T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/1118
Karar No:2024/969
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Muğla ili, Milas ilçesinde kurulması planlanan Sarpege Rüzgar Enerjisi Santrali (RES) Projesi için 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun Geçici 17. maddesi uyarınca yapılan önlisans başvurusunun, söz konusu başvuru kapsamında sunulan santral sahası ile anılan proje için Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul)'nun … tarih ve … sayılı uygun bulma kararına konu santral sahasının birbirinden farklı sahalar olduğundan bahisle reddine ve teminat mektubunun iadesine ilişkin 07/09/2017 tarih ve 7269-1 sayılı Kurul kararı ile bu Kurul kararına yönelik itirazın cevap verilmemek suretiyle (zımnen) reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirketin Sarpege RES Projesi için 01/11/2007 tarihinde lisans başvurusunda bulunduğu, … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile 16 ayı inşaat öncesi dönem ve 16 ayı inşaat dönemi olmak üzere, lisans yürürlük tarihinden itibaren 32 ay tesis tamamlanma süresi ile 49 yıl süreli üretim lisansı verilmesinin uygun bulunduğu ve davacı şirkete belirli süreler içerisinde yerine getirmesi gereken yükümlülüklerin bildirildiği, söz konusu yükümlülüklerden olan Çevresel Etki Değerlendirme Yönetmeliği kapsamında alınması gereken karar, proje alanı Imsık Askeri Havaalanı Mania Planı içerisinde kalması nedeniyle alınamadığından … tarih … sayılı Kurul kararıyla Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 10. maddesinin 11. fıkrası uyarınca üretim lisansı başvurusunun reddedildiği, davacı şirketin 29/08/2013 tarihli dilekçe ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen Geçici 17. madde uyarınca söz konusu projenin lisans işlemlerinin tamamlanması talebiyle davalı idareye başvurduğu, söz konusu başvuru kapsamında sunulan santral sahası ile anılan proje için Kurul'un 17/02/2011 tarih ve 3076-21 sayılı uygun bulma kararına konu santral sahası arasında kuş uçuşu yaklaşık 29 km'lik mesafe bulunduğundan bahisle … tarih ve … sayılı Kurul kararıyla önlisans başvurusunun reddine ve teminat mektubunun iadesine karar verildiği;
Uyuşmazlığın Sarpege RES projesi için yapılan başvurunun 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi kapsamında olup olmadığından kaynaklandığı, 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi ile uygun bulma kararında belirtilen yükümlülükleri yerine getirememiş olan şirketlere bir seferlik olmak üzere yeni bir hak tanındığı, davacı şirketin de söz konusu yükümlülüklerden Çevresel Etki Değerlendirme Yönetmeliği kapsamındaki kararı proje alanının Imsık Askeri Havaalanı Mania Planı içerisinde kalması nedeniyle alamadığından lisans başvurusunun reddedildiği, bu durumda, davacı şirketin söz konusu yükümlülüğü yerine getirebilmesi için santral sahası alanında bir değişiklik yapması gerektiği, yapılan değişikliğin Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından da onaylandığı, davacı şirketin ilgili yönetmelikte öngörülen tüm yükümlülükleri süresinde ve eksiksiz olarak yerine getirmek suretiyle artık önlisans verilme aşamasına geldiği anlaşıldığından ve bu konuda haklı bir beklentiye girdiği de gözetildiğinde, dava konusu işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesinin aynı proje için Kurum'a yeniden başvuru yapma hakkı verdiği, davacı şirketin ise uygun bulma kararı verilen projeden yaklaşık 29 km uzakta bir saha için önlisans başvurusunda bulunduğu, söz konusu başvurunun 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceği, saha değişikliğinin ancak önlisans/lisans alındıktan sonra değişiklik gerekçesinin mücbir sebepler veya uygun bulunan haller kapsamında olması ve ilgili maddelerde yer alan koşulların sağlanması halinde yapılabileceği, davacı şirketin bu aşamada proje sahası değiştiremeyeceği, ÇED Yönetmeliği kapsamındaki kararın önlisans alındıktan sonraki bir yükümlülük olduğu, Geçici 17. madde kapsamında yeniden yapılan başvurular için daha önceki uygun bulma kararında belirtilen yükümlülüklerin yeniden yerine getirilmesinin isteneceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, ayrıca idareleri mevzuat uyarınca harçtan muaf olduğundan aleyhe harca hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, önlisans başvurusunun 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi ve Uygulama Yönetmeliği'nin 14. maddesinde düzenlenen usul ve esaslara uygun olduğu, söz konusu kurallarda idareye takdir yetkisi tanınmadığı, ilgili mevzuat çerçevesindeki tüm yükümlülüklerin usulüne uygun olarak süresinde ve eksiksiz olarak yerine getirildiği, santral sahalarının farklı olması hususunun tüm önlisans/lisans başvurularında ortaya çıkan olağan bir husus olduğu, proje yeri değişikliğinin aynı ilçe sınırları içerisinde aynı trafo merkezine bağlı kalınacak şekilde yapıldığı, Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nce yapılan teknik değerlendirme neticesinde projenin uygun bulunduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı şirket, 01/11/2007 tarihinde Muğla ili, Milas ilçesinde kurulması planlanan Sarpege RES projesi için üretim lisansı başvurusunda bulunmuştur.
