Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2020/1490 E. , 2021/1917 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/1490
Karar No : 2021/1917
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- … Valiliği
2- … Kaymakamlığı
VEKİLLERİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca, yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava, Ankara ili, Etimesgut ilçesi, … İlkokulunda Sınıf Öğretmeni olarak görev yapan davacı tarafından, görev yaptığı okulun norm kadrosuna alınma talebinin reddine ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının, … günlü, … sayılı atama kararnamesi ile eş durumu mazereti sebebiyle Kahramanmaraş iline atandığından, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına ve 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine hükmedilmiştir.
Anılan Mahkeme kararının "yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden" davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Danıştay İkinci Dairesinin 26/12/2018 günlü, E:2016/14517, K:2018/7452 sayılı kararı ile; İdare Mahkemesince, davacının 13/02/2015 tarihinde eş durumu mazeretinden dolayı Kahramanmaraş iline atandığı gerekçesiyle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek yargılama giderlerinin davacıya yüklendiği, buna karşılık yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasını gerektirecek bir değerlendirmenin ise yapılmadığı görülmekte olup, yargılama giderlerinin yükleneceği tarafı belirlemek için dava konusu işlemin hukuki incelemesinin yapılarak tarafların olaydaki haklılık durumunun değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Bozma kararına uyulmak suretiyle verilen ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davacının Ankara ili, Altındağ ilçesi, … İlkokulunda görev yapmakta iken, ... idare Mahkemesinin E:2012/1637 sayılı dosyasında verilen yürütmeyi durdurma kararı gereği, sınıf öğretmenliği normu 22, mevcudu 21 olan aynı il, Etimesgut ilçesi, … İlkokuluna atandığı, Eryaman ... Ortakulunda görev yapmakta olan öğretmenlerin kadrolarının okulun ilişkilendirildiği … İlkokuluna aktarıldığı, ayrıca Etimesğut ilçesi, … ilkokulunda Sınıf Öğretmeni ve Müdür Yardımcısı olarak görev yapan ...'nin de o dönemde normu 27, mevcudu 28 olan … İlkokuluna, Müdür Yardımcılığından istifa etmesi nedeniyle sınıf öğretmeni olarak atandığı, … İlkokulunun sınıf öğretmenliği normunun Ekim-2014 norm güncellemelerinde 35 olarak belirlendiği, okulun sınıf öğretmeni mevcudunun ise 38 olduğu, bu kapsamda davacının 111 hizmet puanı ile 37. sırada (sondan ikinci) olması nedeniyle norm kadro fazlası gösterilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla birlikte, dava konusu uyuşmazlıkta, davacının kendi isteğiyle … günlü, … sayılı atama kararnamesi ile eş durumu mazereti sebebiyle Kahramanmaraş iline atandığı görüldüğünden, bakılan iş bu davanın konusunun kalmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, yapılan yargılamanın sonuçlanması halinde, davada, davacının haksız çıkacağı anlaşılmakla yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 1.700,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine hükmedilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; görev yaptığı okulda norm kadro kapsamında iken kendisinden sonra atanan kişilerin norm kadro açığı bulunmaması durumunda norm kadro fazlası olarak atanmaları gerektiği, söz konusu kişilerin hizmet puanlarının yüksek olması nedeniyle kendisinin norm fazlası duruma düştüğü, davalı idarelerin mevzuatı yanlış yorumlayarak işlem tesis ettiği, mahkeme kararının gerekçeden yoksun olduğu, davanın açılmasında herhangi bir kusurunun bulunmadığı ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Davalı idarelerce; temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının gerekçesinin değiştirilmesi suretiyle; hükmedilen vekalet ücreti miktarının ise düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dosyanın incelenmesinden; Gaziantep ili, ... İlköğretim Okulunda sınıf öğretmeni olarak görev yapmakta iken 2012 yılında yapılan özür durumuna bağlı atamalar kapsamında Ankara ili, Altındağ ilçesi, ... İlköğretim Okuluna ataması yapılan davacının, bu işleme karşı açtığı davanın lehine sonuçlanması üzerine aynı il, Etimesgut ilçesi, ... İlkokuluna 15/01/2013 tarihinde atandığı ve 29/01/2013 tarihinde de görevine başladığı, söz konusu okulun sınıf öğretmenliği alanında normunun güncellendiği 18/07/2014 tarihinde -Norm Kadro Tespit Çizelgesine göre- normun 36, mevcudun ise 29 olduğu, 6287 sayılı Kanun'la eğitim öğretim sisteminde yapılan değişiklik sonrasında, Eryaman ... Ortaokulunda görev yapmakta olan öğretmenlerin (dokuz öğretmen) kadrolarının, okulun ilişkilendirildiği ve davacının görev yaptığı ... İlkokuluna aktarıldığı, 27/10/2014 tarihli güncelleme ile normun 35 olarak belirlendiği ve mevcudun ise 38 olduğu, hizmet puanı üstünlüğüne göre yapılan sıralamada davacının 37. sırada norm kadro fazlası olarak belirlendiği, davacının görev yaptığı okulun norm kadrosuna alınma talebinin idarece reddedilmesi üzerine de temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
11/04/2012 günlü, 28261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6287 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 2. maddesiyle değiştirilen 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu'nun 1. maddesi; "İlköğretim; 1 inci maddede belirtilen amacı gerçekleştirmek için kurulmuş dört yıl süreli ve zorunlu ilkokul ile dört yıl süreli ve zorunlu ortaokuldan oluşan bir Milli Eğitim ve Öğretim Kurumudur." hükmünü havidir.
