Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2020/1404 E. , 2020/4073 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/1404
Karar No : 2020/4073
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … Orman Bölge Müdürlüğü Kdz. Ereğli Orman İşletme Müdürlüğü … Orman İşletme Şefliği bünyesinde orman muhafaza memuru olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … tarihli ve … sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararda; disiplin soruşturmasında alınan ifadeler ve beyanlardan, davacının, daha evvel hakkında tutanak düzenlemiş olduğu bir şahıstan mesai dışı bir saatte para almasının fiziki takiple kayıt altına alınması karşısında kendisine komplo kurulduğu şeklindeki soyut savunması dışında bir açıklama yapamadığı, zaten söz konusu kolluk operasyonunun A.Y. isimli şahsın, davacının rüşvet talebinde bulunduğuna dair daha evvelki şikayeti üzerine yapıldığı, davacının rüşvet almak suçundan 22/11/2017 - 06/07/2018 tarihleri arasında tutuklu kaldığı ve yargılamasının ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin E:… sayılı dosyasında devam ettiği, davacıya isnad edilen eylemin sübuta erdiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; hakkında Devlet memurluğundan çıkarma cezası teklif edilen davacının, 657 sayılı Kanun'un 129/2. maddesinde yer alan hakları hatırlatılmadan, sadece 130. maddeye dayanılmak suretiyle savunmasının alındığı, dolayısıyla usulüne uygun son savunması alınmadan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile Zonguldak İdare Mahkemesi'nce verilen … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacıya disiplin cezası verilmeden önce 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 129/2. fıkrasında yer alan hakları hatırlatılarak son savunmasının istendiği, bu yazının davacıya tebliğ edildiği, fakat davacının sadece yazılı savunma yapacağını beyan ettiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
… Orman Bölge Müdürlüğü Kdz. … Orman İşletme Müdürlüğü … Orman İşletme Şefliği bünyesinde orman muhafaza memuru olarak görev yapan davacının, daha evvel başka bir muhafaza memuru ile birlikte hakkında tutanak düzenlediği A. Y. isimli şahsın, davacının kendisinden el konulan odunların iadesi için rüşvet talep ettiği yönündeki şikayeti üzerine … KOM Grup Amirliği tarafından başlatılan fiziki ve görüntülü takipte, 21/11/2017 tarihinde davacı ile A. Y. isimli şahsın Alaplı İlçesindeki Teras Pide adlı iş yerinde buluştukları, 4 dakikalık kısa bir görüşme yaptıkları, A. Y.'nin cebindeki 500,00-TL'yi çıkartarak davacıya uzattığı, davacının da 100,00-TL'sini geri vererek kalan paraları aldığı, söz konusu fiillerin kamera kaydına alındığı, davacının iş yerinden çıkmasının beklendiği ve çıkar çıkmaz yapılan üst aramasında, suçta kullanılan ve seri numaraları alınan 3 adet 100,00-TL ile 2 adet 50,00-TL'nin montunun sol cebinde bulunduğu, yapılan kolluk işlemlerinin ardından, davacının, … Sulh Ceza Hakimliği'nce tutuklanmasına karar verildiği, akabinde hakkında görevden uzaklaştırma kararı verilerek disiplin soruşturmasının başlatıldığı, yapılan soruşturma sonucunda ise, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 03/04/2018 tarihli ve 44 sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.
Anayasa'nın 129. maddesinin ikinci fıkrasında, memurlar ve diğer kamu görevlileri ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve bunların üst kuruluşları mensuplarına savunma hakkı tanınmadıkça disiplin cezası verilemeyeceği hükme bağlanmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 129. maddesinde, ''Yüksek disiplin kurulları kendilerine intikal eden dosyaların incelenmesinde, gerekli gördükleri takdirde, ilgilinin sicil dosyasını ve her nevi evrakı incelemeye, ilgili kurumlardan bilgi almaya, yeminli tanık ve bilirkişi dinlemeye veya niyabeten dinletmeye, mahallen keşif yapmaya veya yaptırmaya yetkilidirler. Hakkında memurluktan çıkarma cezası istenen memur, sicil dosyası hariç, soruşturma evrakını incelemeye, tanık dinletmeye, disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma hakkına sahiptir." hükmüne; 130. maddesinde ise, "Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez. Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmayan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Anayasa'nın ve 657 sayılı Kanun'un yukarıda yer verilen maddeleri gereğince, Devlet memurunun veya diğer kamu görevlilerinin görevine son verilmesi sonucunu doğuracak olan disiplin cezasının tesisinden önce, disiplin cezalarını vermeye yetkili olan mercii olan Yüksek Disiplin Kurulu tarafından, ilgili kamu görevlisinin hakkındaki iddiaları, bu iddiaların dayandığı delilleri, üzerine atılı fillerin hukuki nitelendirmesini ve önerilen disiplin cezasını öğrenmesi sağlanarak, savunma yapmasına imkan tanınmasının hukuken zorunlu olduğu sonucuna varılmaktadır.
Davalı idare tarafından sunulan temyiz dilekçesi ve eklerin incelenmesinden; davacı hakkında Devlet memurluğundan çıkarma cezası tesis edilmeden önce, … tarihli ve … sayılı yazı ile, usulüne uygun olarak 657 sayılı Kanun'un 129/2. fıkrasında yer alan hakları da belirtilmek suretiyle davacının son savunmasının istendiği, … M Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda tutuklu bulunan davacıya bu yazının 07/03/2018 tarihinde tebliğ edildiği, aynı tarihli bir tutanak ile davacının yazılı savunma yapacağını belirtmesinden sonra 14/03/2018 tarihinde savunmasını yazılı olarak verdiği, bu konuda usuli bir eksikliğin bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu duruma göre, 657 sayılı Kanun'un 129/2. fıkrasında yer alan haklarını da içeren son savunması alınmadan Devlet memurluğundan çıkarma cezasına ilişkin işlem tesis edildiğinden bahisle, söz konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere) 08/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.