Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2020/11010 E. , 2021/12399 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/11010
Karar No : 2021/12399
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR): 1- … Site Yönetimi Yetklisi …
2- … Sahil Sitesi Yönetim Kurulu Yetkilisi …
3- … Sahil Site Yönetim Kurulu Yetkilisi …
VEKİLİ : Av. … - Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Yalova İli, Çiftlikköy İlçesi, … Köyü, … ada … parsel, … ada … parsel ve … ada … parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda yapılan parselasyon işlemine ilişkin … tarih ve … sayılı ve … tarih, … sayılı belediye encümen kararlarının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; Mahkemenin … tarih ve E…., K…. sayılı kararı ile; dava dilekçesinde, birden çok belediye meclis ve belediye encümeni kararının tarih ve sayısı yazılmak suretiyle iptalinin istenildiği, anılan belediye meclis ve belediye encümeni kararlarının tebliğ veya öğrenme tarihlerine yer verilmediği gibi birer örneğinin de dava dilekçesine eklenmediği gerekçesiyle 2557 sayılı Kanunu'nun 3. maddesine uygun düzenlenmeyen dava dilekçesinin reddine karar verildiği, davacı tarafça 24.06.2019 tarihli dilekçe ile davanın yenilendiği, ancak aynı yanlışlıkların yeniden yapıldığı ayrıca tüm imar uygulaması ve parselasyon çalışmalarının iptali istenilmek suretiyle ucu açık taleplerde bulunulduğu ve tereddüde neden olunduğu gerekçesiyle … tarih ve E…., K…. sayılı karar ile 2557 sayılı Kanunu'nun 3. maddesine uygun düzenlenmeyen dava dilekçesinin reddine karar verildiği, davacı tarafça mahkemeye sunulan 25.10.2019 tarihli üçüncü yenileme dilekçesinde de aynı yanlışlıkların tekrarlandığı ve dilekçe ret kararlarında belirtilen hususların yerine getirilmediği sonucuna ulaşılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı Kanunun 15/5. maddesi uyarınca davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusunun açık ve net olarak belirtildiği, dilekçede muğlaklık olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ..'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Yalova İli, Çiftlikköy İlçesi, …Köyü, … ada … parsel, … ada … parsel ve … ada … parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda yapılan parselasyon işlemine ilişkin … tarih ve …sayılı ve … tarih, … sayılı belediye encümen kararlarının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasanın 36. maddesinde, herkesin, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahip olacağı güvence altına alınmıştır.
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin Adil Yargılanma hakkı başlıklı 6. maddesinde, herkesin, gerek medeni hak ve yükümlülükleriyle ilgili nizalar, gerek cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamalar konusunda karar verecek olan, yasayla kurulmuş bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından davasının makul bir süre içinde, hakkaniyete uygun ve açık olarak görülmesini isteme hakkına sahip olduğu belirtilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İdari davaların açılması" başlıklı 3. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendinde, dava dilekçelerinde davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin gösterileceği; 14. maddesinin 3. fıkrasının (g) bendinde, dilekçelerin 3 ve 5 inci maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden inceleneceği; 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde, dilekçelerde 14 üncü maddenin 3/g bendine aykırılık görülmesi halinde otuz gün içinde 3 ve 5. maddelere uygun şekilde düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak üzere dilekçenin reddine karar verileceği; aynı maddenin 5. fıkrasında, 1. fıkranın (d) bendine göre dilekçenin reddedilmesi üzerine yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesi açılmış olan bir davanın bağımsız ve tarafsız bir mahkemede adil yargılanma usulüyle görülmesini güvence altına almaktadır.
Sözleşmenin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma ilkesi, mahkeme tarafından önüne gelen bir davada, uyuşmazlığın özüne yönelik bir incelemenin yapılması, uyuşmazlığın sadece şekli olarak ele alınması sonucunu doğuracak bir yaklaşımdan uzaklaşılması, adil ve aleni olarak yargılanma hakkını öngören bir yargılamanın da gerçekleşmesini temel ilke olarak alan bir haktır. Bu hak kişilere belirli koşullarda "mahkemeye erişme" hakkını tanımaktadır. Mahkemeye erişme hakkı mutlak bir hak değildir. Bazı sınırlamalara tabi tutulabilir. Ancak, dava açıldıktan sonra davanın önüne getirildiği mahkeme tarafından davayla ilgili bütün maddi ve hukuki sorunların incelenmesi suretiyle davanın karara bağlanması gerekir. Tarafların araştırılmasını talep ettikleri maddi olayların yeterince araştırılmayıp, maddi gerçekliğin taraflardan birisinin teslim ettiği bir belgede olduğu gibi kabul edilmek suretiyle uyuşmazlığın çözümlenmesi mümkün değildir.
6.madde "Bağlayıcı bir karar verme amacıyla önüne getirilen bir çekişme açısından esas ve hukuk incelemesi yapma görevine sahip bir mahkemeden talepte bulunma hakkıdır. (Le Compte, Van Leuven ve De Meyere, para.54-61)
Mahkemeye erişim hakkı kaynağını adaletin reddini yasaklayan uluslararası hukuk prensibinden alır.(Golder)
Buna karşın mahkemeye erişim hakkı esasa dair haklar ihdas etmez. Bir başka anlatımla bu hak bir davanın esasta nasıl karara bağlanacağını düzenlemez.
Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlığa konu … ada … parsel, … ada … parsel ve … ada … parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda daha önce yapılan parselasyon işleminin … İdare Mahkemesinin … tarih, E:…, K:… sayılı kararıyla iptaline karar verilmesi üzerine, söz konusu alanda dava konusu … tarih, …sayılı ve … tarih, … sayılı belediye encümen kararlarıyla parselasyon işleminin kabul edildiği ve anılan parselasyon işleminin 07.11.2018 - 06.12.2018 tarihleri arasında askıya çıkarılarak ilan edildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, davacılar tarafından davanın konusu ve uyuşmazlıkla ilgili talepler ortaya konularak yasal süre içerisinde … ada … parsel, … ada … parsel ve … ada … parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda 3194 sayılı Kanununun 18. maddesi uyarınca yapılan parselasyon işleminin iptalinin istenildiği açık olduğundan, mahkemece bu işlemlere ilişkin davalı idareden gerekli bilgi ve belgeler istenilerek uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi gerekirken, usule aykırı olarak verilen dilekçe ret kararları üzerine aynı yanlışlıkların tekrarlandığı gerekçesiyle davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararı ile dava açma hakkının, dolayısıyla mahkemeye erişim hakkının engellendiği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu durumda, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 15/11/2021 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.