… tarih ve … sayılı Kurul kararı ile, Sarpege RES projesi için 49 yıl süreli üretim lisansı verilmesinin uygun bulunmasına ve Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamındaki yükümlülüğün yerine getirilmesine karar verilmiş, rüzgar tesisinin türbin ve santral sahası köşe koordinatları açıkça gösterilmiştir.
… tarih ve … sayılı Kurul kararı ile, Sarpege RES projesi için yapılan üretim lisansı başvurusunun, proje alanı Imsık Askeri Havaalanı Mania Planı içerisinde kaldığından Çevresel Etki Değerlendirme Yönetmeliği kapsamındaki kararın alınamaması nedeniyle reddedilmesine ve teminat mektubunun iadesine karar verilmiştir.
6446 sayılı Kanun'a 12/07/2013 tarih ve 6495 sayılı Kanun ile eklenen Geçici 17. madde, 02/08/2013 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir.
Bunun üzerine davacı şirket … tarih ve … barkod numaralı yazı ile, 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi uyarınca Sarpege RES projesinin lisans işlemlerinin tamamlanması talebiyle davalı idareye başvurmuştur.
Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) Genel Müdürlüğü, davalı idarenin başvurusu üzerine, … tarih ve … barkod numaralı yazı ile, Sarpege RES projesi için daha önce verilen bağlantı görüşünün geçerli olduğunu bildirmiştir.
Uygun bağlantı görüşü devam ettiğinden bahisle davacı şirketten Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin "Önlisans başvuru usulü" başlıklı 12. maddesinde belirtilen bilgi ve belgeleri sunması istenmiş, davacı şirket tarafından … tarih ve … barkod numaralı yazıyla Sarpege RES projesine ilişkin bilgiler sunulmuştur.
Söz konusu bilgi ve belgelerin süresi içerisinde sunulduğu tespit edildiğinden söz konusu bilgi ve belgeler ilgili mevzuat çerçevesinde teknik değerlendirmenin yapılması amacıyla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'ne gönderilmiş, Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nce davacı şirketin başvurusuna ilişkin bilgiler Rüzgar Enerjisine Dayalı Lisans Başvurularının Teknik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında değerlendirilmiş ve 26/10/2015 tarih ve 3GL9C0KM barkod numaralı yazıyla söz konusu projeye ait santral sahası köşe koordinatları ve türbin koordinatlarının işbu yazı ekinde belirtildiği şekilde olması durumunda başvurunun anılan Yönetmelik esaslarına göre uygun olacağı belirtilmiş, davacı şirket tarafından 14/12/2015 tarih ve BG6L0KCD barkod numaralı yazıyla Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nce uygun görülen koordinat bilgileri davalı idareye sunulmuştur.
Davalı idare, … tarih ve E… sayılı yazı ile, Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nce teknik değerlendirmesi uygun bulunduğundan bahisle, davacı şirketten Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin Geçici 14. maddesinin ikinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri uyarınca bir yıl süreli rüzgar ölçümünün tamamlanmasını ve sonuçlarının Kurumlarına gönderilmesini talep etmiş, davacı şirket tarafından … tarih ve … barkod numaralı yazı ekinde rüzgar ölçüm sonuç raporu sunulmuştur.