10/08/1999 günlü, 23782 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve dava konusu işlem tarihi itibarıyla yürürlükte olan Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Okul ve Kurumların Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmeliğin "Genel bilgi ve meslek dersleri öğretmeni norm kadrosu" başlıklı 11. maddesinde; "(30/11/2003 günlü, 25302 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelikle değişik) Örgün ve yaygın eğitim okul ve kurumlarında, genel bilgi ve meslek derslerinden haftalık toplam ders yükü;
a) 6-31 saate kadar 1,
b) 31-42 saate kadar 2,
c) 42'den fazla olması halinde her 21 saat için 1,
öğretmen norm kadrosu verilir. Bu şekildeki hesaplama sonrasında artan ders yükünün en az 15 saat olması halinde ilave olarak 1 öğretmen norm kadrosu daha verilir." hükmü yer almış; aynı Yönetmeliğin "Okul ve kurumların norm kadro sayılarının değişmesi" başlıklı 18. maddesine göre ise, herhangi bir şekilde okul ve kurumların mevcut yönetici ve öğretmen norm kadro sayılarının azalması halinde norm fazlası yönetici ve öğretmenlerin belirlenmesi işlemlerinin ilgili atama ve yer değiştirme yönetmeliğine göre yapılacağı düzenlenmiştir.
Diğer taraftan, dava konusu işlem tarihi itibarıyla yürürlükte olan, 06/05/2010 günlü, 27573 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin "Temel İlkeler" başlıklı 5. maddesinde;
"(1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre;
a) Ülke genelinde alanlar itibarıyla öğretmen dağılımında denge sağlanması, alanlar itibarıyla öğretmen norm kadro sayıları esas alınarak öğretmen ihtiyacının karşılanabilirliği oranının eşit düzeyde tutulması,
b) Atama ve yer değiştirmelerde eğitim kurumlarında alanlar itibarıyla boş norm kadro bulunması... esas alınır." hükmüne, "İhtiyaç fazlası öğretmenlerin yer değiştirmeleri" başlıklı 41. maddesinde de; "Eğitim kurumunun ya da bölümün kapanması, program değişikliği, Talim ve Terbiye Kurulunun öğretmenliğe atanacakların tespitine ilişkin kararıyla ders kaldırılması ya da norm kadro esasları gereğince yapılacak düzenlemeler sonucu öğretmen fazlalığı oluşması hâlinde; eğitim kurumunun ya da bölümün kapatılması veya program değişikliği sonucunda bu eğitim kurumlarında görevli öğretmenler, yeni eğitim kurumu açılarak öğrencilerin taşınması hâlinde bu eğitim kurumlarına, öğrenci azlığı nedeniyle kapatılan eğitim kurumlarında ya da bölümlerde görevli olanlar ise açık norm kadro bulunması hâlinde öncelikle öğrencilerin taşındığı eğitim kurumları olmak üzere il içinde alanlarında ihtiyaç duyulan eğitim kurumlarına özür durumları ve tercihleri de dikkate alınmak suretiyle atanırlar.
Bu şekilde yapılan atamalarla fazlalığın giderilememesi hâlinde bu durumdaki öğretmenler tercihleri de dikkate alınmak suretiyle öncelikle il içinde alanlarında ihtiyaç duyulan eğitim kurumlarına atanırlar. Bunlardan il içinde alanlarında ihtiyaç bulunmayanlar, bulundukları ilde çalışılması gereken süre şartı aranmaksızın tercihleri doğrultusunda yer değiştirme döneminde il dışına atamaları yapılabilir. Bunlardan zorunlu çalışma yükümlülüğü bulunanlar, alanlarında ihtiyaç bulunan zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülen hizmet alanlarına atanırlar.
Herhangi bir nedenle istihdam alanı daralan öğretmenler ile görevli oldukları eğitim kurumlarında norm kadro esasları çerçevesinde öğretmen norm kadro sayısının azalması üzerine hizmet puanı üstünlüğüne göre yapılacak değerlendirme sonucunda hizmet puanı en az olandan başlamak üzere norm kadro fazlası olarak belirlenir. Norm kadro fazlası olarak belirlenen bu öğretmenler; öncelikle görevli oldukları yerleşim yerindeki ya da ilçedeki eğitim kurumları olmak üzere il içinde alanlarında norm kadro açığı bulunan eğitim kurumlarına tercihleri de dikkate alınarak hizmet puanı üstünlüğüne göre atanırlar." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda aktarılan düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu uyuşmazlığın gerçekleştiği şekliyle, 6287 sayılı Kanunun öngördüğü sistem gereği kapatılan eğitim kurumlarında görevli öğretmenlerin, öğrencilerin taşındığı eğitim kurumlarında norm kadro açığı bulunması halinde öncelikle bu kurumlara aktarılması, norm kadro olmadığı halde bu kurumlara atanan öğretmenlerin ise norm kadro fazlası olarak belirlenmeleri gerekmektedir.
Olayda; 18/07/2014 tarihinde, ... İlkokulunun sınıf öğretmenliği normunun 36, mevcudun ise 29 olduğu, 7 ihtiyaç bulunmasına karşın, 9 öğretmenin anılan okula aktarıldığı ve 23/07/2014 tarihinde görevlerine başladıkları, 27/10/2014 tarihli güncelleme ile normun 35 olarak belirlenmesi üzerine de 38 olan mevcut nedeniyle 3 öğretmenin norm fazlası duruma düştüğü, hizmet puanı üstünlüğüne göre yapılan sıralamanın "... 35- .. (137 puan) , 36- … (123 puan), 37- (Davacı) … (111 puan), 38- … (95 puan)" şeklinde olduğu görülmektedir.
18/07/2014 tarihli Norm Tespit Çizelgesine göre, davacının görev yaptığı okulda 7 ihtiyaç bulunması nedeniyle, aynı tarihte ve aynı okula gelen 9 öğretmenden ihtiyaç fazlası hizmet puanı en düşük 2 öğretmenin (... ve ...), norm kadroyla ilişkilendirilmeksizin norm kadro fazlası olarak atanması ya da norm kadro açığı bulunan başka okullarda değerlendirilmesi gerekirken bu hususa uyulmadığı; buna karşılık bu duruma uyularak işlem tesis edilmiş olsa idi dahi, 27/10/2014 tarihli güncelleme sonrası davacının hizmet puanı üstünlüğüne göre 36. sırada yer alacağı ve yine norm kadro fazlası durumda olacağı açıktır.
Bu nedenle, davacının norm kadro fazlası olarak belirlenmesine ilişkin işlemin netice itibarıyla hukuka uygun olması nedeniyle, vekalet ücreti ve yargılama giderlerini davacı üzerinde bırakan İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka ve usule aykırılık görülmemiştir.
Diğer taraftan; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu''nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik ''Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar'' başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştayın kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmıştır.
Anılan Kanun maddesinin gerekçesinde ise; temyiz incelemesinde sadece maddi hatalarda değil, aynı zamanda yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen eksiklik ya da yanlışlıklarda da düzelterek onama kararı verilmesinin sağlandığı, uygulamada, vekalet ücretine, yargılama giderlerine ya da faize hükmedilmesinin unutulması ya da bunların yanlış hesaplanması gibi, kararın asli olmayan unsurlarında görülen bir kısım eksiklik ya da yanlışlıklar nedeniyle bozma kararları verildiği, bunun mahkeme tarafından tekrar karara bağlandığı ve yine bu kararlara karşı yeniden kanun yollarına başvurulabilmesi nedeniyle hem zaman hem de emek kaybına neden olunduğunun görüldüğü, bu suretle esasa etkili olmayan konularda Danıştayın kesin karar vermesi sağlanarak uyuşmazlığın hızla sonuçlandırılmasının amaçlandığı hususlarına yer verilmiştir.
... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararla, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine hükmedildiği, bu kararın, davacı tarafından sadece yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden temyiz edildiği ve uyuşmazlığın esasına ilişkin kısmının temyiz edilmeksizin kesinleştiği, söz konusu kararın Dairemizce temyiz istemine bağlı olarak vekalet ücreti ve yargılama giderleri yönünden bozulduğu, bozma kararına uyulmak suretiyle yeniden yapılan yargılama neticesinde tarafların haklılık durumu değerlendirilerek verilen adı geçen mahkemenin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla, bu kez 1.700,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine hükmedildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, davalı idareler lehine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesi yerinde olmakla birlikte, Mahkemece verilen ilk karar sadece yargılama giderleri ile vekalet ücreti yönünden bozulduğundan ve uyuşmazlığın esasa ilişkin kısmı kesinleştiğinden; mahkemenin temyize konu kararında vekalet ücretinin, ilk kararın verildiği 09/03/2016 tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenmesi gerekmekte olup, 2020 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre belirlenmesi yönünden hukuki isabet bulunmamaktadır.
Bu husus, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan, düzeltilmesi mümkün eksiklik olarak görüldüğünden, hüküm fıkrasında yer alan "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 1.700,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine" ibaresinin, "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine" şeklinde değiştirilmek suretiyle kararın vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kısmen reddi ile ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA,
2. Davacının temyiz isteminin kısmen kabulü ile anılan kararın, vekalet ücretine yönelik hüküm fıkrasının yukarıda belirtildiği şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin yarısının davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine, diğer yarısının davacı üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere 03/06/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.