Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2020/1512 E. , 2021/6443 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/1512
Karar No : 2021/6443
TTEMYİZ EDENLER : I- (DAVACILAR)
1- … 2- …
… …
10- ... 11- …
II- (DAVALI) … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
III- (DAVALI YANINDA MÜDAHİL) … Yapı A.Ş
VEKİLİ : Av. …
DİĞER DAVACILAR : 1- … 2- … 3- … 4- …
KARŞI TARAF : I-(DAVALI) … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
II-(DAVALI YANINDA MÜDAHİL) … Yapı A.Ş.
III- (DAVACILAR)
1- … 2- …
… …
14- ... 15- …
İSTEMİN ÖZETİ : Ankara ili, Etimesgut ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmaz için verilen … tarihli, … sayılı yapı ruhsatının ve dayanağı … tarihli, … sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planının iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolunda ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karara karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli reddi yolunda … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı davacılar tarafından gerekçe yönünden, davalı idare ve davalı yanında müdahil vekili tarafından esastan, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Dava, Ankara ili, Etimesgut ilçesi, … Mahallesi, … ada,… parsel sayılı taşınmaz üzerindeki yapılar için alınmış … tarihli, … sayılı yapı ruhsatının ve dayanağı … tarihli, … sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planının iptali istemiyle açılmıştır.
3621 sayılı Kıyı Kanununun "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "Kıyı çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında, suyun karaya değdiği noktaların birleşmesinden oluşan çizgiyi, Kıyı kenar çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, kıyı çizgisinden sonraki kara yönünde su hareketlerinin oluşturulduğu kumluk, çakıllık, kayalık, taşlık, sazlık, bataklık ve benzeri alanların doğal sınırını, Sahil şeridi: Kıyı kenar çizgisinden itibaren kara yönünde yatay olarak enaz 100 metre genişliğindeki alanı ifade eder." hükmüne yer verilmiştir.
3621 sayılı Kıyı Kanunu ve Kıyı Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin "Tanımlar" "başlıklı 4.maddesinde, " Sahil Şeridi: Deniz ve tabii göllerin kıyı kenar çizgisinden itibaren kara yönünde yatay olarak en az 100 metre genişliğindeki alandır. İki bölümden oluşan sahil şeridi kullanım amacı, topoğrafya ve doğal eşiklere göre uygulama imar planı kararı ile belirlenir. Sahil şeridinde yapılacak yapılar kıyı kenar çizgisine en fazla 50 metre yaklaşabilir. Yapı yaklaşma mesafesi içerisinde kalan alanlar uygulama imar planı ile gezinti alanları, dinlenme ve bu Yönetmelikte tanımlanan rekreaktif alanlar ve yaya yolları olarak düzenlenebilir. Sunî ve baraj göllerinde, Yönetmeliğin sahil şeridi ile ilgili hükümleri uygulanmaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
Kanun'da doğal ve suni göllerin kıyı kenar çizgisi tespitine tabi bulunduğu hükme bağlanmış olup, göllerin büyüklüğüne, suni ve doğal olmasına göre kıyı kenar çizgisi belirlenip belirlenmeyeceğine ilişkin ayrı bir hüküm öngörülmemiştir. Yönetmelikte de suni göllerde kıyı kenar çizgisi belirlenmeyeceğine ilişkin bir düzenleme yer almamaktadır. Dolayısıyla doğal ya da suni göl olsun kıyı kenar çizgisi belirlenerek bu çizginin imar planına aktarılmasından sonra planlama yapılmalıdır. Dava konusu planlarda ise kıyı kenar çizgisinin gösterilmediği açıktır.
Öte yandan, Yönetmelik suni ve baraj göllerinde sahil şeridi ile ilgili hükümlerin uygulanmayacağını düzenlemiş ise de yukarıda belirtildiği üzere Kıyı Kanunda böyle bir ayrıma yer verilmediğinden kanuna aykırı olan yönetmelik maddesinin uygulanmayacağı kuralı uyarınca, planlarda kıyı kenar çizgisi ve 100 metrelik sahil şeridi belirlenmeden alanın yapılaşmaya açılması da hukuka aykırıdır.
Bu durum karşısında, davaya konu taşınmaz ile göl arasında 100 metreden fazla mesafe bulunsa da kıyı kenar çizgisi belirlenemeden yapılan imar planları ile bu plana göre verilen yapı ruhsatının Kıyı Kanununa ve hukuka aykırı hale geleceğinden davacıların temyiz isteminin kabulü , davalı ve davalı yanında müdahilin temyiz isteminin reddi ile kararın belirtilen ek gerekçeyle onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Dosyada bulunan İdare Mahkemesi ve Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince yaptırılan her iki bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen raporlarda, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Parsel Sorgulama Uygulaması üzerinden dava konusu … (aktif …) parsel ile Susuz Göleti sınırları dikkate alındığında; parsel çizgisinin Gölete en yakın mesafesinin 94 m. olduğu, parsel içindeki binaların çekme mesafeleri de dikkate alındığında Göl ile yapılar arasında 100 metrenin üzerinde mesafe olduğu, Susuz Göletinde kıyı kenar çizgisi tespiti yapılmamakla birlikte, binaların Göletin sahil şeridini oluşturan 100 metreden fazla bir mesafesinde yer aldığı ayrıca Kıyı Kanunu ve Kıyı Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin ilgili maddesi uyarınca sunî ve baraj göllerinde, Yönetmeliğin sahil şeridi ile ilgili hükümleri uygulanmayacağının düzenlendiği dolayısıyla Kıyı Kanunu ve ilgili Yönetmelik uyarınca dava konusu parseller bakımından aykırılık bulunmadığı; Susuz Göletinin 1960 yılında tarımsal sulama ve hayvan sulama amaçlı olarak inşa edildiği, su kalitesinin tuzlu olması nedeniyle sulama amaçlı kullanılamadığı ve kullanım amacını yitirdiği gibi gölet olma vasfını da kaybettiği, sulama projesinden vazgeçilerek Orman ve Su İşleri Bakanlığı ile Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı arasında yapılan 02.12.1992 tarihli protokolle belediyeye devredildiği, çevresinin meskun mahalle dönüştürülerek rekreatif amaçlı kullanılmaya başlandığı dolayısıyla göletin içme ve kullanma suyu kapsamında Aski Havza Koruma Yönetmeliği dışında kaldığı ve 3621 sayılı Kıyı Kanununa tabi alan olmadığı görüldüğünden, dava konusu planların ve bu planlara göre verilen ruhsatın Kıyı Kanuna aykırı olduğu yolundaki davacı iddialarına itibar edilmemiştir.
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine 18/05/2021 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.