T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2020/1177
Karar No : 2023/1272
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) … Vergi Dairesi Başkanlığı/…
VEKİLİ : Av. …
2-(DAVALI)…Tekstil Gıda İnşaat Sanayi Ticaret Anonim Şirketi
İSTEMİN KONUSU: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurularına ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket ile birleşen …Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin bir kısım hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığından bahisle sözü edilen şirket adına 2012 yılı için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi, birleşen sıfatıyla davacı şirket adına aynı yıl için re’sen salınan kurumlar vergisi ile tekerrür hükümleri gereğince artırılarak kesilen bir kat vergi ziyaı cezası ile her iki şirket adına 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 353. maddesinin 1. ve 6. bendleri uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Uyuşmazlık konusu olayda, tarhiyatın bir kısmı sevk irsaliyeleriyle gönderilen kumaşın fason işlemleri yapılmak suretiyle müşterilerine teslim edildiği halde karşılığında hizmet satış faturalarının düzenlenmediğinden bahisle yapılmış ise de Mahkemelerince verilen ara kararı üzerine dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden ihtilaf konusu sevk irsaliyelerinin hiçbirinin "teslim alan" kısmının imzalanmadığı ve boş bırakıldığının anlaşıldığı, bu haliyle söz konusu kumaşların davacı tarafından teslim alındığı hususu davalı idarece ispatlanamadığından tarhiyatın sözü edilen kısmında hukuka uyarlık görülmediği, tarhiyatın, sevk irsaliyeleri ile girişi yapılan bir kısım kumaşın kaydi envanter tablosuna dahil edilmeyip buna ilişkin hasılatın kayıt ve beyan dışı bırakılmasından kaynaklanan kısmı yönünden yapılan incelemede ise … adlı kumaş üreticisi firmadan … tarih ve … sayılı sevk irsaliyesi ile girişi yapılan 9406 metre polyester viskon ham kumaşın kaydi envanter tablosuna dahil edilmediği iddia edilmiş ise de Mahkemelerince verilen ara kararı üzerine dosyaya ibraz edilen sevk irsaliyesinin teslim alan bölümünün imzalanmadığı, … Eşarp Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve … Eşarp - … tarafından düzenlenen sevk irsaliyeleri girişi yapılan polyester kumaş kadar fatura tanzim edilmediği iddia edilen olayda, …Eşarp Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından gönderilenler için polyester viskon kumaşı olarak, …Eşarp - … tarafından gönderilenler için paşmina kumaş olarak faturalandırdığının anlaşılması ve vergi inceleme raporunda da viskon kumaşın ya da paşmina kumaşın davacı şirkete girişine ilişkin herhangi bir tespitinin bulunmaması karşısında tarhiyatın bu kısmında da hukuka uygunluk bulunmadığı, tarhiyatın dayanağı vergi inceleme raporunda …Tekstil Pazarlama İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketinden alınan siparişler avansının usule uygun şekilde kapatılmayarak buna ilişkin hasılatın kayıt ve beyan dışı bırakıldığı eleştirilmiş ise de 31/12/2012 tarihli cari hesap ekstresinin incelenmesinden davacı şirket tarafından adı geçen şirkete ihtilaf konusu hizmete ilişkin olarak iki ayrı fatura düzenlemek suretiyle alacak kaydının kapatıldığı görüldüğünden cari hesap kayıtlarının incelenmeksizin sadece "alınan sipariş avansının" usule aykırı olarak kapatıldığından bahisle yapılan tarhiyatın bu kısmının da hukuka uygun düşmediği, şirket yetkilisinin ifadesine göre sehven kayıtlara alınmadığı belirtilen … Kollektif Şirketi …'e verilen hizmete ilişkin hasılat farkından kaynaklan tarhiyatta ise hukuka aykırılık görülmediği, 2013 yılı içerisinde kesinleşen vergi ziyaı cezasının tekerrüre esas alınamayacağı, kayıt ve beyan dışı bırakılan hasılatın varlığı idarece ortaya konulamadığı gibi …Kollektif Şirketi … adına tanzim edilen ... tarih ve ... sıra numaralı faturanın gerçeği yansıtmadığı yönünde herhangi bir bilgi ve belgenin dosyamıza sunulmadığı dikkate alındığında 213 sayılı Yasa’nın 353. maddesinin 1. bendi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı, davacı şirketin müşterilerinden aldığı avans tutarlarını "340 Alınan Sipariş Avansları" Hesabı'na kaydetmek yerine "120- Alıcılar Hesabı"nın alacak kısmına kaydederek Tek Düzen Hesap Planına aykırı hareket ettiği saptandığından adına aynı Kanun'un 353. maddesinin 6.bendi gereğince kesilen özel usulsüzlük cezasında ise hukuka aykırılık olmadığı öte yandan, … Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 152. maddesi hükmü uyarınca davacı şirket ile 01/10/2012 tarihinde yapılan tescil ile birleşerek tasfiyesiz infisah ettiği ve bu tarihi itibariyle de 10/02/2016 tarihinde ticaret sicilinden re'sen terkin edildiği anlaşıldığından bu tarihten sonra tanzim edilen 17/11/2017 tarihli vergi inceleme raporu doğrultusunda salınan vergi ve cezalara karşı açılan davanın esasının incelenemeyeceği gerekçesiyle davacı şirket yönünden tarhiyat azaltılmış, vergi ziyaı cezasının tekerrüre isabet eden kısmı ile 213 sayılı Yasa’nın 353. maddesinin 1.bendi gereğince kesilen özel usulsüzlük cezası kaldırılmış, aynı Kanun’un 353. maddesinin 6.bendi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezası yönünden dava reddedilmiş, ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına salınan vergi ve kesilen cezalar yönünden ise dava incelenmeksizin reddedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularının, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davalı idare tarafından, bir kısım hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığı hususu vergi inceleme raporuyla ortaya konulan davacı adına salınan vergi ve cezalarda hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.