Davacı şirket tarafından önlisans başvurusunda istenen bilgi ve belgeler kapsamında davalı idareye sunulan söz konusu bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde, … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile, Kurul'un … tarih ve … sayılı uygun bulma kararına konu santral sahası ile 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi kapsamında … tarih ve … barkod numaralı yazıyla yapılan başvuru kapsamında Kurum'a … tarih ve … barkod numaralı ve … tarih ve … barkod numaralı yazılarla sunulan santral sahasının birbirinden farklı sahalar olduğu tespit edildiğinden bahisle davacı şirketin Sarpege RES projesine yönelik önlisans başvurusunun reddedilmesine ve teminat mektubunun iade edilmesine karar verilmiştir.
Davacı şirketin söz konusu Kurul kararına yönelik itirazı cevap verilmemek suretiyle (zımnen) reddedilmiştir.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun Geçici 17. maddesinde, "Rüzgar enerjisine dayalı üretim faaliyeti için yapılmış lisans başvurularından Kurul kararı ile lisans verilmesi uygun bulunmuş, ancak uygun bulma kararında belirtilen yükümlülüklerini yerine getiremediğinden dolayı, bu maddenin yürürlük tarihinden önce lisans başvurusu reddedilmiş tüzel kişilerin bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren bir ay içinde Kuruma başvurması ve TEİAŞ veya elektrik dağıtım şirketleri tarafından uygun bağlantı görüşlerinin devam ettiğinin tevsik edilmesi hâlinde bu kapsama giren tüzel kişilerin başvuruları önlisans başvurusu olarak kabul edilir ve bu Kanunda belirtilen yükümlülükleri tamamlamaları koşuluyla ilgili tüzel kişilere önlisans verilir. Bu madde kapsamında başvuran tüzel kişilerin daha önce irat kaydedilmiş olan teminatları iade edilmez." kuralı yer almaktadır.
Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin, işlem tarihindeki haliyle "Önlisans başvuru usulü" başlıklı 12. maddesinde, "(1) Üretim faaliyetinde bulunmak isteyen tüzel kişiler, önlisans almak için Ek-2’de yer alan Önlisans Başvuru Dilekçesi ile birlikte, Kurul kararıyla yürürlüğe konulan Önlisans ve Lisans İşlemleri ile İlgili Başvurularda Sunulması Gereken Bilgi ve Belgeler Listesi uyarınca sunulması gereken belgeleri ibraz etmek suretiyle, bu Yönetmelikte başvuru süresi düzenlenen kaynaklar bakımından süresi içerisinde Kuruma başvurur. (...)
(...)
(3) Piyasada faaliyet göstermek üzere önlisans başvurusunda bulunacak özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişilerin;
a) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri doğrultusunda anonim şirket ya da limited şirket olarak kurulmuş olması,
b) Anonim şirket olarak kurulmuş olması halinde, sermaye piyasası mevzuatına göre borsada işlem görenler dışındaki paylarının tamamının nama yazılı olması, zorunludur.
(4) Önlisans başvurusunda bulunan tüzel kişinin veya tüzel kişilikte;
a) Doğrudan veya dolaylı pay sahibi olan gerçek veya tüzel kişi veya kişilerin,
b) Yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile limited şirketlerde müdürlerin,
Kanun'un 5'inci maddesinin sekizinci fıkrası kapsamında yasaklı olmaması zorunludur.
(5) Önlisans başvurularında,
a) MWm cinsinden her bir kurulu güç başına Kurul kararı ile belirlenen tutarda teminat sunulur. Bu yöntemle hesaplanan teminat tutarının üst sınırı, üretim tesisi için Kurum tarafından öngörülen toplam yatırım tutarının yüzde beşini geçmemek üzere, Kurul kararı ile belirlenir. Bu Yönetmelik kapsamında Kurum'a sunulacak banka teminat mektubu tutarı, birden fazla bankadan temin edilen banka teminat mektupları ile de sağlanabilir.
b) Şirket asgari sermayesinin, üretim tesisi için Kurum tarafından öngörülen toplam yatırım tutarının yüzde beşine, nükleer enerjiye veya yerli kömüre dayalı üretim tesisi kurulması için yapılan önlisans başvuruları açısından yüzde birine artırıldığına ilişkin şirket esas sözleşmesinin sunulması zorunludur.
c) Önlisans alma bedelinin Kurum hesabına yatırıldığına ilişkin belgenin ibraz edilmesi zorunludur. Yerli doğal kaynaklar ile yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı üretim tesisi kurmak üzere önlisans almak için başvuruda bulunan tüzel kişilerden önlisans alma bedelinin sadece yüzde onu tahsil edilir.
