlçe Olağanüstü Hal Bürosu işleminin aksine karar verilmesinin mümkün olmadığı, ayrıca davacının hizmetine de ihtiyaç bulunmadığı, mali yılla sınırlı olarak sözleşme imzalandığı ve sözleşme süresinin bitimi üzerine sözleşmenin yenilenip yenilenmeyeceği konusunda idarelerin takdir hakkı bulunduğu, takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun kullanıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından; dava idarenin takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak kullandığı, dava konusu işlemin sebep unsurunun somut olarak ortaya konulamadığı, hizmetine duyulan ihtiyacın devam ettiği, dava konusu işlemin usul ve hukuka aykırı olduğu belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptali ile tazminat isteminin kabulü ve işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının davacıya ödenmesine ilişkin kısmının onanması, davacının faiz istemi olmadığı halde talebinin aşılarak yasal faize hükmedilmesi nedeniyle kararın bu kısmının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dosyanın incelenmesinden; .. Belediye Başkanlığı tarafından ... Kaymakamlığı'na yazılan ... tarih ve ... sayılı yazıda, aralarında davacının da bulunduğu bir kısım sözleşmeli personelin 2017 yılında çalıştırılması hususunda izin talep edildiği, ... Kaymakamlığı İlçe Olağanüstü Hal Bürosu'nun ... tarih ve E:... sayılı cevabi yazısında, ek-1 listede ismi ve unvanı yazılı bulunan 27 personelin 2017 yılında vizelerinin onaylanmasına, aralarında davacının da bulunduğu ek-2 listede isim ve unvanları yazılı 37 personelin 2017 yılı vizelerinin yapılmasının uygun bulunmadığı belirtildiğinden, Çınar Belediye Başkanlığı'nda 5393 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca sözleşmeli eğitmen (sosyal çalışmacı) olarak görev yapan davacının, 2017 yılı hizmet sözleşmesinin yenilenmeyeceğinin Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bildirilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge İdare ve vergi mahkemeleri tarafından verilen kararların temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin varlığı halinde mümkün olup, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin iptali ile yoksun kalınan parasal hakların davacıya ödenmesine ilişkin kısmında 49. maddede belirtilen bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, kararın bu kısmına yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.
Kararın, yasal faize ilişkin hüküm fıkrasına gelince;
Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri olan "taleple bağlılık" ilkesi uyarınca, idari yargı mercilerinde açılan davalarda, mahkemeler davacının istemi ile bağlı olup, istemi genişletecek biçimde karar vermeleri mümkün değildir.
Bakılan uyuşmazlıkta; davacının, dava dilekçesinde faiz istemi bulunmadığı halde, ... Bölge İdare Mahkemesince, yoksun kalınan parasal hakların dava açma tarihi olan 16/02/2017 tarihinden işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; taleple bağlılık ilkesi gereği, bölge idare mahkemesince, davacının talebi aşılarak yoksun kalınan parasal hakların faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesinde usul kurallarına uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı ... Belediye Başkanlığının temyiz isteminin kısmen reddi ile ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, dava konusu işlemin iptali ile tazminat isteminin kabulü ve işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının davacıya ödenmesine ilişkin kısmının ONANMASINA;
2. Davalı Çınar Belediye Başkanlığının temyiz isteminin kısmen kabulü ile anılan kararın yasal faize hükmedilmesine ilişkin kısmının BOZULMASINA
3. Dosyanın, bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 03/02/2021 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.