DANIŞTAY VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2020/1414 E. , 2022/602 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2020/1414
Karar No : 2022/602
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, yasal defter ve belgelerini incelemeye ibraz etmediğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca katma değer vergisi indirimleri reddedilmek suretiyle 2007 yılının Ocak ve Haziran dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergileri ve vergilerin üç katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezaları ile aynı yıl için 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 355. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.
.... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:.... sayılı kararı:
Katma değer vergileri ve vergi ziyaı cezaları yönünden yapılan inceleme:
Uyuşmazlık konusu döneme ait defter ve belgelerinin istenilmesine dair yazı, davacının ikametgâh adresinde 08/10/2012 tarihinde eşi ... imzasına tebliğ edilmiştir. Buna rağmen defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmemesi üzerine ilgili yıla ilişkin katma değer vergisi indirimleri reddedilmek suretiyle dava konusu cezalı tarhiyatlar yapılmış ve özel usulsüzlük cezası kesilmiştir.
Uyuşmazlıkta, davacının defter ve belgelerini inceleme elemanına ibraz etmediği sabit olup re’sen takdir yoluna gidilmesi yerindedir. Ancak defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmemiş olması, vergiyi doğuran olayın gerçek mahiyetinin ispatını engelleyecek ve olayın özelliğine göre defter ve belgelerin ibrazı olanağını ortadan kaldıracak bir hukuki neden olarak düşünülmemelidir. Zira mükellefler, farklı nedenlerle incelemeye ibraz edemedikleri defter ve belgelerin varlığını her zaman ispat olanağına sahip bulunmaktadırlar.
Bu nedenle ara kararı ile davacıdan ihtilaflı dönem defterleri ile gider belgeleri ve alış faturalarının Mahkemeye ibrazı istenilmiştir. Sunulan defter ve belgelerin incelenmesinden ibraz edilen alış faturaları ile defter kayıtlarının uyumlu olduğu, davacının katma değer vergisi beyannamelerinde indirim konusu yaptığı vergileri deftere kaydettiği anlaşılmıştır.
Daha sonra ara kararı ile davalı idareden, davacının 2007 yılında mal ve hizmet alımında bulunduğu mükellefler hakkında sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenledikleri yönünde tespitleri içerir düzenlenmiş herhangi bir raporun bulunup bulunmadığı sorulmuş, rapor varsa dosyaya ibrazı istenilmiştir.
Davalı tarafından ara karara istinaden dosyaya sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacının 2007 yılında mal ve hizmet alımında bulunduğu mükelleflerden sadece İsmail Savaş hakkında sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenlediği yönünde tespitleri içeren vergi tekniği raporu bulunduğu anlaşılmıştır.
... hakkında düzenlenen ... sayılı vergi tekniği raporunda şu tespitlere yer verilmiştir:
i. 20/12/2005 tarihinde tekstil işiyle iştigal etmek üzere mükellefiyet tesis ettirilmiş, 30/04/2007 tarihli işi bırakma dilekçesi üzerine mükellefiyet kaydı kapatılmıştır.
ii. Defter ve belgelerinin istenilmesine dair yazı ikametgâh adresinde tebliğe çıkarılmış, adreste tanınmadığından tebliğ edilemediği ve muhtarlıkta kaydı bulunmadığı hususu 09/02/2009 tarihli tutanakla tespit edilmiştir.
iii. 23/02/2007 tarihinde iş yeri adresinde yapılan yoklamada iş yerinin kapalı olduğu ve faaliyette bulunmadığı tutanağa bağlanmıştır.
iv. Ticari faaliyeti olmadığı halde yüksek matrahlı katma değer vergisi beyannameleri düzenleyerek tahakkuk eden vergileri ödemediği, sahte ve yanıltıcı belge kullanma - düzenleme ihtimali olabileceği belirtilerek Kod 5/3 listesine alınmıştır.
v. ... Prodüksiyon Reklam Sanayi Ticaret Limited şirketinin de ortağı ve müdürü olduğu tespit edilmiştir.
vi. Bazı faturalar basım tarihinden önceki tarihli olarak düzenlenmiştir.
Tüm bu tespitlerin yanı sıra davacıya düzenlenen faturaların mükellefin işi bırakma tarihinden önceki tarihli olması ve bu tarihte adresinde bulunmadığı ve faaliyetinin olmadığı yolunda herhangi bir tespit bulunmaması dikkate alındığında davacıya düzenlediği faturaların sahte ve muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge olmadığı sonucuna varılmıştır.
Davacı tarafından mahkemeye ibraz edilen defter ve belgelerin incelenmesi sonucunda ibraz edilen alış faturaları ile defter kayıtlarının ve katma değer vergisi beyannamelerinde indirim konusu yapılan tutarların uyumlu olduğu görüldüğünden ve davacıya uyuşmazlık konusu dönemde İsmail Savaş tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir mal teslimine dayandığı sonucuna ulaşıldığından, davacının katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle yapılan cezalı tarhiyatta hukuka uygunluk görülmemiştir.
Özel usulsüzlük cezası yönünden yapılan inceleme:
Uyuşmazlık konusu döneme ait defter ve belgelerinin istenilmesine dair yazı, davacının ikametgâh adresinde 08/10/2012 tarihinde eşi Gözde Öztekin imzasına usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen defter ve belgeler incelemeye ibraz edilmemiştir.
Anılan yazıda defter ve belgelerin ibraz edilmemesi halinde ceza hükümlerinin uygulanacağı hususunun bildirilmiş olmasına rağmen defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmediği dikkate alındığında davacı adına kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Karar sonucu:
Mahkeme bu gerekçeyle özel usulsüzlük cezası yönünden davayı reddetmiş; katma değer vergilerini ve vergi ziyaı cezalarını kaldırmıştır.
Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 21/11/2019 tarih ve E:2016/2498, K:2019/7695 sayılı kararı:
Davacıya 2007 yılının Ocak döneminde katma değer vergisi dahil 13.500,00 TL tutarında iki adet fatura düzenleyen ... hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda mahkeme kararında yer alan tespitlerin yanı sıra aşağıdaki tespitlere yer verilmiştir:
i. 2006 yılının Ağustos döneminde ... Konfeksiyon Tekstil Boya ve Kimya Maddeleri Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına düzenlenen üç adet fatura aynı yılın Ocak döneminde farklı bir mükellef adına düzenlenmiştir. Ocak döneminde düzenlenen faturalar, 04/01/2006 tarihinde bastırılan fakat basım tarihinden önce 02/01/2006 tarihinde düzenlenen faturalardır.
ii. 2006 yılına ait gelir vergisi beyannamesi verilmiş, diğer dönemler için beyanname verilmemiştir.
iii. 2006 yılının Ağustos döneminde 150.591,78 TL fatura düzenlendiği halde 98.200,00 TL katma değer vergisi matrahı beyan edilmiştir. Söz konusu tutarlar karşılaştırmalı olarak 2006 yılının Aralık döneminde 255.739,60 TL/99.744,50 TL, 2007 yılının Mart döneminde 397.130,68 TL/391.042,60 TL'dir.
iv. Mükellef tarafından bastırılan seri A-... irsaliyeli faturalar 17/04/2007 tarihinde kendisine teslim edilmesine rağmen tarh dosyasında 2007 yılının Mart döneminde fatura düzenlendiği görülmektedir.
v. Tarh dosyasında bazı faturalar için basım izin belgesi bulunmamasına rağmen bu faturaların başka bir mükellef adına düzenlendiği tespit edilmiştir.
Anılan tespitlerin değerlendirilmesinden, bu mükellef tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşıldığından anılan mükelleften alınan faturalarda yer alan katma değer vergisi indirimlerinin reddedilmesinde ve üç kat vergi ziyaı cezalı olarak tarh edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığından, aksi yöndeki Vergi Mahkemesi kararının belirtilen kısmında hukuka uygunluk görülmemiştir.