ç) Başvuru sahibi tüzel kişinin esas sözleşmesinde;
1) Tüzel kişinin anonim şirket olması halinde, sermaye piyasası mevzuatına göre borsada işlem görenler dışındaki paylarının tamamının nama yazılı olduğuna ve hamiline yazılı pay senedi çıkaramayacağına ilişkin hükme,
2) Önlisans süresince şirketin ortaklık yapısında değişiklik yapılamayacağına ilişkin bu Yönetmelikte öngörülen hüküm ile şirket sermaye miktarının azaltılmasına yönelik esas sözleşme değişikliklerinde Kurum'un onayının alınacağına ilişkin hükme,
yer verilmesi zorunludur.
d) Rüzgar, güneş, hidrolik, jeotermal, biyokütle veya 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 2'nci maddesinin ikinci fıkrasının IV. Grup madenler başlıklı bendinin (b) alt bendi kapsamında belirtilen yerli kaynaklara dayalı başvurular hariç olmak üzere, önlisans başvurularında 25/11/2014 tarihli ve 29186 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamında alınması gerekli olan kararın sunulması zorunludur.
(6) Önlisans başvuruları kapsamında; linyit, taşkömürü, asfaltit, bitümlü şist, jeotermal, rüzgâr, güneş enerjisi ve hidrolik kaynaklar gibi yerli doğal kaynaklardan elektrik enerjisi üretmek üzere üretim tesisi kurulması talep edildiği takdirde;
(...)
b) Rüzgâr veya güneş enerjisine dayalı kaynaklar açısından; üretim tesisinin kurulacağı sahanın başvuruda bulunacak tüzel kişinin mülkiyetine konu olması halinde, sahanın mülkiyet hakkına sahip olunduğuna ilişkin belgenin,
(...)
sunulması zorunludur.
(7) YEKA için yapılacak başvurular hariç rüzgar ve güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak amacıyla yapılacak önlisans başvuruları aşağıdaki usule uygun olarak alınır:
a) TEİAŞ, Kanun'un 23'üncü maddesi çerçevesinde, her yıl rüzgar enerjisine dayalı başvurular için 1 Ekim, güneş enerjisine dayalı başvurular için 1 Mayıs tarihine kadar, takip eden beş yıl için ve takip eden on yıl için olmak üzere, bağlantı noktasına göre ve/veya bölgesel bazda, sisteme bağlanabilecek rüzgar veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kapasitesini Kuruma bildirir.
b) Rüzgar enerjisine dayalı başvurular için her yıl Nisan ayının ilk beş iş gününde, güneş enerjisine dayalı başvurular için her yıl Kasım ayının ilk beş iş gününde, açıklanan kapasite çerçevesinde Kurum tarafından önlisans başvuruları alınır.
c) Başvuru ekinde, bu Yönetmelik kapsamında son beş yıl içinde elde edilmiş standardına uygun rüzgar veya güneş ölçümünün bulunması zorunludur.
(...)
(9) Beşinci fıkranın (b) bendi çerçevesinde yapılacak olan asgari sermaye hesabında;
a) Birden fazla önlisans veya lisans başvurusunda bulunan tüzel kişinin sermayesinin, her bir önlisans veya lisans başvurusu için öngörülen sermaye miktarlarının toplanması suretiyle bulunan miktardan az olmaması,
b) Lisans veya önlisans sahibi bir tüzel kişinin yeni bir önlisans veya lisans başvurusunda bulunması halinde, şirketin sermayesinin, yeni başvuru için öngörülen sermaye miktarıyla, geçici kabulü yapılmamış her bir üretim tesisine ilişkin lisans ile önlisans ve varsa mevcut başvurular için Kurum tarafından öngörülen sermaye tutarlarının toplanması suretiyle bulunan tutardan az olmaması, zorunludur.
(...)