Davacı tarafından, şirket envanterine sehven alınmayan sevk irsaliyelerine konu emtianın kayıt dışı olarak satıldığı iddiasının gerçeği yansıtmadığı, eksik inceleme ve araştırma sonucunda tarhiyat yapıldığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI : Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ…'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz istemlerinin reddine,
2. Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının ONANMASINA,
3. Davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca nispi harç alınmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ilgili Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 06/04/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği, iktisadi ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfetinin bunu iddia eden tarafa ait olacağı hükmüne yer verildiği, aynı Kanun'un, "Faturanın Şekli" başlıklı 230. maddesinde; "Faturada en az aşağıdaki bilgiler bulunur: 1. Faturanın düzenlenme tarihi seri ve sıra numarası; 2. Faturayı düzenleyenin adı, varsa ticaret unvanı, iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi ve hesap numarası; 3. Müşterinin adı, ticaret unvanı, adresi, varsa vergi dairesi ve hesap numarası; 4. Malın veya işin nev'i, miktarı, fiyatı ve tutarı; 5. Satılan malların teslim tarihi ve irsaliye numarası, (Malın alıcıya teslim edilmek üzere satıcı tarafından taşındığı veya taşıttırıldığı hallerde satıcının, teslim edilen malın alıcı tarafından taşınması veya taşıttırılması halinde alıcının taşınan veya taşıttırılan mallar için sevk irsaliyesi düzenlemesi ve taşıtta bulundurulması şarttır. Malın, bir mükellefin birden çok iş yerleri ile şubeleri arasında taşındığı veya satılmak üzere bir komisyoncu veya diğer bir aracıya gönderildiği hallerde de, malın gönderen tarafından sevk irsaliyesine bağlanması gereklidir. Bu bentte yazılı irsaliyeler hakkında fiyat ve bedel ile ilgili bilgiler hariç olmak üzere, bu madde hükmü ile 231. madde hükmü uygulanır. İrsaliyelerde malın nereye ve kime gönderildiği ayrıca belirtilir. Şu kadar ki nihai tüketicilerin tüketim amacıyla perakende olarak satın aldıkları malları kendilerinin taşıması veya taşıttırması halinde bu mallara ait fatura veya perakende satış fişinin bulunması şartıyla sevk irsaliyesi aranmaz.)" düzenlemesine yer verilerek, "Fatura Nizamı" başlıklı 231. maddesinde ise; "Faturanın düzenlenmesinde aşağıdaki kaidelere uyulur: 1. Faturalar sıra numarası dahilinde teselsül ettirilir. Aynı müessesenin muhtelif şube ve kısımlarında her biri aynı numara ile başlamak üzere ayrı ayrı fatura kullanıldığı takdirde bu faturalara şube ve kısımlarına göre şube veya kısmın isimlerinin yazılması veya özel işaretle seri tefriki yapılması mecburidir. 2. Faturalar mürekkeple, makine ile veya kopya kurşun kalemi ile doldurulur. 3. Faturalar en az bir asıl ve bir örnek olarak düzenlenir. Birden fazla örnek düzenlendiği takdirde her birine kaçıncı örnek olduğu işaret edilir. 4. Faturaların baş tarafında iş sahibinin veya namına imzaya mezun olanların imzası bulunur. 5. Fatura, malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami yedi gün içinde düzenlenir. Bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturaların hiç düzenlenmemiş sayılır. 6. Bu Kanunun 232. maddesinin 1. fıkrasına göre fatura düzenlemek zorunda olanlar, müşterinin adı ve soyadı ile bağlı olduğu vergi dairesi ve hesap numarasının doğruluğundan sorumlu olacakları (Ancak bu sorumluluk, aynı maddenin 2. fıkrasının uygulandığı halleri kapsamaz.) Fatura düzenleyenin istemesi halinde müşteri kimliğini ve vergi dairesi hesap numarasını gösterir belgeyi ibraz etmek zorunda bulundukları açıklanmıştır. " hükmü yer almaktadır.
Sözü edilen yasa maddelerinin değerlendirilmesinden sevk irsaliyesinde teslim alanın imzasının bulunmaması sevk irsaliyesinin hiç düzenlenmemiş sayılmasını gerektiren haller arasında sayılmadığı gibi sevk irsaliyesini geçersiz kılmayacağı sonucuna ulaşıldığından fason işlem yapılmak üzere davacıya gönderilen kumaşa dair verilen hizmet karşılığında fatura düzenlemeyerek buna ilişkin hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığı saptandığından bahisle adına yapılan tarhiyatın bu kısmında hukuka aykırılık görülmediğinden davalı idare temyiz isteminin bu yönden kabulü ile Vergi Dava Dairesi kararının değinilen hüküm fıkrasının bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyorum.