Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2020/1544 E. , 2022/2154 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/1544
Karar No:2022/2154
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Taşıma A.Ş. (… )
VEKİLLERİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararına istinaden 01/01/2007-30/09/2007 dönemine ilişkin olarak 821.547,58-TL tutarında doğal gaz taşıma bedeli farkı hesaplanmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile hesaplanan taşıma bedeli farkına ait fatura tutarının ödenmesinin istenilmesine yönelik … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce Dairemizin … tarih ve … , K:… sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; davacının dağıtım bölgesi içerisinde bulunduğu … şirketince uygulanacak 2007 yılına ait taşıma bedeli üst sınırının … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile belirlendiği, 1008 sayılı Kurul kararının iptali istemiyle … tarafından açılan davada Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 13/12/2008 tarih ve E:2007/2761, K:2008/7617 sayılı kararıyla, anılan Kurul kararının taşıma bedeline ilişkin kısmının iptal edildiği, yargı kararı ile 2007 yılına ait uygulanan taşıma bedeline ilişkin düzenlemenin hukuken ortadan kalktığı, söz konusu boşluğu doldurmak ve yargı kararının gereğini yerine getirmek adına … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile, iptal edilen kurallar yerine 2007 yılına ilişkin olarak … tarih ve … sayılı Kurul kararının taşıma bedeline ilişkin hükümlerinin uygulanmasına karar verildiği, söz konusu karar sonucunda 2007 yılı için BOTAŞ tarafından serbest tüketicilerden toplanıp ödenmiş olan taşıma bedeli ile öngörülen yeni taşıma bedeline ilişkin tutarlar arasında büyük farklar oluştuğu, … tarih ve … sayılı Kurul kararının iptali istemiyle BOTAŞ tarafından dava açıldığı, bu arada bölgedeki dağıtım şirketi … tarafından anılan Kurul kararına dayanılarak BOTAŞ'tan taşıma bedeli farkına ait ücret talep edildiği, davalı idarece 2007 yılına ait taşıma bedeli farkının ihtirazi kayıtla ödendiği ve ilgili dönemde yapılan doğal gaz satış miktarları için hesaplanan taşıma bedelinin farkı için fatura düzenlenerek davacının da aralarında bulunduğu serbest tüketicilerden istenilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı,
Olayda, hesaplanan taşıma bedeli farkının dayanağını oluşturan … tarih ve … sayılı Kurul kararına karşı açılan davada, Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 17/05/2016 tarih ve E:2012/690, K:2016/1758 sayılı kararıyla anılan Kurul kararının iptaline karar verildiği, karara karşı yapılan temyiz başvurusunun Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 11/04/2018 tarih ve E:2016/4381, K:2018/1647 sayılı kararıyla reddedilerek söz konusu kararın onandığı, dolayısıyla dava konusu işlemlerin sebep unsurunu ve hesaplanan taşıma bedeli farkının dayanağını oluşturan Kurul kararı, hukuka aykırılığı tespit edilerek yargı kararı ile iptal edildiğinden, anılan Kurul kararına istinaden taşıma bedeli farkı hesaplanmasında ve davacı şirketten söz konusu bedelin ödenmesinin istenilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla geçerli ve hukuka uygun olduğu, işlemin hukukî dayanağının artık bulunmadığı gerekçesiyle iptali için öncelikle dayanak işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunup bulunmadığının irdelenmesi gerektiği, zira işlemin dayanağının işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan bir Kurul kararı olduğu, daha sonradan iptal edilen dayanak Kurul kararının iptal edilmiş olmasının ona dayanarak tesis edilen işlemlerin geriye dönük olarak geçerliliğini etkilemediği, işlemlerin geriye dönük olarak iptal edilmesiyle zarara uğradığı, işlem tarihinde yasal olarak mevcudiyetini koruyan bir Kurul kararını göz ardı edip başkaca bir işlem tesis etme yetkilerinin bulunmadığı, piyasadaki tüm aktörler gibi Kurul'un düzenleyici işlemlerinin etkeni değil etkileneni olduğu, yargı organlarınca gözetilen hakkaniyet ve menfaatin kusuru, kastı veya ihmali olmayan tüm gerçek ve tüzel kişiler açısından gözetilmesi ve bir taraf gözetilirken diğerinin göz ardı edilmemesi gerektiği, bir idari işlemin hukukîlik denetiminin, işlemin tesis edildiği tarihteki hâl ve şartlarda değerlendirilmesi ve bağlayıcı bir karara istinaden tesis edilen bu tip işlemlerin de hukuka uygunluk karinesinden yararlanması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKÎ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 18/05/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.