(11) Rüzgar ve güneş enerjisine dayalı önlisans başvuruları açısından beşinci fıkranın (ç) bendinde aranan yükümlülükler ile Kurul kararı ile belirlenen bilgi ve belgelerin Kuruma sunulmasına ilişkin yükümlülükler söz konusu tüzel kişinin 15'inci maddenin ikinci fıkrasının (c) bendi uyarınca bağlantı görüşünü kabul ve taahhüt etmesini veya etmiş sayılmasını müteakip tanınacak doksan günlük süre içerisinde yerine getirilir."; "Önlisans başvurularının alınması ve incelenmesi" başlıklı 13. maddesinde, "(1) Başvuru sırasında tüzel kişilerden istenen belgelerin gereğine uygun olarak teslim edilip edilmediği hakkındaki inceleme, sunulan belgelerin Kurum evrakına giriş tarihini izleyen yirmi iş günü içerisinde tamamlanır. Rüzgar ve güneş enerjisine dayalı önlisans başvurularında sunulan bilgi ve belgelerin eksik olması veya ilgili mevzuatta aranan şartları sağlamaması hallerinde başvuru yapılmamış sayılarak başvuru dosyası iade edilir. (...)
(2) Önlisans başvuru esaslarına göre eksiksiz olarak yapıldığı tespit edilen başvurular, başvuru tarihi itibariyle veya birinci fıkra kapsamında eksikliklerin giderildiğine ilişkin bilgi ve belgelerin Kurum evrakına giriş tarihi itibariyle değerlendirmeye alınmış sayılır. (...); "Önlisans başvurularının değerlendirilmesi" başlıklı 15. maddesinde, "(...) (3) Rüzgar veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak için yapılan önlisans başvuruları, kişisel hak itirazı bakımından değerlendirilmesini müteakip aşağıdaki şekilde değerlendirilir:
a) Önlisans başvurusunda bulunan tüzel kişiler tarafından her bir tesis için ilan edilen bağlantı noktalarından veya bağlantı bölgelerinden yalnızca bir bağlantı noktası veya bölgesi ilgili mevzuat çerçevesinde tercih edilebilir. Başvuruya esas kurulu güç, tercih edilen bağlantı noktası ve/veya bağlantı bölgesinde ilan edilen kapasiteden fazla olamaz. Rüzgar ve güneş enerjisine dayalı önlisans başvurularında, santral sahasının birden fazla bağlantı bölgesi içinde yer alması halinde, santral sahasının en fazla yer kapladığı bağlantı bölgesinde yer aldığı kabul edilir.
b) Önlisans başvurularının ilgili mevzuat çerçevesinde teknik değerlendirmesinin yapılabilmesi için istenen bilgi ve belgeler, Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'ne gönderilir. Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü teknik değerlendirmeyi tamamlayarak Kurum'a bildirir. Bu kapsamda teknik değerlendirmesi uygun bulunan önlisans başvuruları, bağlantı görüşlerinin oluşturulması için TEİAŞ’a ve/veya ilgili dağıtım şirketine gönderilir.
c) Söz konusu başvuru kapsamındaki üretim tesisinin bağlantı noktası ve gerilim seviyesi, TEİAŞ ve/veya dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından belirlenir.
ç) Aynı bağlantı noktasına ve/veya aynı bağlantı bölgesine bağlanmak için ilan edilen kapasiteden daha fazla başvuru bulunması halinde ve/veya aynı sahaya birden fazla başvurunun bulunması halinde, başvurular arasından ilan edilen kapasite kadar sisteme bağlanacak olanları belirlemek için TEİAŞ tarafından yarışma yapılarak bağlantı kapasitesi kazanan başvurular belirlenir. TEİAŞ bağlantı kapasitesi kazanan başvurulara ilişkin bağlantı görüşlerini oluşturur ya da kendi görüşüyle birlikte bağlantı görüşü oluşturulması için ilgili dağıtım şirketine gönderir.
d) TEİAŞ veya ilgili dağıtım şirketi bağlantı görüşlerini Kurum'a bildirir ve söz konusu başvuruya ilişkin önlisans işlemlerine bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde Kurum tarafından devam edilir. (...); "Önlisans başvurularının sonuçlandırılması" başlıklı 16. maddesinde, "(1) Kurum tarafından yapılan değerlendirme Kurula sunulur ve önlisans başvurusu Kurul kararıyla sonuçlandırılır.
(2) Bu Yönetmelikte belirtilen yükümlülükleri yerine getiren tüzel kişiye Kurul kararı ile önlisans verilir ve önlisans sahibi tüzel kişinin ticaret unvanı ile aldığı önlisans süresi ve önlisansa konu üretim tesisinin bulunduğu yere ilişkin bilgiler, Kurum'un internet sayfasında duyurulur.
(...)
(4) Önlisans başvuruları aşağıdaki hallerde Kurul kararı ile reddedilir:
a) TEİAŞ veya ilgili dağıtım şirketi tarafından uygun bağlantı görüşü verilmeyen başvurular.
b) Rüzgar ve güneş enerjisine dayalı başvurularda, üretim tesisinin kurulacağı sahanın maliki tarafından başvuru yapılması durumunda aynı saha için yapılan diğer başvurular.
c) Önlisans başvurusu kapsamında kurulması planlanan üretim tesisinin iletim ve/veya dağıtım sistemine bağlantısı ve sistem kullanımı hakkında, ilgili mevzuat çerçevesinde uygun bağlantı görüşü oluşturulamayan ve/veya başvuru sahibi tüzel kişi tarafından özel direkt hat tesis edilmesi tercih edilmeyen başvurular.
ç) Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından teknik değerlendirmesi uygun bulunmayan başvurular.
d) Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından ölçüm istasyonunun, üretim tesisine ilişkin bilgi formunda verilen koordinatlara göre üretim tesisinin kurulacağı önlisans başvurusu yapılan santral sahası alanında yer almadığı bildirilen başvurular.
e) Önlisans başvurusuna konu üretim tesisinin, başvuru sahasında kurulmasının mümkün olmadığı belirlenen başvurular.
f) 6/12/2013 tarihli ve 28843 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Önlisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği kapsamında yarışmayı kazandığı halde önlisans başvurusundan vazgeçen tüzel kişilerin başvuruları.
g) Önlisans başvurusunda bulunan tüzel kişiden istenen bilgi ve belgelerin süresi içinde Kuruma sunulmadığı veya sunulan belgelerin mevzuatı kapsamında istenilen şartları sağlamadığı anlaşılan başvurular. (...)"; "Önlisansın tadil edilmesi" başlıklı 18. maddesinde, "(...) (7) Önlisansa konu üretim tesisi sahasının değiştirilmek istenmesi ve bu durumun mücbir sebepler veya Kurul tarafından uygun bulunan haller kapsamında olduğunun tespiti durumunda, talep edilen değişikliğin üçüncü kişilere ilişkin hak ihlaline yol açmaması, Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğünün teknik değerlendirmesinin uygun olması ve bağlantı noktasının veya bağlantı bölgesinin değişmemesi halinde, söz konusu önlisansta gerekli tadiller yapılabilir.
(8) Önlisansa kayıtlı ünite koordinat ve/veya santral sahası koordinat bilgilerinin tadil edilmesinin uygun bulunması halinde, Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamında alınması gerekli karar için Kurul kararının veya ilgili ana hizmet birimi işleminin tebliğ edildiği tarihten itibaren bir ay içerisinde ilgili kurumlara başvuru yapılması zorunludur. (...)"; "Daha önce uygun bulma kararı alınmış rüzgâr başvurularının sonuçlandırılması" başlıklı Geçici 14. maddesinde, "(1) Rüzgâr enerjisine dayalı üretim faaliyeti için yapılmış lisans başvurularından Kurul kararı ile lisans verilmesi uygun bulunmuş, ancak uygun bulma kararında belirtilen yükümlülüklerini yerine getiremediğinden dolayı, 2/8/2013 tarihinden önce lisans başvurusu reddedilmiş tüzel kişilerin 2/8/2013 tarihinden itibaren bir ay içinde Kurum'a başvurması ve TEİAŞ veya elektrik dağıtım şirketleri tarafından uygun bağlantı görüşlerinin devam ettiğinin tevsik edilmesi hâlinde bu kapsama giren tüzel kişilerin başvuruları önlisans başvurusu olarak kabul edilir ve Kanunda belirtilen yükümlülükleri tamamlamaları koşuluyla ilgili tüzel kişilere önlisans verilir. Bu madde kapsamında başvuran tüzel kişilerin daha önce irat kaydedilmiş olan teminatları iade edilmez.
(2) Birinci fıkra kapsamına giren başvurular, uygun bağlantı görüşlerinin devam edip etmediğinin tespiti için ilgili dağıtım şirketine ve/veya TEİAŞ'a gönderilir. Bu başvurulardan;
a) Uygun bağlantı görüşlerinin devam ettiği bildirilen başvurularla ilgili olarak; ilgili tüzel kişilere bildirimde bulunularak, bildirim tarihinden itibaren doksan gün içerisinde bu Yönetmeliğin 12'nci maddesi çerçevesinde belirtilen bilgi ve belgeleri sunmaları istenir. Söz konusu bilgi ve belgeleri süresi içerisinde sunduğu tespit edilen tüzel kişilerin başvuruları, 15'inci madde çerçevesinde teknik değerlendirmenin yapılması amacıyla Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğüne gönderilir.
b) Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından teknik değerlendirmesi uygun bulunan başvurulardan, onbeş ay içerisinde tamamlanması şartıyla bir yıl süreli rüzgâr ölçümü talep edilir.
c) Rüzgâr ölçümünün tamamlanması ve Kurum'a teslim edilmesini müteakip, ilgili tüzel kişilere önlisans verilir.
(3) TEİAŞ Genel Müdürlüğü tarafından uygun bağlantı görüşü tevsik edilmeyen veya yukarıda belirtilen süreler içerisinde yükümlülüklerini yerine getiremeyen tüzel kişilerin başvuruları Kurul kararı ile reddedilir." kurallarına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan kuralların değerlendirilmesinden, 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi kapsamında yapılacak başvurunun, Kurul kararı ile lisans verilmesi uygun bulunmuş ancak uygun bulma kararında belirtilen yükümlülükler yerine getirilemediğinden lisans başvurusu reddedilmiş lisans başvurularına ilişkin olduğu, önlisans başvurusu sırasında saha değişikliği işlemi yapılamadığı, saha değişikliğinin önlisans alındıktan sonra yapılabilecek işlemlerden olduğu, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 18. maddesinde, önlisans verilmesinden sonra önlisansta yapılabilecek değişikliklere ilişkin usul ve esasların düzenlendiği, anılan kurala göre, önlisansa konu üretim tesisi sahasının değiştirilmek istenmesi halinde, bu durumun bir mücbir sebepten kaynaklandığı veya Kurul tarafından uygun bulunan haller kapsamında olduğunun tespit edilmesi gerektiği, söz konusu hallerden birinin tespit edilmesi durumunda, talep edilen değişikliğin üçüncü kişilere ilişkin hak ihlaline yol açmaması, Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nün teknik değerlendirmesinin uygun olması ve bağlantı noktasının veya bağlantı bölgesinin değişmemesi halinde, söz konusu önlisansta gerekli tadillerin yapılabileceği anlaşılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirketin önlisans başvurusunun eksiksiz olduğu tespit edildiğinden değerlendirmeye alındığı ve davacı şirket tarafından 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi uyarınca yapılan başvuru kapsamında sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde;
Önlisans başvurusunda bulunan şirketin doğrudan payına sahip olan gerçek kişilerin, yönetim kurulu başkan ve üyelerinin, 6446 sayılı Kanun'un 5. maddesinin sekizinci fıkrası kapsamında yasaklı olmadıkları,
Bağlantı ve sistem kullanımı hakkında, … tarih ve … sayılı TEİAŞ yazısıyla uygun bağlantı görüşünün devam ettiğinin tevsik edildiği,
Sunulan teminat mektubu ile şirketin sermaye yapısının Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 12. maddesine uygun olduğu, başvuru bedelinin yatırıldığı,
Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nce söz konusu başvurunun teknik değerlendirmesinin uygun bulunduğu, Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nün teknik değerlendirmesi uygun olduğundan davacıdan 1 yıl süreyle rüzgar ölçümü talep edildiği, davacı şirket tarafından rüzgar ölçüm sonuç raporunun davalı idareye sunulduğu,
Ancak uyuşmazlığa konu rüzgar enerjisi santrali projesine ilişkin uygun bulma kararına konu saha ile 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi kapsamında başvuru yapılan sahanın farklı sahalar olduğunun tespit edildiği ve anılan kural kapsamında verilen yeniden başvuru hakkının bir önceki proje ile aynı proje için dolayısıyla aynı saha için olduğu değerlendirmesi yapılarak davacının önlisans başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, davacı şirketin 01/11/2007 tarihli lisans başvurusuna konu saha ile 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi kapsamında yapılan başvuruya konu sahanın farklı sahalar olduğu açık olup önlisans başvurusu sırasında saha değişikliği işlemi yapılamamakla birlikte, davacı