Daire bu gerekçeyle kararın ... tarafından düzenlenen faturalar yönünden davanın kabulüne ilişkin hüküm fıkrasını bozmuştur.
.... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı:
Özel usulsüzlük cezası yönünden davanın reddi yolundaki hüküm fıkrası davacı tarafından temyiz edilmediğinden kesinleşmiştir.
Davacıya İsmail Savaş tarafından düzenlenen faturalar yönünden davanın kabulüne ilişkin hüküm fıkrası temyiz aşamasında bozulduğundan, bu kısım hakkında yeniden değerlendirme yapılması gerekmektedir.
Ayrıca, dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından verilen katma değer vergisi beyannamesinde 2007 yılının Ocak döneminden sonraki döneme devreden katma değer vergisinin 893,21 TL olmasına rağmen Haziran dönemine önceki dönemden devreden katma değer vergisinin 2.697,98 TL olarak gösterildiği anlaşılmış olup bu durum Mahkemece ve Danıştayca değerlendirmediğinden, bu kısım bakımından da değerlendirme yapılması gerekmektedir.
Uyuşmazlık konusu tarhiyatın devreden katma değer vergisinden kaynaklanan kısmı yönünden yapılan inceleme:
2007 yılının Ocak döneminden sonraki döneme devreden katma değer vergisinin 893,21 TL olmasına rağmen Haziran dönemine önceki dönemden devreden katma değer vergisi davacı tarafından hatalı olarak 2.697,98 TL gösterilmiştir.
Bu işlemin düzeltilerek devreden katma değer vergisinin tenzili neticesinde, 2007 yılının Haziran döneminde davacının 1.662,79 TL ödenecek katma değer vergisinin çıktığı, bu kısmın kayıtlarına intikal ettirdiği faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanıp dayanmadığı hususu ile ilgisinin bulunmadığı, dolayısıyla bu dönem için re'sen tarh edilen katma değer vergisinin 1.662,79 TL'lik kısmı ile kesilen vergi ziyaı cezasının 1.662,79 TL'lik kısmı yönünden davanın reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.
2007 yılının Haziran dönemi için kesilen vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmı yönünden yapılan inceleme:
Olayda, 213 sayılı Kanun'un 359. maddesi kapsamında üç kat vergi ziyaı cezası kesilmesini gerektiren bir durum bulunmadığından, devreden katma değer vergisi sebebiyle tarh edilen 1.662,79 TL katma değer vergisi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Mahkeme bu gerekçeyle 2007 yılının Haziran dönemi için re'sen tarh edilen katma değer vergisinin 1.662,79 TL'lik kısmı ile kesilen vergi ziyaı cezasının 1.662,79 TL'lik kısmı yönünden davayı reddetmiş; vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmını kaldırmış; İsmail Savaş tarafından düzenlenen faturalar yönünden ilk kararda yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar etmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Uyuşmazlık konusu cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek aksi yönde verilen kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Devreden katma değer vergisinden kaynaklanan vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmının kaldırılması yolundaki hüküm fıkrasına yöneltilen temyiz istemi yönünden yapılan inceleme:
Dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçesi yukarıda açıklanan mahkeme kararının anılan hüküm fıkrası, aynı hukuksal nedenler ve gerekçe ile Kurulumuzca da uygun bulunmuş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın bozulmasını gerektirecek durumda görülmemiştir.
İsmail Savaş tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir mal teslimine dayandığı sonucuna varılarak davanın kabulü yolunda verilen hüküm fıkrasına yöneltilen temyiz istemi yönünden yapılan inceleme:
Danıştay Dördüncü Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının anılan hüküm fıkrasının bozulması gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- Davalının temyiz isteminin kısmen KABULÜNE; kısmen REDDİNE,
2- ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı ısrar kararının devreden katma değer vergisinden kaynaklanan vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmının kaldırılması yolundaki hüküm fıkrasının ONANMASINA; ... tarafından düzenlenen faturalar yönünden davanın kabulü yolundaki hüküm fıkrasının BOZULMASINA,
2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 18/05/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.