Danıştay 5. Daire Başkanlığı 2020/132 E. , 2021/2099 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/132
Karar No : 2021/2099
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- … / …
2- … Bakanlığı / …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde öğretmen olarak görev yapan davacı tarafından, 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; davacı tarafından 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye ekli liste uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle ... İdare Mahkemesinin E:… esasına kayden dava açıldığı, ilgili Mahkemenin E:…, K:… sayılı kararı ile davanın incelenmeksizin reddine karar verildiği, bu karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulduğu ve … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile istinaf başvurusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve dosyanın Olağanüstü Hal İnceleme Komisyonuna gönderilmesine kesin olmak üzere karar verildiği ve anılan kararın kesinleştiği, bunun üzerine davacı tarafından aynı işlemin iptali istemiyle 14/06/2019 tarihinde kayda giren dilekçe ile Mahkemelerinde dava açıldığı, bu durumda Mahkemelerinin … Esas sayısında görülmekte olan bu dava ile ... İdare Mahkemesinin … Esasına kaydedilen ve hükmü kesinleşen davanın; tarafları, sebebi ve konusunun aynı olması karşısında, Mahkemelerinde açılan bu davanın esasının kesin hüküm nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kesin hüküm nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının istinaf başvurusunda bulunması üzerine … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davanın incelenmeksizin reddi yolundaki kararın uyuşmazlığın esasını çözen nihai bir karar olmadığından davacı açısından kesin hüküm niteliği taşımadığı gibi yine Dairelerinin … tarih ve E:…, … sayılı kararı ile incelenmeksizin ret kararına karşı yapılan istinaf başvurusu hakkında 685 Sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükümünde Kararname'nin geçici 1 inci maddesindeki emredici hüküm karşısında karar verilmesine yer olmadığına ve dosyanın Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna gönderilmesine kesin olmak üzere karar verildiği, bu kesinliğin mevzuattan kaynaklanan bir kesinlik olup, yargısal anlamda bir kesinlik olmadığı gibi Dairelerince verilen karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar da uyuşmazlığın esasını nihai olarak sonuçlandırıp karara bağlayan bir karar olmadığından kesin hüküm koşullarının olayda gerçekleşmediği, Mahkemenin gerekçesinin yerinde olmadığı öte yandan davacının, 01/09/2016 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye ekli liste uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle, (bu işlemi en geç 30/12/2016 tarihinde ... İdare Mahkemesinin E:… esasına kayden açtığı ilk davada öğrendiğinin kabulüyle) 31/07/2018 tarihinde … İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan bu dava süresinde açılmadığından, davanın 2577 sayılı Yasa'nın 15/1-b maddesi uyarınca süreaşımı yönünden reddi gerektiğinden, davanın esasının incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varılmıştır. İstinaf başvurusunun belirtilen gerekçelerle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; OHAL İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddedildiği, hakkındaki ceza yargılamasında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, FETÖ/PDY'nin silahlı terör örgütü olduğunu bilmeden bu yapıyla irtibat kurduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :
Davalı idare Milli Eğitim Bakanlığı tarafından; Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu, davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Davalı idare Cumhurbaşkanlığı tarafından; davacının temyiz iddialarının hukuki dayanaktan yoksun olduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca adli yardım talebi ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla kabul edilmiş olan davacının, aynı Kanun'un 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam eder." düzenlemesi gereğince temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildikten sonra, davacının Anayasaya aykırılık itirazı yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde öğretmen olarak görev yapan davacı, 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmıştır.
Bunun üzerine, anılan işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
Davacı, anılan Kanun Hükmünde Kararname'nin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işleme karşı OHAL İnceleme Komisyonuna başvuruda bulunmuş, başvurusunun reddedilmesine ilişkin Komisyonun … tarih ve … sayılı kararının iptali istemiyle açmış olduğu dava ise ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedilmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT:
08/03/2018 tarih ve 30354 sayılı (mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanan 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un ''Komisyonun oluşumu'' başlıklı 1. maddesinde, "Anayasanın 120. maddesi kapsamında ilan edilen ve 21/7/2016 tarihli ve 1116 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Kararıyla onaylanan olağanüstü hal kapsamında, terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, aidiyeti, iltisakı veya bunlarla irtibatı olduğu gerekçesiyle başka bir idari işlem tesis edilmeksizin doğrudan kanun hükmünde kararname hükümleri ile tesis edilen işlemlere ilişkin başvuruları değerlendirmek ve karara bağlamak üzere Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmuştur." hükmü; ''Komisyonun görevleri'' başlıklı 2. maddesinde, "(1) Komisyon, olağanüstü hal kapsamında doğrudan kanun hükmünde kararnameler ile tesis edilen aşağıdaki işlemler hakkındaki başvuruları değerlendirip karar verir.
a)Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarma ya da ilişiğin kesilmesi.
...'' kuralı; "Geçiş hükümleri" başlıklı geçici 1. maddesinin 3. fıkrasında, "Komisyonun görev alanına giren konularda daha önce herhangi bir yargı merciine başvurmuş veya dava açmış olanlar için de 7 nci maddedeki usul ve süreler uygulanır. Bu dosyalar hakkında yargı mercilerince karar verilmesine yer olmadığına ve tarafların yaptıkları masrafların üzerlerinde bırakılmasına dosya üzerinden kesin olarak karar verilir, vekâlet ücretine hükmedilmez. Bu dosyalar, yeni bir başvuru şartı aranmaksızın incelenmek üzere Komisyona gönderilir." düzenlemesi yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, Komisyonun görev alanına giren uyuşmazlık konusu işleme dair dava dosyasının, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek Komisyona gönderilmesi gerekmekte ise de Dairemizin karar verdiği tarih itibarıyla UYAP ortamında yapılan inceleme sonucunda, davacı tarafından, Kanun Hükmünde Kararname'nin ekli listesinde ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işleme karşı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna başvuruda bulunulduğu, anılan başvurunun reddine ilişkin kararın iptali istemiyle açılan davanın ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği anlaşıldığından, mükerrer başvuruya sebebiyet vermemek adına dava dosyasının Komisyona gönderilmesine yer olmadığının kabulü gerekmektedir.
Bu itibarla, İdare Mahkemesince verilen kesin hüküm nedeniyle incelenmeksizin ret kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun davanın süreaşımı nedeniyle reddi gerektiği gerekçesiyle reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın kesin hüküm nedeniyle incelenmeksizin reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun davanın süreaşımı yönünden reddi gerektiği gerekçesiyle reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Davacının adli yardım istemi kabul edildiğinden, temyiz aşamasında tahsil edilmeyen … TL temyiz başvuru harcı ile … TL temyiz karar harcının ve kullanılacak posta giderinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 339. maddesinin 1. fıkrası uyarınca davacıdan tahsili için Mahkemesince ilgili merciine müzekkere yazılmasına
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 21/06/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.