şirket tarafından uyuşmazlığa konu proje için 01/11/2007 tarihinde yapılan lisans başvurusu ile 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi uyarınca yapılan başvurunun reddi gerekçeleri, 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi uyarınca yapılan başvuru kapsamında sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde, sahanın farklı olduğu hususu dışında, önlisans verilmesi koşullarına ilişkin herhangi bir olumsuz tespitte bulunulmaması, önlisans verilmesinden sonra koşulların sağlanması halinde önlisansa konu üretim tesisi sahasının değiştirilebileceği ve söz konusu değişikliğin yapılabilmesi için aranan koşullardan biri olan Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nün teknik değerlendirmesinin uygun olması kriterinin davacı şirket tarafından önlisans başvurusu aşamasında sağlandığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacı şirketin önlisans başvurusunun, önlisans verilmesinden sonra üretim sahasının değiştirilmesi koşullarına yönelik herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın, doğrudan reddedilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu işlemlerde hukuka uygunluk, dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Temyiz posta giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Davalı idare harçtan muaf olduğundan, temyiz aşamasında yatırılan toplam …-TL harcın istemi halinde davalı idareye iadesine,
5. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 28/02/2024 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dava, Muğla ili, Milas ilçesinde kurulması planlanan Sarpege Rüzgar Enerjisi Santrali (RES) Projesi için 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun Geçici 17. maddesi uyarınca yapılan önlisans başvurusunun, söz konusu başvuru kapsamında sunulan santral sahası ile anılan proje için Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul)'nun … tarih ve … sayılı uygun bulma kararına konu santral sahasının birbirinden farklı sahalar olduğundan bahisle reddine ve teminat mektubunun iadesine ilişkin … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile bu Kurul kararına yönelik itirazın cevap verilmemek suretiyle (zımnen) reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun Geçici 17. maddesi ile Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin Geçici 14. maddesinde, rüzgar enerjisine dayalı üretim faaliyeti için yapılmış lisans başvurularından Kurul kararı ile lisans verilmesi uygun bulunmuş, ancak uygun bulma kararında belirtilen yükümlülüklerini yerine getiremediğinden dolayı, 02/08/2013 tarihinden önce lisans başvurusu reddedilmiş tüzel kişilerin anılan tarihten itibaren bir ay içinde Kurum'a başvurması ve TEİAŞ veya elektrik dağıtım şirketleri tarafından uygun bağlantı görüşlerinin devam ettiğinin tevsik edilmesi halinde bu kapsama giren tüzel kişilerin başvurularının önlisans başvurusu olarak kabul edileceği ve bu Kanun'da belirtilen yükümlülükleri tamamlamaları koşuluyla ilgili tüzel kişilere önlisans verileceği kurala bağlanmıştır.
Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin değerlendirilmesinden, önlisans başvurusu sırasında saha değişikliği işlemi yapılamadığı, saha değişikliğinin önlisans alındıktan sonra yapılabilecek işlemlerden olduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda, davacı şirketin 01/11/2007 tarihli lisans başvurusuna konu saha ile 6446 sayılı Kanun'un Geçici 17. maddesi kapsamında yapılan başvurusuna konu sahanın farklı sahalar olduğu açık olup Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği uyarınca önlisans başvurusu sırasında saha değişikliği işlemi yapılamayacağı, önlisansın verilmesinden sonra önlisansa konu üretim tesisi sahasının değiştirilmek istenmesi halinde de, öncelikle bu durumun bir mücbir sebepten kaynaklanıp kaynaklanmadığı veya Kurul tarafından uygun bulunan haller kapsamında olup olmadığının tespit edilmesi gerektiği, söz konusu hallerden birinin tespit edilmesinden sonra diğer koşullar (talep edilen değişikliğin üçüncü kişilere ilişkin hak ihlaline yol açmaması, Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü'nün teknik değerlendirmesinin uygun olması ve bağlantı noktasının veya bağlantı bölgesinin değişmemesi) yönünden değerlendirme yapılarak söz konusu önlisansta gerekli tadillerin yapılabileceği anlaşıldığından, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davalının temyiz isteminin kabulü ile dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.